دانلود پایان نامه ارشد:اثر تردد اسکیدر و شیب طولی مسیر چوبکشی بر هدررفت خاک...


مقدمه و کلیات

1-1 مقدمه

کشور ایران علی­رغم وسعت زیاد در زمره کشورهای کم جنگل دنیا محسوب می شود و امروزه بخشی از نیاز چوبی خود را از طریق واردات تأمین می نماید. تنها بخش کوچکی از این سرزمین (جنگل های شمال) پوشیده از جنگل های تجاری بوده که قسمتی از نیازهای چوبی کشور توسط این جنگل­ها برآورده می­شود. تقریبا” تمامی گرده­بینه­های بهره­برداری شده توسط چوبکش­های زمینی[1] از عرصه­های جنگلی شمال کشور خارج می­شوند. در واقع می­توان گفت چوبکشی زمینی معمول­ترین روش مورد استفاده برای خروج چوب است (Wasterlund and Hassan, 1995).

چوبکش­ها ماشین­آلات سنگینی هستند که تردد آنها در مسیرهای چوبکشی جنگل الزاما” پیامدها و عوارض نامطلوبی به همراه دارد. کوبیدگی[2] خاک نخستین پیامد تردد اسکیدرها می­باشد (Johns et al., 1999; Pinard et al., 2000; Lacey and Ryan, 2000; Defossez and Richard, 2002; Buckley et al., 2003; Gondard et al., 2003; Godefroid and Koedam, 2004; Hamza and Andersson, 2005;) که به واسطه وزن ماشین با بار، لرزش موتور و بکسباد چرخ­ها، خاک مسیرهای چوبکشی را به عنوان جسم ضعیف متراکم می­نمایند و موجب کاهش نفوذپذیری[3] آب و هوا در خاک (Malmer and Grip, 1990; Gysi et al., 1999; Grigal, 2000) و افزایش روانآب[4] (Braunack, 1986; Croke et al., 1999; Buckley et al., 2003) می­گردند. همچنین در اثر تردد اسکیدرها در مسیرهای چوبکشی که عملا” هیچ گونه عملیات تثبیت یا روسازی در آنها صورت نگرفته است موجب ایجاد شیار[5] (Quesnel and Curran., 2000; MacDonald et al., 2001; Eliasson, 2005) و جابجایی[6] خاک (Woodward, 1996; Trautner and Arvidsson, 2003) می­گردند. رواناب حاصل از بارش در شیارهای مسیرهای چوبکشی جاری می­شود و فرسایش[7] خاک را تشدید می­نماید (Xu et al., 2000; Rapp et al., 2001; Hartanto et al., 2003; Nugent et al; 2003) از آنجایی که خاک مسیرها در اثر تردد دست خورده و جابجا می­شوند و پوشش­ محافظ سطحی خاک از بین می­رود فرسایش خاک در مسیرهای چوبکشی به مراتب بیش از عرصه­های دست نخورده می­باشد (Woodward, 1996; Croke et al., 1999). میزان کوبیدگی، جابجایی و فرسایش خاک به نوع ماشین چوبکشی بستگی دارند (Ayers, 1994) و در شرایط یکسان محیطی و کاری، میزان خسارت ماشین­آلات مختلف یکسان نیست. از این رو لازم است ماشین­آلات مختلف از نظر میزان خساراتی که به جنگل وارد می­نمایند، مورد ارزیابی قرار گیرند و شرایط مناسب و بحرانی هر ماشین تعیین گردد. از نتایج حاصله می­توان در تخصیص بهینه ماشین­آلات با هدف کاهش میزان خسارت وارده استفاده نموده و معیار فعلی انتخاب و خرید ماشین­آلات جدید چوبکشی یعنی کاهش هزینه­های تولید ماشین به کاهش هزینه­های تولید ماشین و کاستن خسارت به عرصه را ارتقا داد. وسعت و شدت اثرات چوبکشی تحت تاثیر عواملی چون نوع ماشین، نوع عملیات (برش یکسره یا برش گزینشی)، تعداد تردد، توپوگرافی منطقه، رطوبت خاک[8] حین عملیات و طراحی مسیر چوبکشی قرار دارد (Laffan et al., 2001; Kolka and Smidt, 2004; Demir et al., 2007). این تحقیق به ارزیابی یک نوع اسکیدر رایج کشور (HSM904) از نظر خسارات وارده به مسیر چوبکشی در شرایط مختلف تردد (تعداد) و شیب طولی مسیر چوبکشی می پردازد و تلاش می­نماید که تاثیر این عوامل و کاربری اسکیدر را از نظر خسارات وارده تعیین نماید.

تحقیق حاضر سعی دارد با در نظر گرفتن روند تدریجی تغییرات در کوبیدگی، شیاری شدن، جابجایی عمودی، تولید رواناب و هدررفت خاک[9] و تعیین سطح آستانه کوبیدگی مسیرهای اسکیدررو در ترددها و شیب­های طولی مختلف مسیر چوبکشی به سؤالات اساسی زیر پاسخ دهد:

1- تراکم خاک با  شیب طولی مسیر و تعداد تردد چه ارتباطی دارد؟

2- وضعیت و میزان فرسایش ناشی از ماشین در شیب­ها و ترددهای مختلف چگونه است؟

3- چه ارتباطی بین عمق شیار با شیب طولی و تعداد تردد وجود دارد؟

4- روند کاهش رطوبت خاک در ترددها و شیب­های مختلف چگونه است؟

این مطلب را هم بخوانید :

5- وضعیت کلی تخریب خاک[10] در مسیرهای چوبکشی چگونه است؟

بر همین اساس، فرضیه­هایی که این تحقیق در پی رد یا اثبات آنهاست، به شرح زیر می­باشند:

1- میزان کوبیدگی خاک در شیب های طولی مختلف تفاوت معنی­داری ندارد.

2- اختلاف فرسایش خاک ایجاد شده در شیب­های طولی و ترددهای متفاوت معنی­دار است.


3- عمق شیار ایجاد شده در شیب­ها و ترددهای مختلف یکسان نیست.

4- اختلاف میزان رطوبت خاک در شیب­ها و ترددهای مختلف معنی دار است.

5- وضعیت کلی تخریب خاک در کلیه مسیرهای چوبکشی بسیار شدید می­باشد.

 

1-2 کلیات

تخریب خاک به هر گونه تغییر در خصوصیات خاک گفته می­شود که سبب کاهش تولید  شده و می­تواند به عنوان شاخصی از اثرات زیست محیطی مطرح گردد (Quesnel and Curran, 2000). به عبارت دیگر تخریب خاک شامل کوبیدگی خاک (Buckley et al., 2003)، جابجایی لایه لاشبرگ (Demir et al., 2007)، ترکیب لایه لاشبرگ با خاک سطحی (Makineci et al., 2007)، جابجایی خاک سطحی (Arvidsson et al., 2001)، شیاری شدن (Eliasson., 2005)، فرسایش و تغییرات هیدرولوژی دامنه می­باشد (Rab, 1994). تحقیقات در زمینه تخریب خاک جنگل از سالها پیش آغاز و با توجه به اهمیت موضوع تا کنون نیز ادامه دارد.

 

1-2-1 کوبیدگی

کوبیدگی به عنوان نخستین پیامد تردد اسکیدرها فرایندی است که در آن ذرات خاک در پاسخ به نیروی اعمال شده وضعیت ترتیبی جدیدی[11] به خود می­گیرند (Rab et al., 2005) و یا کاهش حجم خلل و فرج[12] جرم معینی از خاک موجب افزایش وزن مخصوص ظاهری[13] خاک می­گردد (Webb, 2002). فشار مورد نیاز برای کوبیدگی ممکن است از بارندگی، رشد ریشه گیاهان، تردد انسان و دام و نیز وزن پوشش گیاهی و خود خاک نشأت گیرد (Greacen and Sands, 1980). به هر حال نیروی اصلی ایجاد کننده کوبیدگی در خاک­های جنگلی ماشین­آلات مورد استفاده در مدیریت و بهره­برداری همانند اسکیدرهای چرخ زنجیری[14] وچرخ لاستیکی[15] هستند (Greacen and Sands, 1980). ماشین­آلات سه نیروی اصلی کوبیدگی شامل نیروی عمودی وارد از طرف بار دینامیک چرخ­ها، تنش برشی[16] از طرف بکسباد[17] چرخ­ها و لرزش[18] چرخ­ها از طریق موتور به خاک وارد می­کنند (Kozlowski, 1999).

خاک تشکیل شده از ذرات جامد و حفراتی که با آب یا هوا پر شده­اند، افزایش وزن مخصوص مجموع تخلخل خاک را کاهش می­دهد. حفرات موجود در خاک دارای اندازه و ابعاد متنوع هستند که اصولاً به وسیله بافت و ساختار خاک تعیین می­شوند (Webb, 2002). در طول فرایند کوبیدگی حفرات بزرگ خاک در مقایسه با حفرات ریزتر بیش­تر مستعد تخریب هستند، از این­رو کوبیدگی بیش­تر بر تخلخل­های بزرگ خاک تاثیر می­گذارد (Yavuzcan et al., 2005). تخلخل­های بزرگ نقش مهم­تری در نگهداشت آب و هوا ایفا می­کنند. علاوه بر این شرایط مطللوبی برای گسترش ریشه و رشد گیاهان و جانوران خاک ایجاد می­کند (Greacen and Sands, 1980). در پی کاهش تخلخل­های بزرگ در اثر کوبیدگی حرکت آب و هوا در خاک کاهش یافته و محدودیت­های فیزیکی در مقابل نفوذ ریشه­ها ایجاد می­شود (Trautner and Arvidsson, 2003).

 

1-2-2 جابجایی

طبق تعریف جابجایی عبارت از هر حرکت فیزیکی مواد خاکی ناشی از تردد تجهیزات چوبکشی و حرکت تنه­ها است. جابجایی شامل برداشت خاک به وسیله تجهیزات، تایرها، تنه­ها و بی حفاظ ماندن مواد زیر سطحی است (Quesnel and Curran, 2000) منظور از جابجایی در اینجا حرکت مواد خاکی در اثر فرسایش نیست. جابجایی به همراه کوبیدگی دو تخریب عمده خاک­های جنگلی هستند (Tan et al., 2005). عوامل اصلی تعیین کننده جابجایی خاک شامل شیب، وضعیت دامنه، نوع و کیفیت روش چوبکشی مورد استفاده در چوبکشی زمینی می­باشد (Williamson and Neilsen, 2003).

 

1-2-3 شیاری شدن[19]

بنا به تعریف کانال ایجاد شده به طول حداقل 2 متر و عمق حداقل 5 سانتی­متر در زیر چرخ ماشین­آلات چوبکشی است (MacDonald et al., 2001). شیاری شدن عموماً در ظرفیت­های رطوبتی بالا و در ترکیب با کوبیدگی اتفاق می­افتد (Pöyry, 1992). شیار ایجاد شده سبب قطع زهکش زیر سطحی (Aust et al., 1993) شده و به واسطه ایجاد کانال و کاهش نفوذپذیری در بستر به علت کوبیدگی، رواناب افزایش یافته و در نهایت سبب فرسایش خاک می­شود (Pöyry, 1992). از دیگر اثرات شیاری شدن وارد شدن صدمات فیزیکی به سیستم ریشه ای موجود است که می­تواند برای درختان باقی مانده در عرصه مضر باشد. این وضعیت بیش­تر گونه­هایی که از طریق ریشه جوش تکثیر می­کنند زیان آور می­باشد (Pöyry, 1992).

 

1-2-4 فرسایش

جدا شدن لایه سطحی زمین بوسیله نیروهای اعمال شده توسط آب، باد و یخ می­باشد، که میزان آن در اثر فعالیت­های انسانی به سرعت افزایش می­یابد (Rab et al., 2005). یکی از مهم­ترین عوامل تسریع کننده میزان فرسایش در جنگل، بهره­برداری و عملیات چوبکشی است (Croke et al., 2001). درجه فرسایش در عرصه­های جنگلی به فاکتورهایی چون نوع و کیفیت روش اعمال شده (Rab et al., 2005)، طول دامنه، شیب، میزان بارندگی، شدت و استمرار بارندگی، نفوذپذیری (Grigal, 2000)، تاج پوشش، تراکم نهال و عمق لاشبرگ بستگی دارد (Hartanto et al., 2003).

جابجایی تنها در زمان چوبکشی اتفاق ­افتاده حال آن که فرسایش می­تواند در طول چوبکشی و یا زمانی غیر از آن نیز به وقوع بپیوندد. فرسایش سبب تأثیرات زیان­آور در درون و بیرون از عرصه می­شود. تأثیرات درون عرصه­ای شامل کاهش حاصل­خیزی[20] در نتیجه هدررفت عناصر غذایی، مواد آلی، خاک معدنی و بیرون افتادگی خاک زیر سطحی نامطلوب است (Grigal, 2000; Hartanto et al., 2003). تأثیرات بیرون عرصه­ایی آن نیز شامل کاهش کیفیت آب، افزایش تولید رسوب و اثرات منفی روی رودخانه است (Greacen and Sands, 1980). به طور کلی در حین عملیات چوبکشی و بهره­برداری به­دلیل کاهش میزان نفوذپذیری (Pöyry, 1992; Carter and McDonald, 1996) میزان رواناب و به دنبال آن میزان فرسایش و هدررفت خاک نیز افزایش می­یابد (Greacen and Sands, 1980).

 

تعداد صفحه : 84

قیمت : 14700تومان

دانلود پایان نامه ارشد: بررسی وضعیت گردشگری جنگ به منظور توسعه گردشگری......

گذشته، در کشورهای غربی مورد توجه قرار گرفت و به شکل بازدید از آثار و بقایای برجا مانده از جنگ جهانی اول و دوم نمود پیدا کرد.

جنگ همیشه و همه جا با خود مرگ و نابودی و خرابی به همراه داشته است. کشورهایی که درگیر جنـگ می شوند، تا سال ها و حتی دهه ها باید پاسخگوی عواقب ویـران کننده درگیری ها و خون ریزی های ناشی از آن باشند. اما در دنیای امروز که می توان انتظار هر چیزی را داشت، ایجاد درآمد از مناطق جنـگ زده و نمادهـای مبارزه و پایداری چیز عجیبی نیست. دولتمردان کشورهای مختلف، حتی آنهایی که چندان درگیر جنگ نبوده  اند، به اهمیت موضوع گردشگری جنگ پی برده اند و هر یک سعی می کنند با سرمایه گذاری قابل توجه بر روی مناطق جنگی خود، توریست های بیشتری را جذب نمایند. مردم نیز در سال های اخیر غلاقه زیادی از خود برای تماشا و بازدیـد از مناطـق جنگ زده، شهرهای ویران شده، تانک های منهدم شده و بقایای جنگ های خانمان سوز نشان داده اند.

از زمانی که آتش جنگ ها خاموش شده، خون های ریخته شده بر زمین خشک گردیده و سفیر مرگ ساکت شده، مردم برای بازدید به سرزمین هایی می آیند که زمانی مملو بود از جنازه ها و کشته هایی که به خاطر امیـال و قدرت طلبی های سیاستمداران، جان خود را از دست داده بودند، شاید به همین دلیل است که گردشگری جنگ را نوعی از گردشگری تاریک1  و یا گردشگری مشکل2 نامیده اند.

گردشگـری جنـگ خود، بعد جدیدی از اشکـال نوستـالوژیک است. گردشـگری جنـگ در دو بعد نوستـالوژیک و غیر نوستالوژیک آن صورت می گیرد. گردشگری جنگ در قالب نوستالوژیک شکلی از دلتنگی است که برای دوباره دیدن زادگاهی که زمانی غرق خونریزی و صدای مهیب انفجارها بوده و یا برای زنـده کردن خاطرات گذشته صورت می گیرد. در بحث نوستـالوژیکی گردشـگری جنـگ بازدید کننده ها، بازماندگان جنـگ یا خانواده های رزمندگان جنـگی هستند؛ اولین تورهای بازدید از مناطق جنـگی تحت عنوان کاروان های زیـارتی3 در مدت زمان کوتاهی پس از پایان جنـگ جهانـی اول(1918) و به ویژه برای بازدید از منطقه جنگی ایپردر بلژیک توسط بریتانیایی ها راه اندازی شد، در آن زمان عمدتا اعضای خانواده و بازماندگان سربازان کشته شده در این جنگ و نیز رزمندگانی که از نبردهای سهمگین منطقه ایپر جان سالم بدر برده بودند به عنوان “زائر”1  و برای زیارت مناطقی که محـل فداکاری همرزمـان و یا خویشاونـدان آنان بـوده به این منطقه سفـر می کـردند(خاطری، 1389) .

ولی در زمینه غیر نوستالوژیک که امروزه رایج و متداول است شامل کسانی می شود که برای ارضای حس کنجـکاوی، علاقه به میدان های جنـگی و یا محققین در زمینه جنـگ به بازدید مناطق جنـگی می روند.

در طول حیات سیاسی و اجتماعی جامعه ایرانی در طول دهه های اخیر، یکی از موثرترین پدیده های اثرگذار، جنـگ تحمیـلی عراق علیه ایران بوده است. در طول  این جنگ هزاران نفر شهید، میلیون ها نفر آواره و همچنین شهـرها و سکونت گاه هـای فـراوانی تخـریب شدند. عـلاوه بر آن صدها هـزار شهید، مفقودالاثر، اسیر، جانباز و آواره که خاطرات فراموش نشدنی فراوانی را برای بازماندگان جنگ به میراث گذاشته اند. از این نظر جنـگ تحمیلی شکلی از تقدس در ذهنیت ایرانیان یافت و به عنوان گفتمان غالب در زندگی ایرانیـان تداوم یافت. حاصـل این گفتمان از بُعـد دانش توریسـم، تقـارب و تلاقی همزمانی دو مسافرت بود. شکلی داوطلبانه از گردشگری توسط مردم و شکل برنامه ریزی شده دولتی (راهیـان نـور) در مسافرت به مناطق جنـگی به خصـوص استان خوزستـان که کانون و محور اصلی جنـگ عراق علیـه ایران است. استان خوزستان می تواند از جمله استان هایی باشد که با برنامه ریزی جامع و کامل در مورد گردشگری جنگ در کنار دیگر جاذبه های گردشگری استان، نقش بسیار سازنده ای را در حفظ و احیای ارزش های دفاع مقدس و گردشگری ملی  ایفا نماید.

جوهره ی این شکل از گردشگری، بدون شک نوستالوژی واقعه جنگ تحمیلی است که تبعات آن از منظر بررسی رونـدها و جریان های مهم گردشگـری از وجـوه مختلف، توان ها و کمبـودها، و ارائـه راهکارهای عملی جهت برنامه ریزی اصولی به منظور توسعه و نقش آفرینی آن در گردشگـری ملـی در این پایان نامه مورد بررسی قرار خواهد گرفت.


2-1- اهمیت موضوع تحقیق

با توجه به مفهـوم گردشـگری که ماهیت ترکیبی و پیچیده ای داردو مستلزم مشارکت بخـش های مختلف نهادها و همکاری جوامع میزبان است به همین دلیل این موضوع نیاز به برنامه ریـزی های دقیق و جامع دارد.

گردشگری جنگ که شکل جدیدی از انواع گردشگری است علاقمندان بسیاری را در سراسر جهان به خود جذب کرده است، هر چند که هنوز در ایران جایگاه واقعی خود را پیدا نکرده است.

با توجه به اینکه غالب خانواده های ایرانی به صورت مستقیم و یا غیر مستقیم درگیر جنگ بوده اند، مطالعه این پدیده از جنبه های مختلف از جمله تأثیر آن بر گردشگـری ملـی می تواند دارای اهمیت فراوانی باشد. همچنین ضمن بررسی توان ها، فرصت ها و چالش های گردشگری جنگ در ایران و به خصوص در استان خوزستان، راهکارهای عملی جهت تبدیل شدن آن از پتانسیل گردشگری ملی به گردشگری بین المللی را ارائه کرد. یکی دیگر از زوایای مربوط به اهمیت این پایان نامه آن است که گردشگری جنگ می تواند با ارائه صحنه های جنگ، کانون های درگیری، نمادها و آثارهای باقی مانده از جنگ، رشادت ها، سلحشوریها و ظرفیت های دفاعی و از خود گذشتگی ها و ایثار ایرانیان در دفاع از حریـم کشورشان را به گردشگـران داخلی و به خصوص به گردشگـران بین المللی ارائه دهد. همچنین زنده نگه داشتن قداست رزمندگان و شهـدا در حافظه تاریخی ملت و نسل جدید که شاید نام جنگ تحمیلی را جز در کتب یا رسانه های صوتی و تصویری ندیده و نشنیده باشند، یکی از اهداف بزرگ و معنـوی این شکل از گردشگـری می باشد. از این نظـر، بدیـع بودن موضـوع در پژوهش های گردشگری، فقر تئـوریک در زمینه گردشگری جنگ، فقدان مطالعات میدانی و بررسی های کاوشگرانه از نقش جنـگ در گردشگـری جهت برنامه ریـزی های مطلوب و طرح ریزی های استراتژیک در حوزه گردشگری ملی از جنبه های مهم اهمیت موضوع پایان نامه است.

این مطلب را هم بخوانید :


علاوه بر آن، در سال های اخیر، با افزایش قابل توجهی از گردشگران در مناطق جنگی مواجه هستیم که در ابـعاد مختلف اجتماعی، فرهنگی، زیست محیطی و اقتصـادی اثرات متنـوعی را به دنبال داشته است. درک صحیح از این اثـرات خود می تواند موجب کشف نقاط مثبت و منفی شده که در نهـایت به برنامه ریزی بهتری برای ارتقای فضای گردشگری در این شکل بوجود آورد.

3-1- اهداف تحقیق

1- شناسایی جاذبه های گردشگری جنگ در استان خوزستان

2- مطالعه روندها و مسائل عمومی و اختصاصی گردشگری در مناطق جنگی پس از پایان جنگ تحمیلی (امواج حرکت گردشگران، سنوات، خدمات، تأسیسات و آمار گردشگران)

3- تحلیل تاثیر پیدایـش و افـزایش گردشگـران جنـگ در استـان خوزستـان به منظـور تـوسعه گردشگری در استان

4- بررسی سابقه شکل گیری و گسترش جنگ در منطقه مورد مطالعه (استان خوزستان)

5- بررسی فرصت ها و چالش های فراروی گردشگری جنگ به منظور ارائه راهکارهای عملی جهت توسعه و نقش آفرینی این نوع از گردشگری در گردشگری ملی.

4-1- پرسش های اصلی

1- آیا با توجه به علایق ملی و حس نوستالوژیک در میان هموطنان متأثر از جنـگ، توریسم جنگ می تواند جایگاه ویژه ای در گردشگری ملی داشته باشد؟

2- آیا گردشگری جنـگ در ایران دارای شرایط مطلـوبی است؟

تعداد صفحه : 231

قیمت : 14700تومان

پایان نامه ارشد:بررسی اثر نرکیبات پلیمری کاتیونی بر روی تار مو با استفاده از داده های نظری و اسکن میکروسکوپ الک...


گروه شیـــــــــمی

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد (M.Sc)

گرایش شیمی آلی

عنوان :

بررسی اثر نرکیبات پلیمری کاتیونی  بر روی تار مو با استفاده از داده های نظری  و اسکن میکروسکوپ الکترونی (SEM)

 

استاد راهنما :

دکتر مرجانه صمدی زاده

 

استاد مشاور

دکتر حمیدرضا احمدی آشتیانی

 

زمستان 92

 

 

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

فصل اول : اهمیت مو در طول تاریـــــــخ

  • 1-1 تاریخچه ……………………………………………………………………………………………………………. 1

فصل دوم : آناتومی و فیزیولوژی موی سر

  • 2-1 مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………….. 7
  • 2-2 رژیم های مراقبت از مو ………………………………………………………………………………………. 8
  • 2-3 فولیکول مو ……………………………………………………………………………………………………….. 9
  • 2-4 ساختمان پوست سر ………………………………………………………………………………………….. 14
  • 2-5 چرخه طبیعی رشد مو ……………………………………………………………………………………….. 15
  • این مطلب را هم بخوانید :
  • پایان نامه مدیریت منابع انسانی
  • 2-6 بررسی شیمیایی تار مو ………………………………………………………………………………………. 17
  • 2-6-1-استحکام تار مو …………………………………………………………………………………………… 18
  • 2-6-2-شکل ظاهری تار مو …………………………………………………………………………………….. 19

فصل سوم : آسیب های وارده به موی سر

  • 3-1 بررسی انواع آسیب های وارد شده به تار مو ………………………………………………………… 21

فصل چهارم : شامپو

  • 4-1 مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………. 29
  • 4-2 فرمول بندی شامپو ……………………………………………………………………………………………. 30
  • 4-3 انواع شامپو ………………………………………………………………………………………………………. 31
  • 4-4 بررسی حالت دهنده ها ……………………………………………………………………………………… 33
  • 4-5 مکانیسم اثر ترمیمی حالت دهنده ها ……………………………………………………………………. 36
  • 4-6 طراحی فرمولاسیون حالت دهنده ها ……………………………………………………………………..37
  • 4-6-1 حالت دهنده های چهار جزئی ………………………………………………………………………… 37
  • 4-6-2 حالت دهنده های تشکیل دهنده لایه نازک بر روی مو …………………………………….. 37
  • 4-6-3 حالت دهنده های دارای پروتئین …………………………………………………………………… 38
  • 4-6-4 حالت دهنده های سیلیـــکونی …………………………………………………………………….. 39
  • 4-6-5 گوناگونی حالت دهــــــنده ها ……………………………………………………………………. 40
  • 4-6-5 حالت دهنده های فوری ………………………………………………………………………………. 41
  • 4-6-6 حالت دهنده های عمیق ……………………………………………………………………………….. 41
  • دانلود پایان نامه


  • 4-6-7 حالت دهنده های بدون نیاز به آبکشی ……………………………………………………………. 42
  • 4-7 پاک کردن مو توسط شامپو ………………………………………………………………………………… 43
  • 4-8 مروری بر خواص پاک کنندگی شامپو …………………………………………………………………. 44
  • 4-9 کف کنندگی شامپــــو ها …………………………………………………………………………………. 44
  • 4-10 اجزای شامپو…………………………………………………………………………………………………… 46
  • 4-10-1 مواد فعال در سطح ……………………………………………………………………………………… 47
  • 4-10-1-1دسته بندی مواد فعال در سطح……………………………………………………………………. 49
  • 4-10-1-2 سورفکتان های آنــیونی ………………………………………………………………………….. 50
  • 4-10-1-3 سورفکتان های غیر یونی …………………………………………………………………………. 54
  • 4-10-1-4 سورفکتان های آمفوتری…………………………………………………………………………… 55
  • 4-10-1-5 سورفکتان های کاتـــیونی ………………………………………………………………………. 55
  • 4-10-1-6 سورفکتان های چند عاملی ………………………………………………………………………. 56
  • 4-11 افزودنی های ساختـــمانی ………………………………………………………………………………. 57
  • 4-12 افزودنی های عملـــکردی ………………………………………………………………………………. 58
  • 4-13 بررسی پلی کواترنیوم های محلول در آب …………………………………………………………. 60
  • 4-14 افزودنی های سیلیـــکونی ………………………………………………………………………………. 61

 فصل پنجم : بررسی پلیمرها و شیمی پلیمرها در محصولات مراقبت از مو

  • 5- 1 مقدمه …………………………………………………………………………………………………………… 63
  • 5-2 اتصال پلیمر به تار مو ………………………………………………………………………………………. 64
  • 5-3 پیوند های شیمـــیایی ……………………………………………………………………………………… 64
  • -4 نقطه ایزوالکتریک مو دوام پلیمر ………………………………………………………………………. 66
  • 5-5 نفوذ پلیمر به درون تار مو ……………………………………………………………………………….. 67
  • 5-6 پلیمرهای کاتیونی و واکنش آنها با مو ………………………………………………………………. 68
  • 5-7 واکنش پلیمر های چهارتایی سلولزی با موی انسان ……………………………………………. 69
  • 5-7-1 جذب سطحی و جذب به مو ……………………………………………………………………… 70
  • 5-7-2اثر وزن مولکولی …………………………………………………………………………………………70
  • 5-7-3 تاثیر بار …………………………………………………………………………………………………… 70
  • 5-7-4 تاثیر pH ………………………………………………………………………………………………….. 71
  • 5-7-5 تاثیر نمک ………………………………………………………………………………………………….71
  • 5-7-6 تاثیر آسیب به مو ………………………………………………………………………………………. 71
  • 5-8 تاثیر سورفکتانت بر جذب پلیمر …………………………………………………………………….. 72
  • 5-9 پلیمر خنــــثی و آنیونی ……………………………………………………………………………….. 73
  • 5-10 مطالعات آزمایشگاهی ………………………………………………………………………………… 74

مراجع……………………………………………………………………………………………………………………………94

فهرست اشکال

  • شکل 1-1 (سبک­های مختلف مو زنان در مصر باستان) ……………………………………………. 2
  • شکل 1-2 (طاسی سر سقراط) ……………………………………………………………………………… 3
  • شکل 1-3 (آرایش­های مختلف مو در دوران باستان) ……………………………………………….. 4
  • شکل 1-4 (استفاده از کلاه گیس بین پادشاهان فرانسوی) ………………………………………… 4
  • شکل 1-5 (استفاده از کلاه گیس توسط لوئی چهاردهم و ملکه الیزابت ) ……………………. 5
  • شکل 2-1 (ساختمان پیاز مو) ………………………………………………………………………………. 10
  • شکل 2-2 (ساختمان تار مو) ……………………………………………………………………………….. 12
  • شکل 2-3 (ساختمان پوست سر) …………………………………………………………………………. 14
  • شکل 2-4 (مراحل رشد مو) ………………………………………………………………………………… 15
  • شکل 2-5 (نمایش پیوند دی سولفیدی) ………………………………………………………………… 19
  • شکل 3-1 (آسیب های وارد شده به تار مو) …………………………………………………………….. 22
  • شکل 3-2 (اسیب وارد شده به تار مو در اثر موخوره) ……………………………………………….. 23
  • شکل 3-3 (آسیب وارد شده به تار مو در اثر تیغ نامناسب ………………………………………….. 24
  • شکل 3-4 (آسیب وارد شده به تار مو در اثر قیچی نامناسب). …………………………………….. 24
  • شکل 4-1 (مکانیسم ترمیم تار مو). …………………………………………………………………………. 36
  • شکل 5-1 (پلی کواترنیوم 10) ………………………………………………………………………………… 68

چکیده پایان نامه (شامل خلاصه، اهداف، روش های اجرا و نتایج به دست آمده) :

بررسی اثر ترکیبات پلیمری کاتیونی در محصولات مراقبت از مو شامل شامپو و کاندیشنر بر روی تار مو بالاخص اثر آن بر روی کوتیکول تار مو.

هدف از این بررسی بررسی اثرات درمانی و مراقبتی پلی کواترنیوم 10 بر روی تار مو بود که با توجه به تست های انجام گرفته بر روی تار مو و نهایتا مشاهده نتایج با استفاده از میکروسکوپ الکترونی روبشی و آنالیز نتایج بر مبنای آنالیز واریانس یکطرفه، مسجل گردید که این ماده توانایی ترمیم کوتیکول آسیب دیده مو را داراست و این عمل را باتوجه به اختلاف بار موجود با تار مو به خوبی انجام می دهد بدین گونه که کلیه فلس ها ی کوتیکول تار مو که به واسطه آسیب از فرم خود خارج شده بودند به فرم اولیه باز گردانده شده و در مواقعی که آسیب به صورت برگشت ناپذیر بود، از پیشرفت آسیب جلوگیری می نمود.

فصل اول

اهمیت مو در طول تاریخ

  • 1- تاریخچه:

از شروع تاریخ  بشر، مو یک جنبه تظاهر شخصیتی فرد بوده است. مو به عنوان نمادی از جنسیت، وضعیت اجتماعی، دینی و شغلی فرد دارای اهمیتی برابر با طرز لباس پوشیدن، میزان زیورآلات (جواهرات) و حتی نوع اسلحه شخص بوده است. مو در دوران­های بسیار قدیم نیز ارزش و اعتبار زیادی برای بشر داشته است. چندین سال پیش جسد یخ زده مردی در یخچال های واقع در نزدیکی مرز اتریش با ایتالیا پیدا شد. با توجه به اینکه ظاهر این مرد شبیه مردان امروزی بود، در ابتدا این طور تصور شد که وی به تازگی مرده است ولی باستان شناسان پس از مطالعه بر روی البسه و اسلحه او متوجه شدند که جسد متعلق به بیش از پنج هزار سال قبل می باشد. موهای این جسد کاملاً مرتب و در حدود 9 سانتیمتر طول داشته و ریش وی نیز به خوبی کوتاه شده بود. همه اینها حاکی از توجه عمیق انسان به مدل مو و ریش حتی در زمان های بسیار دور می باشد.  مصریان باستان پیشگامان بسیاری از آیین های زیبایی بوده­اند و به زیبایی مو نیز اهمیت بسیاری می­دادند و همواره آرایش­های بسیار متنوعی بر روی مو سر خود انجام می­دادند.

شکل1-1-  سبک­های مختلف مو زنان در مصر باستان

در مصر باستان، پسران فرعون، موهای خود را به فرم خاصی بافته و در سمت راست سر درست در پشت گوش آویزان می­کردند. فرعون هم همیشه با کلاه گیس در میان مردم ظاهر می شد. حتی امروزه هم قضات مرد یا زن انگلیسی به عنوان یک سنت در هنگام حضور در دادگاه از کلاه گیس موی اسب استفاده می کنند. قدیمی ترین متن پزشکی که در حال حاضر وجود دارد یک پاپیروس مربوط به نسخه­ای از پزشکان مصر باستان در رابطه با پمادی برای درمان ریزش مو است. در این پماد از چربی کروکودیل و مدفوع اسب آبی به مقدار مساوی استفاده شده است.  بقراط (پزشک یونان باستان)  متوجه ارتباط بین اندام های جنسی و طاسی مردانه شده و اولین کسی بود که گزارش کرد مردان خواجه (کسانی که قبل از بلوغ اخته شده اند) دچار طاسی مردانه نمی­شوند. ظاهراً علت توجه بقراط به طاسی مردانه این بوده که خود بقراط نیز طاس بوده است. نسخه پیشنهادی بقراط برای جلوگیری از ریزش مو مالیدن مخلوطی از زیره سبز، مدفوع کبوتر، ترب کوهی و گزنه به منطقه طاس می­باشد. امروزه منطقه ای از سَر که شامل پشت و طرفین آن بوده و به صورت طبیعی دچار ریزش مو نمی­شود را گاهی اصطلاحاً تاج گل بقراط[1] می نامند.

تعداد صفحه : 111

قیمت : 14700تومان

دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه مردم شناختی تاریخچه و اعتقادات ایل کاکاوند قزوین......

10-3. نباتات.. 121

11-3. سایر اعتقادات.. 124

12-3. ضرب المثل های رایج در میان مردم ایل کاکاوند: 127

13-3. بازیهای محلی. 140

14-3. غذاهای محلی ایل کاکاوندی ها 147

15-3. موسیقی در فرهنگ مردم ایل کاکاوند: 149

16-3. مصاحبه ها: 151

فصل چهارم:

نتیجه گیری.. 172

1-4. تجزیه و تحلیل یافته ها: 173

2-4. چارچوب نظری: 175

3-4. نتیجه گیری: 177

4-4. موانع و تنگناهای تحقیق: 179

منابع و ماخذ: 180

                   

چکیده

 

آنچه که امروزه ما به عنوان باورها و دانسته ها تلقی می کنیم ریشه در تاریخ گذشته افراد و جوامع دارد. آنچه مسلم است ما و هر کس دیگری نمی توانیم تاریخ و زمانی را برای ظهور و پیدایش باورها تعیین کنیم ولی اگر افراد بتوانند به یک  شناخت و معرفت درست دست یابند می توان ادعا کرد که به مرحله ای از باور رسیده اند. باورها و دانسته ها  نقش و تاثیر فراوانی در زندگی افراد هر منطقه دارد.بسیاری از آداب و رسوم،  اعتقادات و باورهای مردم ریشه در تاریخ تمدن و فرهنگ ایران باستان دارد و با ورود اسلام در ایران نه تنها بسیاری از آداب و رسوم مردم، از میان نرفت بلکه با تغییر شکل جزئی اکثر رسومات و سنت ها همچنان باقی ماند. این زمینه های اعتقادی که بیش از اصول و اعتقادات جاری ادیان بر فکر و اندیشه مردم ریشه دوانده است خود را در نمودهای عینی نشان داده است. برخی از اعتقادات زاییده تخیل، ترس و نگرانی درونی انسان است و در مواقع عدم اطمینان و اعتماد به آینده خودش را نشان می دهد. برای انجام رساندن  تحقیق و شناخت دقیق از افکار و باورهای ذهنی و عینی مردم ایل کاکاوند سعی نمودیم تا با مراجعه به اسنادو تحقیقات انجام شده به میان آنها رفته تا با باورها و دانسته های آنان آشنا شویم.هدف از تحقیق شناسایی اعتقادات و باورهای مردم ایل کاکاوند ساکن شهر قزوین می باشد و  جامعه آماری تحقیق، شهرستان قزوین بوده که با در نظر گرفتن گروه های مختلف سنی، جنسی، شغلی و تحصیلی، تحقیق انجام پذیرفت.نتیجه تحقیق نشان می دهد که باورها، اعتقادات و دانسته های مردم ایل کاکاوند ساکن شهر قزوین هنوز دارای کارکرد اجتماعی- فرهنگی می باشد و مردم با وجود فاصله گرفتن از زادگاه اولیه خویش ( هرسین) هنوز به آداب و رسوم آباء و اجدادی خود متعصب و مقید می باشند.

 

کلیدواژه ها: ایل، قوم، کاکاوند، تاریخ، فرهنگ، دانسته ها، اعتقادات و باورها، آداب و رسوم، قزوین.

 


فصل اول:

کلیات تحقیق

 1-1.مقدمه

 

در هر جامعه ای با باورها و اعتقادات و نیز آداب و رسوم سروکار داریم که تعصبات و ترس‌هایی را در ما ایجاد کرده است و ممکن است این اعتقادات و باورها خرافی باشد ولی آنچه اهمیت دارد این است که این باورها با این حال در میان اقوام ابتدایی و متمدن وجود دارند. البته ممکن است شکل آن در جوامع گوناگون موقعیت های فرهنگی و اجتماعی متفاوت باشند، ولی با این وجود در تمامی جوامع این گونه پندارها به اشکال مختلف دیده می‌شود و در زندگی مردم هر جامع به شکلی نمود پیدا می کند. از همین رو می توان گفت که مطالعات وسیع مردم شناختی گاهی بسیار مهم در شناسایی این باورها و آداب بشمار می روند. در واقع علم مردم شناسی، مشاهده جوامع برای شناخت واقعه های اجتماعی است که به ثبت و ضبط این واقعه ها پرداخته و آمارهای مربوط را تدوین و برقرار می سازد و به انتشار اسناد و مدارک معتبر می پردازد.(عسگری خانقاه، اصغر،1373: 81).

باورها، اعتقادات و آداب و رسوم یکی از ویژگی های هر حوزه فرهنگی است و از معرف های هویت فرهنگی هر منطقه محسوب می شود. در این پژوهش سعی شده است تا پدیده

این مطلب را هم بخوانید :

مهریه در قرآن و اهل سنت

 های قومی- فرهنگی یکی از ایل های  بنام ایرانی یعنی ” ایل کاکاوند” مورد بررسی قرار گیرد و برای تمرکز بیشتر  کاکاوندهای قزوین مورد نظر و پژوهش قرار گرفته است.

2-1.بیان مساله

 

اعتقاد، باورها، دانسته ها و آداب رسوم ایرانیان را بایستی یادگار دورۀ ابتدایی به هنگام مهاجرت نژاد آریاییها به فلات ایران دانست. همزمان با مهاجرت و کوچ آریاییان به ایران بسیاری از خصائل فرهنگی اقوام ایرانی اعم از مادی و معنوی دچار تغییر و تحول شد به عبارت دیگر عناصر فرهنگی نژاد آریایی تأثیرات چشمگیری بر پیکرۀ عناصر فرهنگی ایرانیان گذاشته و از آن نیز تأثیر پذیرفته است که به زبان مردم شناسی به آن فرهنگ پذیری و اشاعه فرهنگی می گویند.

انسان از وقتی که پا به عرصه وجود گذاشت همیشه در ذهن خود نیرویی بالاتر از خود تصور کرده که سرنوشت و کنترل او را در اختیار دارد. چنانچه بخواهیم باورها و دانسته ها و اعتقادات یک قوم و ملت به تصویر کشیم بدون شک سالها زمان و افراد متبحر در زمینه های علوم انسانی را طلب می نماید.

اعتقادات و باورها از زمان و مکان متأثر می شوند و به تبع آن کلیه معارف و شناختهای انسانها مربوط به مقتضیات زمانی و مکانی اوست. باورها و اعتقادات در بسیاری از زمینه ها جنبه قومی و فرهنگی دارند به فردی. باورها می توانند از عقیده ای مشترک که همگان آن را به عنوان امری مسلم تلقی می کنند تا باورهای دینی که اساس آن پذیرش مقام و اهمیت امری عینی استوار است را در برگیرد. باورها و دانسته ها در واقع همان چیزی است که آن را فرهنگ عامه می گویند و به عقاید عامیانه نیز تعبیر می شود. رازها و رمزهایی که از نسلی به نسل دیگر منتقل شده و کارکردهای روانی خاص را به دنبال داشته است. امروزه برخی از باورها کارکرد ابتدایی خود را از دست داده است ، گاه با فرهنگ و باورهای دیگر اختلاط یافته و تغییر کارکرد داده است و برخی افراد به این باورها خو کرده و با جان دل آن را پذیرفته و برخی افراد این باورها را خرافه دانسته و به آن بی اعتنا گشته اند.

کاکاوندی ها نیز که به عنوان یکی از ایل های اصیل منطقه کرمانشاه با توجه به شرایط سیاسی به وجود آمده، عده ای به منطقه قزوین( شهر و روستاهای اطراف) مهاجرت کرده اند. اینان دارای سابقه ای طولانی همچنین فرهنگ و اعتقادات و آداب و رسوم مخصوص به خود بوده اند

اما اینکه این کاکاوندهایی که به اجبار و تحت خواسته حاکمان زمان محکوم به مهاجرت به شهر قزوین شدند آیا توانستند اعتقادات و آداب و رسوم مخصوص به خویش را حفظ نمایند یا تغییراتی در این داشته هایشان ایجاد شد؟ و اگر تغییراتی ایجاد شده، بیشتر مربوط به کدام بخش از فرهنگ و اعتقادات آنهاست؟

 

3-1.اهمیت و ضرورت تحقیق

 

چگونگی انجام چنین تحقیقاتی کار ساده و آشکاری نمی باشد، زیرا همان طور که می دانیم، علوم اجتماعی در شکلی که امروزه با آن آشنا هستیم از فراورده های غرب بوده است و در همین راستا مردم شناسی نیز از این قاعده مستثنی نمی باشد.(اسپردلی، جیمز ، 1386: 8). آداب و رسومی که امروزه ما با آن سرو کار داریم، باور داشت ها و اعتقادات، تعصب ها و امید ها و ترس هایی را در دل ما ایجاد می کنند اما بدون توجه به اینکه این‌ها تا چه میزان غیر عقلانی هستند یا خیر در میان اقوام ابتدایی و متمدن وجود داشته و ازاین رو مطالعه وسیع مردم شناختی باورها و کارکردهای آنها در زندگی مردم بسیار

پایان نامه ارشد: برنامه ریزی به منظور توانمندسازی و ساماندهی سکونتگاه های غیررسمی...

4-2-  معرفی محدوده مطالعاتی (محله سورکان)………………………. 105

4-2-1- موقعیت و سیر تحول شکل گیری محله سورکان……………….. 105

4-2-2- مطالعات فضایی و کالبدی……………………………………… 107

4-2-2-1- کاربری اراضی موجود………………………………………. 107

4-2-2-2- کیفیت بنای ساختمانها……………………………………… 110

4-2-2-3- تعداد طبقات ساختمانها……………………………………… 111

4-2-2-4- دانهبندی قطعات مسکونی…………………………………. 113

4-2-2-5- نوع مصالح ساختمانها ………………………………………114

4-2-2-6- بررسی خدمات عمومی موجود و کیفیت آنها…………….. 115

4-2-2-7- نوع پوشش معابر در محله سورکان………………………. 116

4-2-3- ویژگیهای جمعیتی……………………………………….. 117

4-2-3-1- نسبت جنسی……………………………………….. 117

4-2-3-2- ترکیب سنی……………………………………….. 117

4-2-3-3- بعد خانوار………………………………………. 117

4-2-3-4- مبدأ مهاجرت ساکنین……………………………………….. 117

4-2-4- ویژگی های اجتماعی- اقتصادی………………………………. 118

4-2-4-1- وضعیت سواد………………………………………. 118

4-2-4-2- نرخ مشارکت زنان……………………………………….. 119

4-2-4-3-  بررسی نوع فعالیت، منبع و میزان درآمد و اشتغال خانوار….. 119

4-2-4-4- مسئله مالکیت زمین……………………………………….. 120

4-2-5- مطالعات طبیعی و زیست محیطی…………………………… 120

4-2-5-1- نحوه استقرار نسبت به بلایای طبیعی و موقعیت خطرپذیر……. 120

4-2-5-2- نحوه دفع آبهای سطحی، فاضلاب و زباله……………………… 121

4-2-6- بررسی زیرساخت ها……………………………………… 121

4-3- نتیجه گیری……………………………………….. 122

فصل پنجم :

تجزیه و تحلیل………………………………………. 123

مقدمه………………………………………. 124

5-1- یافته های توصیفی تحقیق……………………………………….. 124

5-1-1- مشخصات عمومی پاسخگویان……………………………………….. 124

5-1-2- سؤالات توصیفی مرتبط با فرضیه تحقیق……………………….. 128

این مطلب را هم بخوانید :

5-1-3- جمع بندی و نتیجه گیری از یافته های توصیفی………………….. 131

5-2- یافته های استنباطی تحقیق……………………………………….. 132

5-2-1- آزمون فرضیه اول……………………………………….. 132

5-2-2- آزمون فرضیه دوم………………………………………. 135

5-4- جمع بندی……………………………………….. 139

فصل ششم :

نتیجه گیری و ارائه پیشنهادات………………………………… 140

مقدمه………………………………………. 141

6-1- نتایج تحقیق………………………………………141

6-1-1- نتایج تئوریک………………………………………… 141

6-1-2- نتایج تجربی و اثبات فرضیات تحقیق…………….. 143

6-2- ارائه راهبردها و سیاستهای پیشنهادی…………….. 144

6-2-1- راهبردها و سیاست های مرتبط با مسکن…………….. 145

6-2-2- اهبردها و سیاست های مرتبط با مبحث اجتماعی ـ اقتصادی………146

6-2-3- راهبرد و سیاست های مرتبط با مبحث کاربری زمین…………….147

6-2-4-  راهبرد و سیاست های مرتبط با مبحث حمل و نقل……………..148

6-2-5- راهبرد و سیاست های مرتبط با مبحث محیط زیست………………..149

6-2-7-  راهبردها و سیاستهای مرتبط با مبحث مدیریت و مشارکت………..149


چکیده انگلیسی………………………………….152

منابع………………………………………..153

چکیده:

  اسکان غیر رسمی که با عناوین دیگری همچون حاشیه نشینی، زاغه نشینی، کپر نشینی و …. نیز مترادف است، از پیامدهای نامطلوب شهرنشینی در جهان معاصر به ویژه نتیجه صنعتی شدن شتابان و        نا برابری های منطقه ای است این پژوهش مبادرت به بررسی اسکان غیر رسمی و علل شکل گیری آن در شهرساوه، محله سورکان نموده و سپس راهبرد هائی جهت ساماندهی و توانمند سازی آن ارائه کرده است. فرضیه های پژوهش بر پایه مولفه های اجتماعی، اقتصادی، مدیریتی، خدماتی، کالبدی در راستای این پدیده و ساماندهی و توانمند سازی آن در محله سورکان بوده است. در این پژوهش از روش های علمی تحقیقی بهره گیری و جهت جمع آوری اطلاعات، پرسشنامه، مصاحبه و بررسی های اسنادی استفاده گردیده است.

نتایج تحقیق حاکی از آن است علت شکل گیری این پدیده در محله سورکان نتیجه صنعتی شدن شتابان شهر ساوه و مهاجرت بی رویه از یک سو و مسائل و مشکلات اقتصادی و عدم وجود مدیریت واحد و هماهنگ در زمینه مسائل مهاجرتی و اسکان مناسب اولیه از سوی دیگر بوده است.

برای بررسی و تحلیل داده های آماری در کنار بررسی های کیفی از نرم افزار SPSS استفاده شده است که شاخص های کالبدی در اولویت اول، شاخص های اجتماعی و اقتصادی در اولویت دوم و شاخص های زیست محیطی در اولویت سوم قرار گرفته است.

در این تحقیق به روشنی نشان داد که مدیریت شهری می تواند با عملکرد مطلوب خود، اعتماد مردم را جلب نموده و زمینه های مشارکت فزاینده مردم را فراهم سازد.

در پایان متناسب با یافته های پژوهش راهبردهای مناسب جهت ساماندهی و توانمند سازی این ساکنین ارائه گردیده است.

فصل اول: طرح تحقیق

مقدمه:

هدف از ارایــه این فصل ، طرح مسأله و ضرورت انجام تحقیق، ارائه فرضیه و تعیین اهداف تحقیق است که متعاقب آن ادبیات موضوع و روش انجام تحقیق مورد بحث قرار می گیرد و در نهایت مــشکلات پیش روی تحــقیق عنوان می‌گردد. این فصل، در حقیقت، هدایت و جــهت گیری پــایان نامه را تا نتیجه گیری بعهده دارد.

1-1- طرح مسأله و ضرورت تحقیق

مسأله اسکان های غیررسمی درمناطق شهری کشورهای جهان سوم یکی از عوارض رشد فزآینده شهرنشینی و افزایش جمعیت شهرها و فقدان نظام یکپارچه و موثر مدیریت شهری تلقی می شود. آمارهای ارائه شده از جانب سازمان های بین المللی نشان می دهد که حدود یک ششم از جمعیت جهان در مناطق زاغه ای و حاشیه ای زندگی می کنند.(هادیزاده، 1382، ص10) در آخرین گزارش مرکز اسکان بشر ملل متحد آورده شده است که بین یک سوم تا یک چهارم جمعیت شهری جهان در فقر مطلق به سر می برند.در همین ارتباط کمیسیون جهانی آینده شهرها در قرن بیست و یکم میلادی نیز هشدار داده است که به موازات رشد  ابر شهرها[1] فقر شهری در کشورهای جهان سوم افزایش یافته و این درحالی است که بخش عمده ای از شهرنشینی بر پایه اقتصاد غیررسمی و همراه با گسترش سکونتگاه های غیررسمی صورت گرفته و در آینده نیز صورت خواهد گرفت. این گرایش را غیررسمی شدن شهرنشینی[2] می نامند(صرافی، 1381، ص5) که بدنبال خود موجب بروز سکونت غیرقانونی در زمین، کمبود مسکن، خدمات شهری، بیکاری و مسائل دیگرگردیده است.

شکست سیاست های مبتنی بر خانه سازی اجتماعی (دهه 1960) و طرح زمین ـ خدمات (دهه 1970) و نیز افزایش تعداد زاغه ها و سکونتگاه های تصرفی و غیرقانونی در حاشیه شهرها، سر آغاز شکل گیری “رهیافت توانمندسازی” در اواخر دهه 1980 می باشد. (هادیزاده،1382، ص 28) براساس این رهیافت، روش های مقابله ای و ستیزه جویانه با اسکان های غیررسمی و حاشیه نشینی، راه حل مناسبی برای رفع مشکلات موجود در پیدایش اسکان های غیررسمی نیست و حل آن نیازمند مشارکت های مردمی و توسعه ظرفیت های اجتماعات محلی در همه جنبه  های اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و انسانی است. در ایران نیز اسکانهای غیرقانونی و ناهنجار، نوعی اسکان درون یا مجاور شهرها هستند که دارای سیمایی ناخوشایند و بافتی نا متعارف با شهر بوده و با نام هایی چون حاشیه نشینی[3]، اسکان غیررسمی[4]، سکونتگاههای خودرو[5]، بدون برنامه، نامنظم و فاقد مقررات از آنها نام برده می شود. ساکنان این سکونتگاهها را اقشار کم درآمد و گاه مهاجرینی رانده شده از سوانح طبیعی و انسانی مانند جنگ و یا مهاجرینی روستایی با سابقه کم شهرنشینی تشکیل می­دهند.(کاتو ، 1381، ص110) برآورد می شود که یک هشتم جمعیت شهری کشور (حدود چهار و نیم میلیون نفر) در اینگونه سکونتگاه های غیررسمی مستقر باشند و تداوم روند موجود نسبت آن را در ابتدای دهه آینده  به یک چهارم و تعداد آن را به بیش از دو برابر خواهد رساند.(خبر نامه بن، 1383، ص26 )

این پدیده امروز نه تنها در شهرهای بزرگ بلکه در شهرهای متوسط نیز در کشور ما مشاهده می شود. شهر متوسط ساوه با جمعیت حدود 150 هزار نفر یکی از بزرگترین مشکلاتش اسکان غیررسمی است که مشکلات عدیده ای را برای مدیران و دست اندر کاران شهری بوجود آورده است. با این اوصاف توانمندسازی اسکان غیررسمی در شهر ساوه نه تنها ضرورتی برآمده از ارزشهای انسانی بلکه سازگار با منافع اجتماعی و پایداری سکونتگاهها است. محله سورکان شهر ساوه به عنوان یکی از سکونتگاههای غیررسمی این شهر به عنوان محدوده مورد مطالعه این تحقیق انتخاب گردید.

این محله با مشکلات عدیده ای به لحاظ کالبدی، اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی دست به گربیان است که در فصل چهارم تحقیق به تفصیل مورد بررسی قرار مـی گیرد. با توجه به وسعت قابل توجه سکونتگاه های غیر رسمی در سطح شهر ساوه و لزوم چاره اندیشی برای اینگونه اسکان ها، تحقیق حاضر بر آن است به سئوالات زیر پاسخ گوید:

الف- مهاجرین روستایی تا چه اندازه در شکل گیری وگسترش اسکان غیررسمی شهر ساوه نقش داشته است؟

ب- عدم مدیریت یکپارچه شهری چقدردر شکل گیری وگسترش اسکان غیررسمی شهر ساوه نقش داشته است؟

ج- راه حل بهبود مساله چیست ؟

2-1- فرضیات تحقیق

الف- بنظر می رسد  مهاجرتهای شهری وروستایی یکی از دلایل شکل گیری وگسترش اسکان غیررسمی در شهر ساوه می باشد.

ب- بنظر می رسد نبود مدیریت یکپارچه شهری یکی از دلایل شکل گیری وگسترش اسکان غیررسمی در شهر ساوه می باشد.

ج- بنظر می رسد برنامه ریزی جهت ساماندهی و توانمندسازی با استفاده از مشارکتهای مردمی بهترین راه حل برای حل مسئله اسکان غیررسمی در شهر ساوه می باشد.

3-1- اهداف تحقیق (شامل اهداف آرمانی، کلی، اهداف ویژه و کاربردی): 

1- اهداف کلان : دستیابی به فضاهای شهری در خور و مناسب جامعه ایرانی است .

2- اهداف خرد:

الف: شناسایی مشکلات ، محدودیت ها و قابلیتهای موجود (شناخت وضع موجود بافت های اسکان غیر رسمی شهر ساوه)

ب: ارزیابی بر مبنای معیارهای مورد نظر.

ج: انتخاب مناسب ترین گزینه جهت کمک به تصمیم گیری آگاهانه و خردمندانه مدیران ( تدوین راهبردهای ساماندهی وتوانمندسازی سکونتگاههای غیررسمی شهر ساوه)

4-1- ادبیات موضوعی

پس از سال­های 1341 و 1342 رشد اسکان غیررسمی به حدی رسید که لزوم تحقیقات و پژوهش های مختلف در باب اسکانهای غیررسمی توسط مراجع دولتی، دانشگاهها و پژوهشگران اجتماعی مورد تاکید قرار گرفت و از آن زمان به بعد پژوهش ها و تحقیقات متعددی جمع آوری شده است. در ایران منابع و تحقیقات موجود درباره اسکان غیررسمی به طور کلی به 5 گروه تقسیم می شوند.

گروه اول: منابعی که به بررسی اسکان غیررسمی پرداخته است، تحقیقات و بررسی هایی می باشد که توسط دانشگاه ها تهیه گردیده و قابل اتکاترین منابع و تحقیقات به شمار می رود، در بررسی ها و تحقیقات دانشگاهی دو نوع اثر به چشم می خورد. دسته ای از تحقیقات به بحث های نظری مربوط به اسکان غیررسمی و سرپناههای نامناسب و یا به طور کلی آلونک و زاغه نشینی پرداخته اند و گرچه از بنیانی علمی برخوردارند لیکن در سطح تئوریک باقی مانده و با بررسی های میدانی همراه نیستند که از جمله این تحقیقات به قرار زیر می باشند:

کریم زنده دل؛ تعریف و مفهوم حاشیه نشینی، تهران، سازمان برنامه و بودجه، 1361.