| مونه کلون های درهای قدیم در بوشهر | . | ۶۹ |
| تصویر۱۳: نمونه ای از درو سردرهای خانه های بوشهر | . | ۶۹ |
| تصویر۱۴: نمونه ای از درهای بوشهر | . | ۶۹ |
| تصویر۱۵: بازشو های عمارت حاج رییس | . | ۷۱ |
| تصویر ۱۶: بام خانه ای در بافت تاریخی ؛ بام فضایی برای زندگی | . | ۷۲ |
| تصویر ۱۷: نمونه سنگ های گسار به کار رفته در بناها | . | ۷۳ |
| تصویر۱۸: عکس هوایی بوشهر ؛ جهت تابش آفتاب و وزش باد غالب | . | ۸۴ |
| تصویر ۱۹: عکس هوایی محدوده مورد نظر ؛ جهات تابش و وزش باد غالب | . | ۸۴ |
| تصویر۲۰: دید به سایت | . | ۸۵ |
| تصویر۲۱: دید به سایت | . | ۸۵ |
| تصویر۲۲: دید به سایت | . | ۸۵ |
| تصویر۲۳:عکس هوایی سایت مورد نظر- دید به سایت | . | ۸۵ |
| تصویر۲۴: دید به سایت | . | ۸۵ |
| تصویر۲۵: دید به سایت | . | ۸۵ |
| تصویر۲۶: فرصت متمرکز طراحی | . | ۸۵ |
| تصویر۲۷: منظر اطراف سایت مورد مطالعه | . | ۸۶ |
| تصویر۲۸: خرابه های بخش شمالی سایت | . | ۸۶ |
| تصویر۲۹: منظر شرقی سایت | . | ۸۶ |
| تصویر۳۰: منظر دسترسی از خیابان انقلاب | . | ۸۶ |
| تصویر ۳۱: منظر جنوبی از سایت | . | ۸۶ |
| تصویر ۳۲: بخشی از خانه ملک التجار و مسجد ملک | . | ۸۶ |
| تصویر ۳۳: ساختمانی تخریب شده در مقابل درب اصلی ارگ | . | ۸۷ |
| تصویر۳۴: سردرخانه ملک التجار و بخشی از دیوار مسجد ملک | . | ۸۷ |
| تصویر ۳۵: دسترسی منتهی به ارگ حکومتی از سمت مسجد شنبدی | . | ۸۷ |
| تصویر ۳۶: دسترسی ها | . | ۸۸ |
| تصویر۳۷:همجواری های اطراف سایت | . | ۸۸ |
| تصویر ۳۸: بنای جدید دبستان گلستان واقع در حیاط مدرسه گلستان | . | ۹۱ |
| تصویر۳۹: بنای ساخته شده در بخشی از محدوده ارگ | . | ۹۲ |
| تصویر ۴۰: تیر های چندل باقی مانده از بناهای تخریب شده در محدوده مورد مطالعه | . | ۹۲ |
| تصویر ۴۱: سنگ های مرجانی ( گسار) | . | ۹۳ |
| تصویر۴۲: بخشی از بازار حاج رییس که بازسازی و مرمت شده است | . | ۹۳ |
| تصویر ۴۳: میدان کوتی واقع در محله ی کوتی | . | ۹۴ |
| تصویر ۴۴: نمونه ای از سنگ چینی امروزی ، طرح: دکتر کولیوند | . | ۹۶ |
| تصویر ۴۵: سنگ های برش خورده ، بزرگنمایی | . | ۹۷ |
| تصویر ۴۶: محدوده مورد مطالعه و سایت پلان مجموعه | . | ۱۰۲ |
| تصویر۴۷: پلان طبقه ی همکف بنای اقامتی | . | ۱۰۳ |
| تصویر۴۸: پلان طبقه ی دوم بنای اقامتی | . | ۱۰۴ |
| تصویر۴۹: پلان طبقه ی سوم بنای اقامتی | . | ۱۰۴ |
| تصویر ۵۰: نمای شمالی بنای اقامتی | . | ۱۰۵ |
| تصویر ۵۱: نمای جنوبی بنای اقامتی | . | ۱۰۵ |
| تصویر ۵۲: نمای شرقی بنای اقامتی | . | ۱۰۵ |
| تصویر۵۳: نمای غربی بنای اقامتی | . | ۱۰۶ |
| تصویر۵۴: پرسپکتیو بنای اقامتی درون بافت و محدوده مورد نظر و بخشی از میدانچه طراحی شده | . | ۱۰۶ |
| تصویر۵۵: بخشی از بازارچه احیا شده منتهی به بنای ارگ حکومتی | . | ۱۰۷ |
| تصویر ۵۶: بنای مرمت شده ارگ حکومتی بوشهر | . | ۱۰۷ |
| تصویر ۵۷و ۵۸: دید پرنده به بنای اقامتی و ارگ حکومتی | . | ۱۰۸ |
| تصویر ۵۹: پرسپکتیو دید پرنده | . | ۱۰۹ |
| تصویر ۶۰: نمای داخلی بنای اقامتی | . | ۱۰۹ |
| فهرست نمودار ها: | ||
| نمودار۱: تقویم نیاز آفتاب و سایه شهر بوشهر | ۷۹ | |
| نمودار۲: شاخص راحتی بافت شهر بوشهر | ۸۳ | |
شهرهای ساحلی در اقصی نقاط دنیا دارای پتانسیل های فراوانی برای سرمایه گذاری های گوناگون می باشند. به دلیل ارتباط با دیگر فرهنگ ها این مناطق دارای فرهنگی التقاطی و غنی بوده و دارای جذابیت های فراوانی برای مردمان دیگر نقاط می باشند. این نکته به ویژه در مورد شهر بندر هایی با سبقه ای باستانی که هنوز رونق گذشته ی خویش را حفظ کرده اند بسیار حائز اهمیت می باشد.
بندر بوشهر با سابقه ای چند هزار ساله یکی از شهر بندر هایی است که از لحاظ غنای فرهنگی بسیار متعالی بوده و دارای آداب و سننی خاص به خود بوده که در بسیاری از مواقع آن آداب و سنن را به دیگر فرهنگ ها و شهر های جنوبی همچون شهر های استان هرمزگان و استان اهواز نیز انتقال داده است. آدابی وسننی همچون نحوه عزاداری، موسیقی و اعتقادات و باور هایمختلف. بافت تاریخی شهر بوشهر از جمله بافت های تاریخی است که صاحب سبک بوده و نکته قابل توجه در مورد این بافت تاریخی این است که بافت تاریخی بوشهر که مرکز شهر کنونی را تشکیل می دهد به صورت کاملا فرمایشی( به دستور نادر شاه افشار برای ایجاد پایگاهی دریایی در خلیج فارس) ساخته شده اما دارای کالبدی اندام گون بوده و ساختاری ارگانیک دارد. ساختاری زنده و پویا که بافت تاریخی شهر بوشهر را به یکی از پایدار ترین بافت های متراکم شهری تبدیل کرده است. این مساله نشان دهنده ی میزان آگاهی معمار بوشهری به مسائل پایداری و طراحی اقلیمی بوده است .
با این وجود، این بافت ارزشمند تاریخی مانند بسیاری از بافت های تاریخی در جهان بیمار بوده و نیاز به توجه و رسیدگی دارد توجهی که می تواند شامل باز زنده سازی و تزریق حیات و رونق گذشته به کالبد بیمار این بافت تاریخی ارزشمند شود، راهکاری که بتواند این بافت تاریخی در دنیای مدرن امروز تاب بیاورد. از این روی، پژوهش حاضر که دغدغه ای است برای باز گرداندن حیات به کالبد رو به ویرانی و مرگ این گوهر آرمیده بر ساحل نیلگون خلیج فارس با رویکردی بوم گرایانه شکل گرفت. در این پژوهش به دنبال راهکاری برای این مهم بوده و بخشی از بافت تاریخی را که یکی از کهن ترین بخش های باقی مانده از دوران زند می باشد را برای این مهم مناسب دیده و به بررسی موقعیت ها و پتانسیل های مختلف محدوده مورد مطالعه پرداختیم.
در ابتدا کار با دغدغه ای برای یافتن راهکاری مناسب جهت بازگرداندن حیات به بافت تاریخی بوشهر آغاز شد. سوالاتی در مورد چگونگی و راهکار های ممکن برای انجام این مهم در نظر گرفته شد در ادامه به تعیین اهداف پژوهش پرداخته و مسیر انجام تحقیق مشخص شد. در فصل اول، شیوه و روش پژوهش ، سوالات تحقیق، اهداف تحقیق و مسیری که طرح پایانی در انتهای امرطی نموده شکل گرفته است را ترسیم نموده و پس از آن در فصل دوم به نظریاتی در مورد گردشگری و انواع آن و دلایل گردشگر از گردشگری پرداخته و همچنین باززنده سازی و انواع آن و موارد و گونه های مختلف باز زنده سازی در معماری و شهرسازی مورد بررسی قرار گرفته و در نهیات
جنبه های مختلف معماری پایدار و معماری بوم گرا و زمینه گرا که هر یک جنبه هایی از پایداری را در خود به همراه دارند پرداخته می شود. فصل سوم به تاریخچه و بررسی بستر طرح و محدوده پژوهش از منظر اقلیمی ، دسترسی ها همجواری ها و . می پردازد و فصل بعد یعنی فصل چهارم به تجزیه و تحلیل داده ها با روش استدلال منطقی و عقلانی می پردازد. آخرین فصل یعنی فصل پنجم نمود تحلیل ها و داده های مورد مطالعه در بستر مورد نظر به صورت طراحی های انجام گرفته ، تصویر و نقشه ها ارائه داده می شود.
با افزایش روز افزون ساخت و ساز ها در شهر ها بافت ارزشمند و قدیمی شهر کم کم فرسوده و از کانون توجه خارج شده است . این مساله از آنجا ناشی می شود که تناسبات و ابعاد و اندازه های شهر ها نسبت به گذشته تغییر کرده و معابر بالاخص با توجه به وسایل نقلیه و نیاز های آن زمان شکل گرفته بوده است. با ورود اتومبیل به کشورمان کم کم ابعاد و اندازه ها و تناسبات دیگری مورد نیاز بود.بدین روی چهره ی شهر ها دگرگونه شد.به گونه ای که دیگر بافت های قدیمی و تاریخی شهر ترک گفته شده و افراد به مکان های دیگر جابجا شدند و توسعه ی شهر در جهاتی دیگر صورت پذیرفت. علاوه بر آن تغییر در شیوه ی زندگی افراد و غلبه ی این تفکر که بناهای فرسوده و قدیمی دیگر محلی از اعراب در زندگی امروز ندارند باعث بی مهری هر چه بیشترساکنین و مسئولین و دست اندرکاران شهر نسبت به این بافت های ارزشمند تاریخی شد. شهر بوشهرنیز از این قاعده مستثنی نبوده و بافت تاریخی این شهر دچار فرسودگی و تخریب های فراوانی شده است. این بافت مسکونیتاریخی با توجه به نیاز های ساکنین خود از نقطه نظر اقلیمی و روش زندگی، یکی از بهترین پاسخ های ممکن را طی ادوار گذشته داده، به گونه ای که نظر بسیاری از صاحب نظران در عرصه ی معماری پایدار ، که خود عمر چندانی به صورت تخصصی ندارد را به خود جلب کرده است. این مجموعه مسکونی دارای تک دانه های بسیاری بوده که همگی با یکدیگر و در زیر ساختاری با نام بافتی واحد عمل کرده و بافت تاریخی ارزشمند را به وجود می آورند، کالبدی یکپارچه و هماهنگ با یکدیگر و با زمینه ی شکل گرفته در آن . بسیاری از این تکدانه ها ارزشمند بوده و بسیاری دیگر فاقد ارزش های زیبایی شناسی می باشند اما باید توجه داشت که تمامی اجزا ساز و کار هویت بخشی و پایداری را در این بافت تامین می کنندو تمامی دانه ها در جایگاه خود دارای ارزش بوده و نقش خود را در پایداری محیطی و حیات بافت به خوبی ایفا می کنند. هر بنا علاوه بر پاسخ گویی به ثبات اقتصادی باید منعکس کننده الگوی زندگی، فرهنگ مکان و اقلیم نیز باشد. یانگ طراحی بوم گرا را طراحی جامعی توصیف می کند که تاثیرات مثبت فراوانی بر سامانه های زیستی و منابع غیر قابل بازگشت در زیست بوم دارد . در بافت کهن شهر بوشهر که دارای دوجنبه ی وجودی فیزیکی – فرم و ساختار – و عملکرد یا کارکرد می باشد می توان رابطه ی محیط مصنوع و طبیعی را مشاهده نمود. عملکرد هماهنگ با محیط یکی از شاخصه های معماری سنتی شهر بوشهر می باشد. معماری بوشهری را می توان معماری بوم گرا خواند به این شرط که مساله تداوم در زمان و پویایی در آن مورد توجه قرار گیرد . این گونه از معماری تا به امروز از پویایی و زندگی برخوردار بوده اما متاسفانه با رویکرد توسعه طلبانه شهر ها این بخش ارزشمند تاریخی مورد بی توجهی واقع شده و در عوض یافتن راهکاری برای تداوم حیات این معماری دست به تخریب و از بین بردن صورت مساله زده می شود. عدم وجود زیر ساخت های مناسب شهری و ارضای نیاز ای ساکنین و ترغیب افراد توانمند به سرمایه گذاری در این ساختار منسجم و زنده ( نیمه جان) دلیلی است بر این اتفاق.
این جستار به دنبال ریشه یابی بی توجهی به بافت کهن شهر بوشهر بوده و سپس راه کار هایی که می توان با ارائه ی آنها با رویکردی بوم گرایانه که رویکرد اصلی موجود در بافت کهن شهر بوشهر می باشد به باز زنده سازی بخشی از بافت پرداخته که خود محرکی برای پویش توسعه در بافت کهن شهر بوشهر شود. صنعت توریسم ومطلب دیگر :
جان سخت شماره ۸؛ تست و بررسی تویوتا هایلوکس جدید
گردشگری همیشه یکی از بخش های توسعه زا بوده و با توجه به موفقیت های انجام گرفته در بافت قدیم دیگر شهرهای حاشیه خلیج فارس می توان به سرمایه گذاری بخش خصوصی و باز زنده سازی این بخش امیدوار بود.محدوده ی مورد بررسی ارگ حکومتی شهر بوشهر می باشد. این بنا و محدوده ی اطراف آن یکی از قدیمی ترین بخش های بافت بوده و با قرار گیری در کنار بخش هایی همچون بازار قدیمی حاج رییس التجار بوشهری و مسجد شنبدی و. از پتانسیل مناسبی برای باززنده سازی و طراحی بر اساس اصول معماری بوم گرا و سنتی بوشهر را دارا می باشد.
یکی از اصلی ترین عواملی که باعث ضرورت به رسیدگی هرچه سریع تر و کامل تر مسئولین و کارشناسان ذیربطبه بافت تاریخی شهر بوشهر می شود عدم وجود نظام مند بهداشت و امنیت و رشد سریع مخروبه ها و بناهای متروک می باشد. ترک بافت تاریخی توسط ساکنین اصلی بافت تاریخی به دلایل مشکلات و معضلات وعدم حمایت های سازمان های مربوط باعث شده است که بیشتر افراد و ساکنین اصلی بافت، خانه های خود را رها کرده یا آن را با بهای اندک به افراد غیر بومی ( گاهی اوقات به مهاجرین خارجی بالاخص تبعه ی افغانستان) اجاره دهند. عدم احساس افراد برای حضور فعال و مستمر و مؤثر در بافت تاریخی باعث فرسودگی حداکثری بافت تاریخی شده و به مرور زمان متروک ماندن و عدم رسیدگی های دلسوزانه منجر به تخریب بناها می شود. بافت تاریخی بوشهر با قدمتی نزدیک به دو قرن دچار فرسودگی بسیار زیادی شده و نیاز به توجه بخش خصوصی و جذب سرمایه گذاریو سرمایه داران برای بالفعل شدن پتانسیل های بالقوه موجود در بافت می شود. با توجه به عدم درک کامل و کافی ارزش بناها و بافت قدیم شهر بوشهر و اقدام های چند سال اخیر در تخریب و نوسازی این مجموعه ی ارزشمند توسط مسئولین شهر و ساکنین این منطقه که به دلیل معضلات شهری و امکاناتی انجام می شود؛ ایجاد مرکزی درآمدزا و منطبق بر اصول معماری سنتی شهر بوشهر و همراه با آخرین و به روز ترین امکانات می تواند به حیات و تداوم معماری سنتی بوشهر و درک هرچه بهتر افراد در فهم این معماری کمک بسزایی کند. البته باید در هر مرحله نیاز سنجی های لازم در ارتباط با نحوه ی برخورد با بافت تاریخی شهر بوشهر صورت گرفته و بر اساس استدلال منطقی و عقلانی تصمیمی درست برای دستیابی به نتیجه ای هر چه مطلوب تر گرفته شود.
نمودار ۱-۱ مأخذ: نگارنده ۹
شکل۳-۴ سینیت کوارتزدار ۴۳
۵-۸-۶- تمایل به مشارکت در بهسازی محله ۱۵۶
۵-۸-۷- همکاری در سطح محله ۱۵۶
۵-۹- پردازش داده ها ۱۵۷
۵-۹-۱- آزمون برازش داده ها ۱۵۷
۵-۹-۲- اعتماد (پایایی) ۱۵۷
۵-۹-۳- اعتبار (روایی) ۱۵۸
۵-۱۰- روشهای مورد استفاده در تجزیه و تحلیل داده ها ۱۵۹
۵-۱۰-۱- روش تحقیق همبستگی ۱۶۰
۵-۱۰-۱-۱ پژوهشهای رابطهای ۱۶۰
۵-۱۰-۱-۲ تدابیر گردآوری داده ها ۱۶۰
۵-۱۱- تحلیل داده ها ۱۶۲
۵-۱۱-۱- سنجش میزان اعتماد (پایایی) پرسشنامه ۱۶۲
۵-۱۱-۲- آمار توصیفی ۱۶۳
۵-۱۱-۲-۱ آمار توصیفی ادراک ساکنان از محله ۱۶۳
۵-۱۱-۲-۲ مشکلات محله از دیدگاه ساکنان ۱۶۳
۵-۱۱-۲-۲-۱ بدترین مکانهای محله از دیدگاه ساکنان ۱۶۵
۵-۱۱-۲-۲-۲ بهترین مکانهای محله از دیدگاه ساکنان ۱۶۶
۵-۱۱-۲-۲-۳ تصویر ذهنی افراد از محله ۱۶۷
۵-۱۱-۲-۲-۴حس مکان ساکنان ۱۶۸
۵-۱۱-۲-۲-۵ ویژگیهای یک محله خوب از دیدگاه ساکنان ۱۶۹
۵-۱۱-۲-۳ آمار توصیفی متغیرهای پژوهش ۱۷۰
۵-۱۱-۳- آمار استنباطی ۱۷۱
۵-۱۱-۳-۱ بررسی نرمال بودن توزیع متغیرهای مورد بررسی در پژوهش ۱۷۲
۵-۱۱-۳-۲ آزمون شدت همبستگی متغیرهای پژوهش ۱۷۳
۵-۱۱-۳-۳ بررسی فرضیه های پژوهش ۱۷۴
فصل ششم: ارزیابی و طرح بهسازی سکونتگاه هدف
۶-۱- چشمانداز اولیه ۱۸۰
۶-۲- ارزیابی محدوده مطالعه به روش SWOT. 181
6-3-چشم انداز،اهداف، راهبرد ها و سیاست های طراحی ۱۹۳
۶-۳-۱- چشمانداز نهایی ۱۹۳
۶-۳-۲- اهداف کلان ۱۹۳
۶-۴- سند توافقنامه بهسازی گام به گام محله افغانآباد ۱۹۹
۶-۴-۱- هدف از تهیه راهنما ۲۰۰
۶-۴-۲- مرحله نخست:نهادسازی و بسترسازی برای مشارکت و تعامل ساکنان و شهرداری ۲۰۱
۶-۴-۳- مرحله دوم: اعتمادسازی دوسویه ۲۰۲
۶-۴-۴- مرحله سوم: حذف عناصر آلوده کننده و مخاطرات زیستمحیطی ۲۰۳
۶-۴-۵- مرحله چهارم: کفسازی فضاهای همگانی ۲۰۵
۶-۴-۶ راهنمای کمی و کیفی ساخت و ساز ۲۱۰
۶-۴-۶-۱- اصلاح نظام قطعهبندی. ۲۱۱
۶-۴-۶-۲- ساماندهی سطح اشغال و تراکم ساختمانی. ۲۱۴
۶-۴-۶-۳- فعالسازی و بهبود منظر جدارههای رو به فضای همگانی. ۲۱۶
۶-۴-۶-۴ افزایش پوشش گیاهی در فضاهای همگانی ۲۱۹
فصل هفتم: آموزههای موجود در سکونتگاههای غیررسمی
۷-۱- لزوم بازنگری در شیوه های مدیریت و برنامه ریزی ۲۲۴
۷-۱-۱-ناکارآمدی سیاستها و برنامه های شهری ۲۲۴
۷-۲-الگوبرداری از سکونتگاههای غیررسمی برای هدایت توسعههای جدید شهری ۲۲۶
۷-۲-۱- سکونتگاههای غیررسمی خودانگیخته– بافتهای زنده شهری ۲۲۶
۷-۲-۲- الگوی رشد سکونتگاه غیررسمی ۲۲۶
۷-۲-۳- کیفیتهای فضایی موجود در بافتهای غیررسمی ۲۲۸
۷-۳- پیش زمینه های بهره گیری از الگوی توسعه سکونتگاههای غیررسمی ۲۲۹
۷-۳-۱- زمین بدون خدمات ۲۲۹
۷-۳-۲- هدایت به جای طرحریزی ۲۳۰
۷-۳-۳- تدوین استانداردهای منعطف و متناسب با شرایط ۲۳۱
۷-۳-۴- آزادسازی فرایند تغییر و توسعه شهری از سیطره اقتصاد ۲۳۱
۷-۴- توصیه های پژوهش ۲۳۳
۷-۵- سخن آخر ۲۳۴
منابع ۲۳۵
پیوست ها ۲۴۰
فهرست جداول
جدول (۱-۱) جمعیت سکونتگاههای غیررسمی در بیست شهر نخست ایران از نظر ابعاد مسئله ۶
جدول (۲-۱) عمدهترین دستهبندیهای اسکان غیررسمی ۱۴
جدول (۳-۱) درصد خانه های پردازنده بهای خدمات بهداشتی و برق ۸۷
جدول (۳-۲) شاخصهای استخراج شده از مبانی نظری ۹۵
جدول (۴-۱) ترکیب قومیتی محله افغان آباد ۱۰۵
جدول (۵-۱) ضریب آلفای کرونباخ شاخصهای مورد بررسی در پژوهش ۱۶۳
جدول (۵-۲) مشکلات محله از دیدگاه ساکنان ۱۶۴
جدول (۵-۳) بدترین مکانهای محله از دیدگاه ساکنان ۱۶۶
جدول (۵-۴) بهترین مکانهای محله از دیدگاه ساکنان، تعداد و درصد پاسخ دهندگان ۱۶۷
جدول (۵-۵) حس ساکنان نسبت به محله بر اساس نتایج پرسشنامهها ۱۶۸
جدول(۵-۶) ویژگیهای یک محله خوب از دیدگاه ساکنان ۱۶۹
جدول (۵-۷) درصد فراوانی و میانگین متغیرهای تحقیق در طیف لیکرت ۱۷۰
جدول (۵-۸) جدول مربوط به آزمون کولموگرف اسمیرنف ۱۷۲
جدول (۵-۹) ماتریس همبستگی پیرسون بین متغیرهای پژوهش ۱۷۳
جدول (۵-۱۰) درصد فراوانی و میانگین متغیرها در طیف لیکرت ۱۷۴
جدول (۵-۱۱) همبستگی میان سرمایهاجتماعی و احساس عدم امنیت سکونت ۱۷۵
جدول (۵-۱۲) رابطه تمایل به مشارکت در بهسازی محله با سایر متغیرهای پژوهش ۱۷۶
جدول (۵-۱۳) همبستگی میان سرمایه اجتماعی و احساس عدم امنیت سکونت ۱۷۸
جدول (۶-۱) ارزیابی محله افغانآباد با بهره گرفتن از تکنیک SWOT 181
فهرست اشکال
شکل (۱-۱) ساختار پژوهش ۱۰
شکل (۳-۱) ترازوی بهسازی و توانمندسازی: نیاز به برقراری تعادل میان بهسازی و توانمندسازی برای برون رفت از چرخههای معیوب ۴۸
شکل (۳-۲) شبکه بدون بستگی (الف) و شبکه با بستگی (ب)، (کلمن، ۱۳۸۴، ۶۶) ۵۸
شکل (۳-۳) سمت چپ:بافت پیرامون میدان دل کامپو سی ینا، سمت راست: بخشی از بافت محله افغان آباد ۷۷
شکل (۳-۴) بخشی از پروژه بلو هوریزنته در سائوپائو ۷۸
شکل (۳-۵) موقعیت،جمعیت وتولیدناخالص ایالت سائوپائولو ۷۹
شکل (۳-۶) نمونه ای از بهسازی زاغه در سائوپائولو، ۸۰
شکل (۳-۷) Jardim Olinda, Sao Paolo، (The Cities Alliance, 2008, 55) 83
شکل (۳-۸) بهسازی زاغه در سائوپائولو ۸۴
شکل (۳-۹) سکونتگاه غیررسمی بر روی زمین کشاورزی در کابل، ۸۸
شکل (۴-۱) الگوی مکان گزینی ساکنان آغازین محله با توجه به موانع و محدودیت های طبیعی ۱۰۱
شکل (۴-۲) ترکیب سنی جمعیت محله افغان آباد، (نقش کلیک، ۱۳۸۹، ۲۶) ۱۰۳
شکل (۴-۳) هرم سنی- جنسی جمعیت محله افغانآباد در سال ۱۳۸۵ ۱۰۴
شکل (۴-۴) توزیع سطح سواد در میان با سوادان ۶ ساله و بیشتر جمعیت نمونه بررسی (نقش کلیک، ۱۳۸۸، ۶۸) ۱۰۶
شکل (۴-۵) قالیبافی درون منازل در محله افغانآباد ۱۰۷
شکل (۴-۶) محصوریت کوچهها در محله افغانآباد ۱۱۰
شکل (۴-۷) نمونه ای از مقیاس انسانی موجود در فضاهای همگانی محله افغانآباد ۱۱۰
شکل (۴-۸) پیچیدگی به دلیل تنوع هندسی فضاها و تنوع ساخت و سازها در محله افغان آباد ۱۱۱
شکل (۴-۹) نمونه ای از خانههای قدیمیتر، گونه نخست در دستهبندی مسکن در محله افغانآباد ۱۱۳
شکل (۴-۱۰) پلان و کروکی دو واحد نوساز با یک اتاق در طبقه دوم در محله افغان آباد ۱۱۴
شکل (۴-۱۱) ارتباطات درونی سه خانه، دو نمونه نخست از خانههای قدیمی و گونه غالب خانههای محله است و گونه سوم ساختمانی نوساز در محله افغانآباد ۱۱۵
شکل (۴-۱۲) درختان و سردر بلند مسجد جامع در خط آسمان محله محله افغانآباد ۱۳۸
شکل (۴-۱۳) کیفیت جدارهها در محله افغان آباد ۱۳۹
شکل (۴-۱۴) بازی کودکان در فضای باز ورودی محله افغان آباد ۱۴۱
شکل (۴-۱۵) نمونه ای از قرارگاههای رفتاری در کنار مسجد هجرت در محله افغانآباد ۱۴۲
شکل (۴-۱۶) نمونه ای از قرارگاههای رفتاری در کنار مغازه در محله افغانآباد ۱۴۳
شکل (۴-۱۷) تجمع افراد در کنار دستفروشی در فضای باز ورودی محله افغانآباد ۱۴۳
شکل (۵-۱) مشکلات محله از دیدگاه ساکنان و درصد پاسخ دهندگان به هر یک از مشکلات ۱۶۴
شکل (۵-۲) مشکلات محله از دیدگاه ساکنان و امتیاز هر مشکل .۱۶۵
شکل (۵-۳) درصد هر یک از بدترین مکانهای محله از دیدگاه ساکنان ۱۶۶
شکل (۵-۴) درصد بهترین مکان ها از دیدگاه ساکنان ۱۶۷
شکل (۵-۵) ویژگیهای یک محله خوب از دیدگاه ساکنان و درصد پاسخ دهندگان به هر ویژگی ۱۷۰
شکل (۵-۶) میانگین متغیرهای تحقیق برای محله در طیف لیکرت ۱۷۱
شکل (۶-۱) طرحی از نتیجه بهسازی پیشنهادی محله افغان آباد ۲۰۰
شکل (۶-۲) روند اصلاح قطعات تفکیکی و افزایش هدایتشده تراکم ساختمانی در محله ۲۱۰
شکل (۶-۳) عقب نشینیهای پیشنهادی و قطعات جای گرفته در عمق بلوک ها ۲۱۲
شکل (۶-۴) یکی از الگوهای ممکن اصلاح قطعات به همراه معابر اصلاح شده و شبکه دفع آبهای سطحی ۲۱۲
شکل (۶-۵) الگوی اصلاح هندسی قطعات تفکیکی و جابجایی قطعات جایگرفته در عمق بلوکها ۲۱۳
شکل (۶-۶) الگوی پیشنهادی سطح اشغال و تراکم ساختمانی ۲۱۵
شکل (۶-۷) نمودی از طرح پیشنهادی در راستای فعالسازی و بهبود منظر جدارهها ۲۱۶
شکل (۶-۸) الگوی مناسب موجود برای دیوار حیاط ۲۱۷
شکل (۶-۹) الگوی فعالسازی جدارههای فضاهای همگانی ۲۱۸
شکل (۶-۱۰) الگوی گیاهان بالارونده بر روی دیوار و در حیاط ۲۱۹
شکل (۶-۱۱) نمودی از نتیجه ی پیروی از سند راهنما در بازسازی خانه ها و بهسازی فضاهای همگانی ۲۲۰
شکل (۶-۱۲) دید پرنده پیشنهادی میدان ورودی افغان آباد ۲۲۱
شکل (۶-۱۳) دید ناظر از ورودی پیشنهادی محله ۲۲۲
شکل (۷-۱) تأثیر الگوهای همجواری جوامع بر نحوه گزینش مکان زندگی ۲۲۸
فهرست نقشه ها
نقشه (۴-۱) موقعیت محله افغان آباد در شهر گنبد کاووس ۹۹
نقشه (۴-۲) سازمان فضایی محله افغان آباد ۱۱۶
نقشه (۴-۳) ساختار فضایی محله افغان آباد ۱۱۷
نقشه (۴-۴) مورفولوژی در مقیاس بلوک ۱۱۹
نقشه (۴-۵) مورفولوژی در مقیاس قطعات تفکیکی ۱۲۰
نقشه (۴-۶) دانه بندی محله افغان آباد ۱۲۲
نقشه (۴-۷) تعداد طبقات محله افغان آباد ۱۲۳
نقشه (۴-۸) تراکم ساختمانی در محله افغان آباد ۱۲۵
نقشه (۴-۹) نوع مصالح در محله افغان آباد ۱۲۶
نقشه (۴-۱۰) سه بعدی ایزومتریک پر و خالی از محله افغان آباد ۱۲۷
نقشه (۴-۱۱) کاربری اراضی محله افغان آباد ۱۳۰
نقشه (۴-۱۲) سلسله مراتب دسترسی در محله افغان آباد ۱۳۱
نقشه(۴-۱۳) کیفیت دسترسی در محله افغان آباد ۱۳۲
نقشه (۴-۱۴) برآیند نقشه های تصویر ذهنی برداشت شده به همراه درصد اشاره پاسخ دهندگان ۱۳۶
نقشه (۴-۱۵) بررسی عناصر پنج گانه لینچ در محله افغان آباد ۱۳۷
نقشه (۴-۱۶) سازمان بصری محله افغان آباد ۱۴۰
نقشه (۶-۱) فاز نخست مداخله، کاهش مخاطرات زیست محیطی ۲۰۴
فصل مطلب دیگر :
دانلود پایان نامه روانشناسی با موضوع رفتار شهروندی - سازین : تجربه های کارآفرینی و نوآوری
اول:
کلیات پژوهش
سکونتگاه غیررسمی، ناظر بر محل اسکان بخشی از جمعیت شهری در جهان سوم است که خارج از بازار رسمی زمین و مسکن و بر پایه قواعد و قول و قرارهای خاص خود، به دست خود ساکنان این گونه مکانها ساخته شده است (صرافی، ۱۳۸۷، ۸).این گونه سکونتگاهها اغلب دارای ویژگیهای زیر هستند (www.undro.org.ir):
“مسکنگزینی در این گونه سکونتگاهها در واقع کوششی است که تهیدستان نامتشکل شهری و مهاجران روستایی برای حذف اجاره مسکن از سبد هزینه های خانوار انجام می دهند و بر خلاف این باور نادرست که سکونتگاههای این چنینیمعضلی کالبدی، اجتماعی و فرهنگی است، نبود یا حذف این سکونتگاهها در کشورهای جهان سوم می تواند به شورشهای شهری و رشد جمعیت زیر خط فقر شتاب دهد”(پیران، ۱۳۸۷، ۱۸).
رئیس برنامه اسکان بشر اعلام نموده است که سال ۲۰۰۷ نخستین سال در تاریخ بشر است که بیش از نیمی از جمعیت جهان در شهرها به سر بردهاند و در همین سال، شاهد عبور تعداد جمعیت ساکن نواحی فرودست شهری از مرز یک میلیارد نفر بودهایم؛ یعنی یک نفر از هر سه نفر شهرنشین. از اینرو میتوان گفت شهری شدن فقر از بزرگترین چالشهای توسعه جهانی است که در صورت تداوم روند نامطلوب کنونی، در طی سه دهه آتی شامل ۲ میلیارد نفر ساکن نواحی فرودست شهری خواهد شد (صرافی، ۱۳۸۷، ۶). با توجه به افزایش جمعیت شهرها، چنین برآورد میشود که امروزه نزدیک به ۸۵۰ میلیون نفر یا ۴۲.۷ درصد جمعیت شهری جهان در حال توسعه در زاغهها و سکونتگاههای غیررسمی زندگی می کنند (مشکینی، ۱۳۸۸، ۴۲).
اگرچه به طور متوسط در مقایسه با بسیاری از کشورهای در حال توسعه، سکونتگاههای غیررسمی در ایران از کمیت و کیفیت مسکن و زیربناهای بهتری برخوردارند، اما با توجه به جهانی شدن اقتصاد با پیامدهایی همچون شهری شدن فقر و دو سطحی شدن جامعه، تداوم و چاره نکردن این شرایط، می تواند به شکاف بیشتر انتظارات و واقعیات در اجتماعات غیررسمی بیانجامد و آنها را محمل عصیان و آسیبهای بیشتر کند(www.undro.org.ir).
به کیفیتهای فضایی در سکونتگاههای غیررسمی میتوان از دو دیدگاه نگریست. از سویی این سکونتگاهها به دلایلی همانند عجله درساخت و ساز، مصالح نامناسب، بیبرنامگی، توانایی مالی و فنی پایینو بیتوجهی به مسئله کیفیت فضای زندگی در هنگام ساخت به دلیل نیاز فوری سرپناه،از کیفیت پایین فضاهای همگانی رنج میبرند و نگاه کمی برای پیوند دادن این سکونتگاهها با شهر مادر بسنده نیست. بنابراین در بهسازی این سکونتگاهها نباید از کیفیت چشم پوشید. و این می تواند زمینه ورود دانش طراحی شهری به مسئله اسکان غیررسمی باشد.
از سویی دیگر سکونتگاههای غیررسمی را میتوان به عنوان نمونههای کوچکی از نحوه پیدایش سکونتگاههای بشری به دیده آورد. سکونتگاههایی که از پویایی ذاتی برخوردار بوده و به خاطر نبود قوانین و مقررات رسمی در آنها، به مرور زمان خود را با شرایط محیطی هماهنگ میسازند. بدینروی روند پیدایش و رشد آنها می تواند نشاندهنده تأثیر ویژگیهای اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی و از این دست بر فرم کالبدی سکونتگاههای انسانی باشد.
افزون بر همه اینها با نگاهی به بافتهای برخی سکونتگاههای غیررسمی که به شیوه تصرف خزنده شکل گرفتهاند، میتوان شباهتهایی را میان آنها و بافتهای انداموار روستایی و یا تاریخی یافت. کیفیت هایی همچون گذرهایی پیچ در پیچ، فضاهای باز خرد مقیاس، تباین و دیدهای متوالی متنوع، شاید در پس به هم ریختگی و آلودگی این سکونتگاهها رنگ باخته باشد. اما مطالعه آنها می تواند بسترساز پدید آمدن الگویی جایگزین برای توسعههای “بساز و بفروشی” باشد، توسعههایی که نخست طراحی و آمادهسازی میشوند و پس از آن مشتریهای جورواجور با قدرت خرید مشابه برای آنها جستجو میشوند.
شکل ۲-۱۰ تصویر ماهوارهای گوگل منطقه مورد مطالعه. ۲۲
شکل ۲-۱۱ A) موقعیت منطقه مورد مطالعه در نقشه ساختاری ایران (نقشه پایه از رمضانی و تاکر، ۲۰۰۳) و B) نقشه زمین شناسی منطقه مورد مطالعه (نقشه پایه از باباخانی و همکاران، ۱۹۸۷)، (نقشه زمین شناسی ۱:۲۵۰۰۰۰ جندق) ۲۳
شکل ۲-۱۲ نقشه تکتونیکی بخشی از ایران مرکزی و موقیت گسلهای منطقه مورد مطالعه (زانچی و همکاران، ۲۰۰۹) ۲۵
عنوان صفحه
شکل ۳-۱ نمودار مجموع اکسید آلکالی در برابر سیلیس (میدل موست، ۱۹۹۱) ۲۷
شکل ۳-۲ ردهبندی سنگهای منطقه بر اساس (کاکس و همکاران، ۱۹۷۶) ۲۸
شکل ۳-۳ ماگمای سازنده نمونههای منطقه مورد مطالعه طبق (ایروین و باراگار ۱۹۷۱) ۲۹
شکل ۳-۴ نمودارAFM (ایروین و باراگار ۱۹۷۱) ۲۹
شکل ۳-۵ نمودار Na2O- K2O، مانیار و پیکولی (۱۹۸۹) ۳۰
شکل ۳-۶ آلکالی فلدسپار (نور XPL)،A ) پرتیت، B) پلاژیوکلاز در بر گرفته شده توسط ارتوکلاز ۳۱
شکل ۳-۷ کوارتز (نور XPL)، A) کوارتز همراه با جهت گیری، B) کوارتز با خاموشی موجی. ۳۱
شکل ۳-۸ بیوتیت (نور XPL)، A) بیوتیت و مسکویت ،B) بیوتیت با بافت نماتوبلاست ۳۲
شکل ۳-۹ A) و B) زیرکن با هاله پلئوکروئیک (نور XPL) 32
شکل ۳-۱۰ A) آپاتیت (نور XPL)، B) همان شکل با نور PPL. 33
شکل ۳-۱۱ A) گارنت (نور XPL)، B) همان شکل با نور PPL. 33
شکل ۳-۱۲ A) گوئتیت (نور RPPL)، B) همان شکل با نور RXPL. 35
شکل ۳-۱۳ A) گوئتیت با بافت کلوفرم، (نور RPPL)، B) همان شکلها با نور RXPL. 36
شکل ۳-۱۴ A) گوئتیت با بافت باتریوئیدال (نور RPPL)، B) همان شکلها با نور RXPL. 37
شکل ۳-۱۵ A) گوئتیت به صورت ماتریکس بین دانهای (نور RPPL)، B) همان شکل با نور RXPL. 38
شکل ۳-۱۶ A) مگنتیت (نور RPPL)، B) همان شکل با نور RXPL. 39
شکل ۳-۱۷ A) مگنتیت کوبیک (نور RPPL)، B) همان شکل با نور RXPL. 40
شکل ۳-۱۸ A و C) مگنتیت همراه با مارتیت با حالت زونهای (نور RPPL)، B و D) همان شکلها با نور RXPL. 42
شکل ۳-۱۹ A) مگنتیت مارتیتی شده (نور RPPL)، B) همان شکلها با نور RXPL. 43
شکل ۳-۲۰ A) هماتیت (نور RPPL) ، B) همان شکل با نور RXPL. 44
شکل ۳-۲۱ A) هماتیت و مگنتیت (نور RPPL)، B) همان شکل با نور RXPL. 45
شکل ۳-۲۲ A و C) کالکوپیریت (نور RPPL)، B و D) همان شکلها با نور RXPL. 46
شکل ۴-۱ نقشه رادیومتری هوائی برگه ۱:۱۰۰۰۰۰ عروسان. ۴۹
شکل ۴-۲ نقاط برداشت شده از بخش چشمه شتری به انضمام مسیرهای پیمایش شده در نقشه زمین شناسی ۱:۱۰۰۰۰۰ عروسان. ۵۲
شکل ۴-۳ دهانه چشمه شتری. ۵۳
شکل ۴-۴ میزان پرتوزائی cps 150 در محل نموداری برداری شماره ۱. ۵۳
شکل ۴-۵ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۲. ۵۴
شکل ۴-۶ نمای دور محل نموداری برداری شماره ۲. ۵۴
عنوان صفحه
شکل ۴-۷ اکسیداسیون آهن در محل نموداری برداری شماره ۲. ۵۵
شکل ۴-۸ نمای محل نموداری برداری شماره ۳. ۵۵
شکل ۴-۹ اکسیداسیون شدید آهن در محل نموداری برداری شماره ۳. ۵۶
شکل ۴-۱۰ میزان پرتوزائی cps750 در محل نموداری برداری شماره ۳. ۵۶
شکل ۴-۱۱ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۴. ۵۷
شکل ۴-۱۲ نمای دور محل نموداری برداری شماره ۵. ۵۸
شکل ۴-۱۳ میزان پرتوزائی بالاتر از cps 15000 در محل نموداری برداری شماره ۵. ۵۸
شکل ۴-۱۴ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۵. ۵۹
شکل ۴-۱۵ نمای چاهک حفر شده در محل نموداری برداری شماره ۶. ۵۹
شکل ۴-۱۶ نمای ترانشه ۱۰۰ متری حفر شده توسط سازمان انرژی اتمی. ۶۰
شکل ۴-۱۷ لیتولوژی محل نموداری برداری شماره ۷. ۶۰
شکل ۴-۱۸ لیتولوژی محل نموداری برداری شماره ۸. ۶۰
شکل ۴-۱۹ لیتولوژی محل نمونه برداری شماره ۹. ۶۱
شکل ۴-۲۰ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۱۰. ۶۲
شکل ۴-۲۱ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۱۱. ۶۲
شکل ۴-۲۲ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۱۲. ۶۳
شکل ۴-۲۳ نمای دور محل نموداری برداری شماره ۱۲. ۶۳
شکل ۴-۲۴ محل برداشت نمونه آب SP3. 64
شکل ۴-۲۵ برداشت پارامترهای فیزیکی نمونه آب SP2. 64
شکل ۴-۲۶ میزان پرتوزائی cps4000 نمونه آب SP2. 65
شکل ۴-۲۷ محل برداشت نمونه آب SP2. 65
شکل ۴-۲۸ محل برداشت نمونه آب SP1. 65
شکل ۴-۲۹ نقاط برداشت شده از بخش توده آیرکان به انضمام مسیرهای پیمایش شده در نقشه زمین شناسی ۱:۱۰۰۰۰۰ عروسان. ۶۶
شکل ۴-۳۰ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۱۶. ۶۷
شکل ۴-۳۱ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۱۷. ۶۷
شکل ۴-۳۲ نمای دور محل نموداری برداری شماره ۱۷. ۶۸
شکل ۴-۳۳ نمای رخنمون گرانیت مشاهده شده در محل نموداری برداری شماره ۱۸. ۶۸
شکل ۴-۳۴ نمای نزدیک محل نموداری برداری شماره ۱۹. ۶۹
شکل ۴-۳۵ نمای دور محل نموداری برداری شماره ۱۹. ۶۹
عنوان صفحه
شکل ۴-۳۶ نمای دور محل نموداری برداری شماره ۲۰. ۶۹
مطلب دیگر :
پایان نامه درباره تقاضای پول، تابع تقاضا، نیروی کار، اوقات فراغت
و اسشوپیت ۱۱۰
عنوان صفحه