1-3-3-1-3- ترکیب سنی…………………………………. 64
2-3-3-1-3- ترکیب جنسی …………………………………. 65
4-3-1-3- تراکم جمعیت ………………………………………… 66
5-3-1-3- سواد و آموزش ………………………………… 68
6-3-1-3- وضعیت اقتصادی منطقه ……………………… 70
1-6-3-1-3- بررسی وضعیت بخشهای مختلف اقتصادی ………………….. 71
1-1-6-3-1-3- کشاورزی ……………………………………………. 72
2-1-6-3-1-3- صنایع روستایی ……………………………… 76
2-3- بخش دوم: روششناسی پژوهش ………………………….. 78
1-2-3- روش پژوهش …………………………………….. 78
2-2-3- جامعه آماری …………………………………………….. 80
3-2-3- نحوه جمعآوری اطلاعات ………………………………….. 81
4-2-3- شیوه تجزیه و تحلیل داده ها ………………………….81
5-2-3- تعریف عملیاتی متغیرها و شاخصهای تحقیق………………………. 81
6-2-3- روایی و پایایی ابزار تحقیق ……………………………….. 84
جمعبندی ………………………………… 85
فصل چهارم: بحث و نتایج
پیشدرآمد……………………………….88
1-4- یافتههای توصیفی………………………….. 88
1-1-4- وضعیت سنی پاسخگویان …………………88
2-1-4- وضعیت سواد پاسخگویان………………… 89
3-1-4- وضعیت شغلی پاسخگویان …………………90
4-1-4- وضعیت فعالان در زیربخشهای کشاورزی………………………91
این مطلب را هم بخوانید :
5-1-4- وضعیت درآمد پاسخگویان …………………………..92
2-4- برخورداری از خدمات و امکانات …………………………94
3-4- تعیین روستاهای با ترکیب سنی جوان و سالخورده …………………. 95
4-4- یافتههای استنباطی………………………………..98
1-4-4- تحلیل تفاوت سطح توسعه اقتصادی روستاهای با ترکیب سنی جوان و سالخورده……… 98
2-4-4- تحلیل تفاوت سطح توسعه اجتماعی روستاهای با ترکیب سنی جوان و سالخورده…… 100
5-4- نتایج آزمون فریدمن…………………………….. 104
6-4- آزمون فرضیات…………………………….. 106
1-6-4- آزمون فرضیه اول……………………………… 106
2-6-4- آزمون فرضیه دوم…………………………….. 107
فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات
1-5- جمعبندی………………………………. 111
2-5- نتیجه گیری…………………………….. 112
3-5- پیشنهادات………………………………. 115
فهرست منابع ………………………………….. 118
چکیده:
جمعیت از دیدگاه نوین، ابزار، وسیلهی کار و بهرهگیرنده نهایی روند توسعه محسوب میشود. این بینش جمعیت را تنها یک مقوله کمی تلقی نکرده بلکه ساختار کیفی آن را نیز مورد توجه قرار میدهد. یکی از مباحث مهم در این رابطه، سالخوردگی جمعیت است که امروزه در شهرها و بویژه روستاهای کشور ظاهر شده است و یکی از دلایل بازدارنده توسعه روستایی محسوب میشود. با این دیدگاه، هدف پژوهش حاضر، بررسی و تحلیل اثرات سالخوردگی بر بازدارندگی توسعه اقتصادی – اجتماعی روستایی در بخش جلگه رُخ شهرستان تربت حیدریه بود که با روش توصیفی – تحلیلی، مبتنی بر مطالعات میدانی انجام شد. جمعآوری دادهها از طریق تکمیل پرسشنامه انجام شد که در راستای شناخت وضعیت توسعه روستاهای منطقه، تعداد 48 شاخص در دو بعد اجتماعی و اقتصادی مورد شناسایی و تجزیه – تحلیل قرار گرفت؛ برای تجزیه و تحلیل دادهها و تهیه نقشهها به ترتیب از آزمونهای آماری نرمافزار SPSS و GIS استفاده شد. متناسب با نتایج آزمون منویتنی و سطح معناداری کمتر از 05/0، به تفاوت معنادار سطح توسعه بین روستاهای با ترکیب سنی جوان و سالخورده پی برده شد. همچنین متناسب با یافتههای پژوهش، میانگین بعد اجتماعی در روستاهای جوان 07/4 و در روستاهای سالخورده 44/2 بوده و میانگین بعد اقتصادی 92/3 و 64/1 به ترتیب در روستاهای جوان و سالخورده به دست آمد. درمجموع، نتایج پژوهش حاکی از آن است که پدیده سالخوردگی در توسعه اقتصادی – اجتماعی روستاهای این بخش نقش بازدارنده ایفا نموده است.
فصل اول: مقدمه و کلیات تحقیق
1- کلیات تحقیق
1-1- مقدمه
جمعیت منبع فناناپذیری است که میتواند نقش مؤثری در تحقق توسعهی اقتصادی – اجتماعی ایفا کند. رابطهی منطقی بین جمعیت و توسعه باعث توسعه هماهنگ اقتصادی و اجتماعی، اعتلای سطح زندگی و بهروزی مردم میشود (ساعی ارسی، 1387: 70). با وجود بررسیهای علمی انجام شده در این زمینه، هنوز روابط دوجانبه جمعیت و توسعه درست شناخته نشده است. زیرا اثر آنها بر یکدیگر غیر مستقیم بوده و به علت حضور متغیرهای مداخلهگر، دارای روابطی پیچیدهاند. جمعیت و توسعه هر یک تحت تأثیر پدیدهها و متغیرهای اقتصادی – اجتماعی متفاوتی هستند و جنبههای گوناگون و اجزای بسیار دارند (پاپلی یزدی و ابراهیمی، 1387: 142).
در رابطه با توسعه روستایی هدف اصلی آن باید توانا ساختن تودههای جمعیت روستایی باشد که اکنون نمیتوانند با تلاش خود نیازهای اساسی زندگی را برآورده سازند (هانتر، 1980: 4). محور بودن انسان در فرآیند توسعه، ضرورت توجه به مناطق روستایی را اهمیت میبخشد، زیرا انسان هم به عنوان هدف توسعه و هم مهمترین ابزار توسعه محسوب میشود. در مناطق روستایی این نیروی انسانی که از آن به عنوان بخش مردمی یاد میشود، به صورت سازمان نیافته و غیر متمرکز وجود دارد. اگر بهرهبرداری از نیروی کار در جوامع روستایی را به عنوان عنصری مؤثر در فرآیند توسعه ملی لحاظ کنیم، نقش توسعه روستایی در فرآیند توسعه ملی جایگاه و اهمیت خود را پیدا میکند (جمعه پور، 1387: 74-69).
از جمله مباحث مربوط به جمعیت و توسعه، بحث سالخوردگی جمعیت میباشد. سالخوردگی به عنوان یک مسئله جمعیتی، از پدیدههای نو ظهور در کشور محسوب میشود. از آنجا که جمعیت سالخورده بیش از آنکه تولید کننده باشند، مصرف کننده و به تبع آن وابسته به جمعیت شاغل هستند، آثار نامطلوبی در ابعاد اقتصادی و اجتماعی بر جامعه خواهند داشت. سالخوردگی جمعیت روستایی نیز یکی از مباحث مهم این مسئله مطرح بوده که با توجه به نقش جمعیت در توسعه اقتصادی – اجتماعی مناطق روستایی اهمیت دو چندان پیدا میکند. سالخوردگی جمعیت روستایی، موانعی بر سر راه توسعه ایجاد میکند، زیرا جمعیت سالخورده معمولاً در صدد ارزش دادن به روشهای رفتاری گذشته و مقاومت در مقابل تغییرات میباشند (رمضانیان، 1380: 209).
جمعیت سالخورده توان جایگزینی و تجدید نسل را از دست میدهد که نتیجه آن از بین رفتن تدریجی روستاها خواهد بود. یکی دیگر از نتایج سالخوردگی جمعیت روستایی، تغییر نحوه انتقال مایملک و داراییها از فرد سالخورده به وراث و نسل جوان است؛ بدین ترتیب که پدیده سالخوردگی به تدریج باعث کنار هم قرار گرفتن دو یا سه نسل شده که به طور همزمان به زندگی ادامه میدهند. در چنین مواردی معمولاً شخص سالخورده با هدف حفظ قدرت و تداوم نظارت، حاضر نیست داراییاش را در اختیار فرزندان جوان خود قرار دهد؛ همچنین به لحاظ اجتماعی نیز نسل جوان را محدود میکنند و معمولاً در فعالیتها و تصمیمگیریهای مربوط به روستا مشارکت جوانان را نادیده گرفته و اجازه دخل و تصرف در امور را به آنان نمیدهند. اینجاست که جوانان روستایی جهت حل معضل نبود کار، سرمایه و درآمد مناسب و نیز رهایی از مشکلات اجتماعی بیان شده، اقدام به مهاجرت مینمایند (همان: 230). در حالی که مهاجرت روستا به شهر نهایتاً سبب رشد بیکاری و فقر خواهد شد (Goldsmith, 2004: 22).
مهاجرت جوانان روستایی میتواند بر همخوردن ترکیب سنی و جنسی روستاها، باقی ماندن سالخوردگان و رکود فعالیتهای کشاورزی را به همراه داشته باشد که در نهایت، افزایش فقر روستایی را به دنبال خواهد داشت. در کشورهای در حال توسعه و از جمله ایران، مهاجرت از روستا به شهر در زمره مهمترین مسائل اجتماعی و اقتصادی به شمار میآید و پیامدهایی از قبیل زنانه شدن نیروی کار کشاورزی، تخلیه روستاها، سالخوردگی جمعیت روستایی و غیره را خواهد داشت (قاسمی اردهایی، 1385: 53).
از طرفی، افراد سالخورده قادر به فعالیت و ادامه کار مفید نیستند و آنچنان که باید و شاید نمیتوانند از سرمایهها، امکانات و منابع موجود استفاده بهینه نمایند. همچنین، گروه سالخورده روستایی دارای ویژگیهای دوگانه مثبت و منفی میباشند که به تبع آن، اثر گذاری آنها بر روند توسعه روستایی نیز به صورت دوگانه خواهد بود؛ سالخوردگان از طرفی، برخوردار از دانش بومی – محلی، تجربه چندین ساله، موقعیت اجتماعی مناسب، توانمندی اقتصادی (در اختیار داشتن زمین کشاورزی، مسکن و …) هستند و از سوی دیگر، ویژگیهای منفی از قبیل پایین بودن سطح آرزوها، عدم خلاقیت و نوآوری، بیسوادی و کمسوادی، ضعف جسمی، انعطاف ناپذیری و مقاومت در برابر تغییر روشهای تولید نیز دارند که با وجود چنین تضادی، هرچند بتوانند بر توسعه اجتماعی روستا اثرگذاری اندکی داشته باشند، اما بر توسعه اقتصادی آن تأثیر منفی خواهند گذاشت. در این راستا تحقیق حاضر به بررسی و تحلیل اثرات سالخوردگی بر بازدارندگی توسعه اقتصادی – اجتماعی روستاهای بخش جلگه رخ تربت حیدریه خواهد پرداخت. پایاننامه حاضر در پنج فصل به شرح ذیل تکمیل گردیده است:
در فصل اول کلیات تحقیق در غالب مقدمه، تعریف مسئله، اهمیت و ضرورت انجام تحقیق، اهداف، سؤالات و فرضیات، محدوده زمانی و مکانی و پیشینه تحقیق مطرح شده است.
در فصل دوم به بیان تعاریف برخی واژهها و اصطلاحات پژوهش، بیان دیدگاهها و نظریههای مرتبط با توسعه روستایی، خصوصیات و اهداف توسعه روستایی و موانع آن پرداخته شده است.
در فصل سوم ابتدا جغرافیای طبیعی منطقه شامل موقعیت، توپوگرافی، و… و در ادامه ویژگیهای جغرافیای انسانی و اقتصادی محدوده مورد مطالعه آورده شده است. بخش دوم این فصل روش شناسی تحقیق شامل جامعه آماری، نحوه جمعآوری اطلاعات و تجزیه و تحلیل دادهها را در بر میگیرد.
فصل چهارم شامل یافتههای تحقیق که در ابتدا به توصیف اطلاعات اخذ شده از طریق تکمیل پرسشنامه در روستاهای مورد مطالعه پرداخته شده و بخش دوم این فصل به آزمون فرضیات تحقیق اختصاص دارد
1-4 شهر تهران ……………………………………………………………………… 103
1-1-4 معرفی شهر تهران …………………………………………………………. 103
2-1-4 بررسی تقسیمات شهری در تهران………………………………….. 104
2-4 معرفی منطقه 1 شهر تهران ……………………………………………… 109
1-2-4 موقعیت جغرافیایی منطقه 1 شهر تهران ………………………………. 110
2-2-4 بررسی عوامل طبیعی موثر در مرزبندی محله های منطقه 1 شهر تهران………… 111
3-2-4 ویژگیهای اجتماعی و فرهنگی منطقه 1 شهر تهران ………………….111
4-2-4 ویژگیهای جمعیتی و اقتصادی منطقه 1 شهر تهران ……………….. 112
5-2-4 بررسی شاخصهای تقسیمات محله ای در منطقه 1 شهر تهران ……. 115
3-4 محلات مورد بررسی ……………………………………………………… 119
1-3-4 معرفی محلات مورد بررسی منطقه 1 شهر تهران ………………… 119
1-1-3-4 درکه………………………………………………………………………. 119
2-1-3-4 قیطریه …………………………………………………………………… 126
2-3-4 بررسی شاخصهای تقسیمات محله ای در محلات مورد نظر منطقه 1 تهران……. 130
1-2-3-4 درکه ……………………………………………………………………… 130
2-2-3-4 قیطریه ………………………………………………………………….. 133
3-3-4 تحلیل اطلاعات و آزمون فرضیات ………………………………………… 136
1-3-3-4 تحلیل های توصیفی منطقه یک شهر تهران ……………………… 136
2-3-3-4 تحلیل های توصیفی و کیفی محلات مورد نظر …………………….. 148
3-3-3-4 تحلیل استنباطی فرضیه های پژوهش …………………………. 187
4-3-4 مقایسه کلی محلات قیطریه، درکه و کوهسار ……………………….. 201
نتیجه گیری ……………………………………………………………………… 203
فصل5. ارائه الگو و شاخص های مناسب تقسیم بندی محلات……………… 206
1-5 نتیجه گیری …………………………………………………………………… 207
2-5 نتایج آزمون فرضیات ………………………………………………………… 216
3-5 مدل پیشنهادی و راهکارها …………………………………………….. 231
1-3-5 راهکارها …………………………………………………………………… 231
2-3-5 شاخصهای استخراجی جهت مرزبندی محلات ………………………… 233
3-3-5 مدل استفاده از شاخصهای استخراجی در مرزبندی محلات مورد نظر …… 235
1-3-3-5 درکه و کوهسار …………………………………………………… 235
2-3-3-5 قیطریه ………………………………………………………………….. 236
پیشنهادی برای مطالعات آتی ……………………………………………………. 237
منابع و ماخذ …………………………………………………………………………. 239
منابع فارسی ……………………………………………………………………. 240
منابع لاتین …………………………………………………………………………. 255
سایتها …………………………………………………………………………….. 257
پیوست ها ………………………………………………………………………… 259
چکیده:
محله به عنوان کوچکترین فضای شهری، سلول حیات شهری و عنصری پویا در حکمروایی شایسته شهری مد نظر است. تقسیمات و مرزبندی محله های شهری از دوره اسلامی تا دوره جدید دستخوش تغییر و تحول شده است. محله بندی در گذشته بر اساس شاخصهای اجتماعی و اقتصادی صورت گرفته است اما در دوره معاصر اصول فرهنگ بومی _ اسلامی و درون گرایی محله های شهری کم رنگ شده با احداث خیابانهای متقاطع و وسیع همچنین جابجایی گسترده جمعیتی با ایجاد مشاغل جدید باعث از هم گسیختگی ساختار بازار و محلات قدیمی، گسست اجتماعی محلات سنتی و افزایش تراکم در بعضی از محلات گردید. محله بندی در دوره معاصر بر اساس شاخصهای کالبدی، سیاسی و اقتصادی مانند تصمیمات اداری _ سیاسی، ساخت و سازهای جدید و فعالیت های عمرانی به ویژه احداث شبکه های جدید ارتباطی صورت گفته که کاهش حس تعلق و هویت اجتماعی محلات را به دنبال داشته است.
منطقه 1 شهر تهران نیز که شامل روستاهای قدیمی تغییر شکل یافته و محله های جدید شهری است، با توجه به شرایط پیش آمده، ناشی از مرزبندی های جدید با مشکلاتی چون جدایی گزینی اجتماعی ، تفکیک فضایی درون محله، درهم ریختگی کاربری ها و محدودیتها و مشکلات خدمات رسانی روبرو است.
در این پایان نامه، از روش پژوهشی مبتنی بر رویکرد سیستمی استفاده شده است از اینرو در ارتباط با وضع گذشته و موجود با توصیف عناصر و عوامل اصلی در مرزبندی محله های شهری به تحلیل آثار حاصله پرداخته شده، از روش تحلیلی آزمون t تک گروهی، آزمون فریدمن همچنین توجه نظرات کارشناسی (روش دلفی) استفاده گردید. نتیجه حاصل از این پژوهش پس از مطالعه و بررسی روند تغییرات تقسیمات محله ای در منطقه 1 شهرداری تهران خصوصا در دو محله ی درکه و قیطریه، به صورت مدل ایجاد زیر محلات با رعایت انسجام اجتماعی و فرهنگی پیشنهاد گردید. تلفیق شاخصهای اجتماعی، فرهنگی با شاخصهای سیاسی، اداری، کالبدی و اقتصادی که کارایی بیشتری در مرزبندی محلات به همراه خواهد
داشت. بعنوان راهکار نهایی پژوهش ارائه شد در نتیجه شاخصهای مذکور با در نظر گرفتن شرایط بومی، تاکید بر عناصر طبیعی محلات( رود دره و کوه)، ویژگی های مشترک فرهنگی ساکنان، ویژگی های اجتماعی و اقتصادی محلات، منافع مشترک مادی و معنوی با توجه به نشانه های هویت زا و با در نظر گرفتن مشارکت مردم در تعیین حدود محله حائز اهمیت است.
فصل اول: کلیات تحقیق
1-1- بیان مسأله
ضرورت بررسی محله و شناخت ابعاد آن در برنامه ریزی شهری، ضمن دارا بودن ارزشهای نظری، از ابعاد کاربردی کاملا مشخص نیز در عرصه مدیریت و برنامه ریزی شهری و به ویژه در کلانشهرها برخوردار می باشد.
تقسیمات محله ای و مرزبندی محله های شهری از دوره اسلامی که بر اساس گروه های شغلی و صنفی و قومی انجام می گرفت تا دوره جدید که از اصول و روشهای مرزبندی اداری _ سیاسی تبعیت می کند، دستخوش تغییر و تحول شده است. محله بندی در گذشته بر اساس شاخصهای اجتماعی و اقتصادی صورت گرفته است اما در دوره معاصر اصول فرهنگ بومی _ اسلامی و درون گرایی محله های شهری کم رنگ گردید و احداث خیابانهای متقاطع و وسیع باعث از هم گسیختگی ساختار بازار و بافت های شهری و محلات تاریخی شد. امروزه الگوی توسعه برونزا بر محله های شهری و ساختار شهری مسلط شده است. در این دوران، محله در چارچوب قانون تعاریف و ضوابط تقسیمات کشوری به عنوان یکی از سطوح سلسله مراتب تقسیمات شهری تعریف گردید. در قانون تشکیل شوراهای اسلامی در سال 1361 نیز برای اداره ی چنین واحد شهری خرد مقیاس در شهر، تشکیل شورای محله پیش بینی گردید و بر اساس تبصره 2 ماده 4 قانون تقسیمات کشوری مصوب 15/4/1363 محله یکی از مهمترین و اساسی ترین تقسیمات کشوری معرفی شد.
کلانشهر تهران نیز با قدمت تاریخی و به عنوان مهمترین شهر کشور در دوره های رشد و گسترش خود با تغییر مرزهای محله ای رو به رو بوده است. مرز بندی محله های شهری
این مطلب را هم بخوانید :
بایگانیهای حقوق - دانلود فایل های دانشگاهی
تهران نیز در گذر زمان متناسب با دگرگونی های نظام های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی متحول شده است. احداث شبکه های جدید ارتباطی، جابجایی وسیع جمعیتی درون شهری و بوجود آمدن مشاغل جدید، همراه با برنامه های خدماتی شهر بر روی این نوع مرزبندی ها تاثیر گذاشته، به گونه ای که مرزبندی محله های شهری تهران بعد از انتخابات شورای شهر در سال 1378 و آغاز فعالیت شورایاری ها در سال 1380 دستخوش تغییر و تحول گردید.
تقسیم بندی محلات در دهه های اخیر نه تنها موجب جدایی گزینی شهری شده، بلکه اعتبار و اهمیت محله های شهری را نیز به عنوان کوچکترین واحد حیاتی شهر دچار اختلال نموده و موجب ضعف همبستگی ساکنین این محلات شده است.
امروزه محله بندی و معیارهای و شاخص های تقسیم بندی محلات با آنچه که در گذشته جریان داشته تفاوت دارد. به صورتیکه بعضی از محله های کنونی با تقسیم و جدا شدن محلات قبلی بوجود آمده اند به نحویکه خط تقسیم و تفکیک محله ای موجب گسست اجتماعی محلات سنتی و قدیمی شده است. این مشکلات در شهرهای بزرگ و کلان شهرها که بدون کنترل رشد یافته اند نمایان تر است. انضمام روستاها به شهر، تغییر شکل محله های قدیمی، محله های مهاجرپذیر و افزایش تراکم در بعضی از محلات بر مشکلات افزوده است.
منطقه 1 شهر تهران نیز که شامل روستاهای قدیمی تغییر شکل یافته و نیز محله های جدید شهری است، با توجه به شرایط پیش آمده، در نتیجه مرزبندی های جدید با مشکلاتی چون جدایی گزینی اجتماعی ، تفکیک فضایی درون محله، درهم ریختگی کاربری ها و محدودیتها و مشکلات خدمات رسانی روبرو است.
در این پژوهش سعی می شود تا با مطالعه و بررسی روند تغییرات تقسیمات محله ای در تهران، به ویژه منطقه 1 شهرداری تهران و تعیین عوامل تاثیرگذار بر آن و شاخص سازی، الگوی بهینه برای دستیابی به پایداری شهری ارائه شود.
2-1- سوالات تحقیق
1- عوامل موثر در تغییر مرزبندی محله های شهری منطقه 1 شهر تهران کدامند؟
2- کدام یک از شاخصها بهتر می توانند برای تعیین مرزهای محله ای در منطقه 1 تهران به کار بروند؟
3-1- فرضیات تحقیق
1- تصمیمات اداری _ سیاسی، ساخت و سازهای جدید و فعالیت های عمرانی به ویژه احداث شبکه های جدید ارتباطی موجب تغییر مرزهای قدیمی محلات منطقه 1 شده است.
2- استفاده از شاخصهای اجتماعی _ فرهنگی در مرزبندی محله های منطقه 1 شهر تهران، به ویژه با تاکید بر همبستگی اجتماعی و تعلق مکانی، کارائی بیشتری نسبت به شاخصهای کالبدی و اقتصادی دارند.
4-1- اهداف تحقیق
1- شناخت وضعیت گذشته و موجود تقسیمات محله ای
2- ارائه شاخصهای تعیین حد و مرز تقسیمات محله ای
برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود
(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)
تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :
(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)
فهرست مطالب:
چکیده فارسی……………………………….. n
تشکر…………………………………n
تقدیم………………………………… n
فهرست مطالب…………………………..الف
فهرست شکل ها……………………………….. ح
فهرست جدول ها……………………………….. د
1-1. بیان مسأله………………………………… 2
n توده هوای عموما گرم وخشک ناشی از پرفشاره جنب حاره……………… 2
nتوده های هوای سرد و خشک ناشی از پرفشار سیبری……………….. 2
n توده های هوای اقیانوسی مدیترانه ای ناشی از ورود بادهای غربی……..2
n توده هوای نسبتا گرم و مرطوب ناشی از ورود زبانه های کم فشار سودانی…..3
1-1-1. اهمیت سرماهای بحرانی از نظر محققان………………………… 3
n به لحاظ مفهومی…………………………………. 3
n به لحاظ کمی…………………………………. 3
n به لحاظ پیامدها و زیان ها……………………………….. 4
1-1-2. اهداف تحقیق…………………………………. 5
1-2. پیشینه تحقیق…………………………………. 5
n تحقیقات مربوط به شرایط و چگونگی تشکیل پرفشار سیبری ……….. 6
n تحقیقات مربوط به روابط پویشی پرفشار سیبری با دیگر سامانه های دور در قالب پیوند از دور….6
n تحقیقات مربوط به قلمرو گسترش زبانه های هوای سرد پرفشار سیبری………7
n تحقیقات مربوط به شرایط زمانی و مکانی پرفشار سیبری در سرزمین ایران……8
2-1. بنیادهای پژوهش…………………………………… 10
2-1-1. هوا ………………………………..10
2-1-2. آب وهوا……………………………….. 11
2-1-3. دما………………………………..11
2-1-4. تغییرات دمایی…………………………………. 11
2-1-5. آستانه………………………………… 12
2-1-6. حداکثر دمای روزانه………………………………… 12
2-1-7. حداقل دمای روزانه………………………………… 12
2-1-8. روز سرد………………………………… 12
2-1-9. دمای بحرانی…………………………………. 12
2-1-10. وزش هوا……………………………….. 12
2-1-11. فرارفت هوای سرد………………………………… 12
2-1-12. فشار……………………………….. 13
2-1-13. شیب تغییرات فشار………………………………..13
2-1-14. توده های هوا ………………………………..13
2-1-15. مفهوم همدید………………………………… 13
2-1-16. نقشه های هوا……………………………….. 13
2-1-17. ایستگاه همدید………………………………… 14
2-1-18. آب و هواشناسی همدید………………………………… 14
2-1-19. ناوه (زبانه کم فشار) ………………………………..14
2-1-20. پشته (زبانه پرفشار)……………………………….. 15
2-1-21. پرفشارها (آنتی سیکلون)……………………………….. 15
2-1-22. پرفشارهای گرمایی………………………………… 15
2-1-23. پرفشار های پویشی…………………………………. 16
2-1-24. نقشه سطح متوسط دریا……………………………….. 16
2-1-25. نقشه های ترازهای بالای جو………………………………… 16
2-1-26. نقشه های هم ارتفاع ژئوپتانسیل………………………….. 16
2-1-27. پرفشار سیبری…………………………………. 17
2-1-28. عامل اصلی تشکیل پرفشار سیبری……………………….. 18
2-1-29. گسترش پرفشار سیبری روی ایران……………………….. 19
2-1-30. پرفشار جنب حاره……………………………….. 19
2-1-31. بادهای غربی…………………………………. 19
2-1-32. کم فشار سودان…………………………………. 19
2-1-33. واچرخند عربستان…………………………………. 20
2-2. سرزمین پژوهش…………………………………… 20
2-2-1. سیمای طبیعی ایران مرکزی…………………………………. 20
2-2-2. پهنه های آبی اثر گذار بر ایران مرکزی………………………. 22
< دریای مدیترانه………………………………… 22
<دریای سرخ و خلیج عدن…………………………………. 22
<دریای سیاه ………………………………..22
2-2-3. پراکنش دما ………………………………..23
2-2-4. میانگین دمای ماهانه………………………………… 24
2-2-5. دمای بیشینه مطلق ماهانه………………………………..25
2-2-6. دمای کمینه مطلق ماهانه………………………………… 26
2-2-7. بارش سالانه……………………………….. 27
2-2-8. میانگین ماهانه بارش………………………………….. 28
2-2-9. پراکنش فشار……………………………….. 30
2-2-10. میانگین ماهانه سمت و سرعت باد غالب در هشت ایستگاه نمونه……32
3-1. پرسشهای پژوهش…………………………………… 36
3-2. فرضیات پژوهش………………………………….. 36
3-3. گزینش سرزمین پژوهش و ایستگاه های داده سنجی ………..36
3-4. منابع داده ها……………………………….. 38
3-5. تعیین ویژگی های عمومی آبوهوایی سرزمین پژوهش………. 38
3-6. مراحل شناسایی و استخراج موج های سرما………………… 39
3-7. معیار تعیین موج های سرما……………………………….. 42
3-8. معیار تعیین موج سرمای بحرانی…………………………………. 42
3-9. معیار تعیین روز اوج سرمای بحرانی…………………………………. 42
3-10. مراحل آزمون فرضیه نخست تحقیق………………………………. 43
3-10-1. تهیه داده های ترازی…………………………………. 43
3-10-2. تبدیل داده های فشرده به متن…………………………………. 43
3-9-3. تعیین محدوده طراحی الگوهای همدید…………………………… 43
3-10-4. تبدیل داده های رقومی به نقشه………………………………… 44
3-10-5. ترسیم نقشه های ارتفاعی………………………………… 45
3-10-6. تعیین بیرونی ترین پربند بسته برای هر سرما……………… 46
3-10-7. تعیین پربند پشتیبان پرارتفاع سیبری………………………. 47
3-11. مراحل آزمون فرضیه دوم………………………………… 47
3-11-1. رسم نقشه های بردار باد………………………………… 47
این مطلب را هم بخوانید :
3-11-2. رسم نقشه های خطوط جریان باد……………………….. 48
3-11-3. رسم نقشه های دما ………………………………..48
3-11-4. کمی کردن نقشه های بردار باد………………………………… 48
3-11-5. اسکریپت نویسی میانگین بردارهای باد………………………. 48
3-11-6. اسکریپت نویسی تعیین جهت و سمت غالب بردارهای باد…… 49
3-11-7. فراخوانی اسکریپت dat.gs به محیط GrADS………………..
3-11-8. کارتوگرافی و تکنیک رسم نقشه ها …………………………52
4-1. تحلیل آماری 47 موج سرماهای بحرانی……………………………….. 53
4-1-1. سه ویژگی سرماهای بحرانی…………………………………. 55
<دوام………………………………… 55
………………………………..
<گسترش مکانی…………………………………. 56
4-1-2. نتایج آماری سرماهای بحرانی ایران مرکزی……………… 57
4-2. نتایج همدید سرماهای بحرانی ایران مرکزی………………….. 58
4-2-1. نقش پرفشار سیبری در سرماهای بحرانی ایران مرکزی……..58
<تراز دریا ………………………………..65
<تراز 1000 ه.پ………………………………….. 67
<ترازهای 750 و 500 ه.پ………………………………….. 69
<تحلیل موقعیت پربند پشتیبان…………………………………. 73
<تحلیل الگوهای همدید- تراز 1000 ه.پ………………………………….. 74
<تحلیل الگوهای همدید- تراز 750 ه.پ………………………………….. 75
<تحلیل الگوهای همدید- تراز 500 ه.پ………………………………….. 76
4-2-2. نقش فرارفت های شرقی در سرماهای بحرانی ایران مرکزی…………77
<سمت باد، دما و خطوط جریان در ترازهای بالا………………………………… 77
<تحلیل سرعت و سمت میانگین باد………………………………..87
تحلیل الگوهای بردار باد در تراز 1000 ه.پ………………………………….. 88
5-1. آزمون فرض…………………………………… 90
5-2. نتیجه گیری…………………………………. 91
5-3. پیشنهادها……………………………….. 92
5-4. تنگناهای تحقیق…………………………………. 92
<سرچشمه ها……………………………….. 93
<چکیده لاتین…………………………………. 97
چکیده:
خسارات ناشی از دما های سرد بحرانی بویژه در اکوسیستم های طبیعی و مناطق پرجمعیت شهری در حال افزایش است. ایران مرکزی سرزمینی خشک و مستعد رخداد سرما بویژه طی زمستان است و فاقد منابع تعدیل کننده تنش های دما مانند منابع آب و پوشش گیاهی انبوه است. در تحقیق حاضر برای تعیین امواج سرمای ایران مرکزی، داده های دمای بیشینه روزانه مربوط به مجموع هشت شهر شامل شاهرود، تهران، سمنان، کاشان، اصفهان، یزد، کرمان و بم تهیه و دماهای صفر و زیرصفر آنها به عنوان امواج سرما استخراج شد. بر این اساس، تعداد 47 موج سرما در بازه آماری (1980-2012) شناسایی شد و در دومین مرحله بر پایه 2 معیار زمانی و مکانی یعنی به ترتیب دو روز دوام و درگیری دو ایستگاه و بیشتر، 17 مورد سرمای بحرانی تعیین شد. گشایش پرونده های داده های ترازی هوا تهیه شده از بایگانی NCEP/NCAR، تبدیل آنها به پوشه های متنی طی تاریخ های سرماهای بحرانی و رسم نقشه های هوای روزانه و ترکیبی با استفاده از نرم افزار Surfer سه مرحله از کار بود که به طراحی الگوهای همدید برای تعیین تراز و سمت غالب فرارفت هوای سرد سیبری انجامید. نتایج نشان داد که فرارفت سرما بسوی ایران مرکزی طی 70 درصد مواقع در پایین ترین ترازها (ترازهای دریا و 1000 هکتوپاسکال) و در قالب زبانه های پرفشار سیبری رخ داده است و تنها در 12 درصد اثر پرفشار ارتفاعی تبت و 17 درصد اثر پرفشارهای سرد مهاجر (غربی) آشکار شد.
تحلیل الگوهای های بردار باد و دما در تراز 1000 ه. پ برای آزمون سمت فرارفت هوای سرد طی روزهای رخداد سرماهای بحرانی نشان داد که بردارهای باد در 70 درصد مواقع (12 مورد از 17 مورد)، از سمت جنوب شرق به عنوان دنباله بادهای شرقی از روی افغانستان و پاکستان و گاهی هم از سمت شمال شرق و شرق بر گستره ایران مرکزی راه یافته اند.
فصل اول: سرآغاز
تغییر در بسامد بلایای آب و هوایی مانند موج های سرما یکی از مهمترین جنبه های تغییر آب و هوا است (کنکال و همکاران؛ 1999). همه ساله افراد زیادی با گسترش و وقوع موج های گرم و یا بوران های سرمایی هلاک می شوند (علیجانی،1390). در این میان دماهای بسیار سرد به عنوان خطر یا بحران برای انسان تعریف شده اند. اساسا عنصر دما از دیرباز مورد توجه آب وهواشناسان بوده (عساکره؛ 1388)، تغییرات کوتاه مدت و درازمدت آن میتواند ساختار آب و هوای هر محل را دگرگون سازد.
بر اساس گزارش هیأت بین الدول آب وهوا (IPPC. 2001)دمای سطح کره زمین در فاصله زمانی 1861-2001 میلادی حدود 0.6 درجه سانتی گراد افزایش یافته است. این درحالی است که رفتار فراسنج دمای حداقل و حداکثر با یکدیگر متفاوت بوده، دمای حداقل به طور آشکاری نرخ افزایشی داشته است. با وجود افزایش دمای حداکثر، نرخ آن از نرخ دمای حداقل کمتر بوده است (کارل و همکاران،1993).
از این رو بنا به قول شعبانی و همکاران (1392: 896)، مدلسازی متغیرهای حدی دمای هوا و پیش بینی دماهای حداکثر و حداقل به عنوان یکی از مهمترین پارامترهای آب وهوای با توجه به تغییرات آب وهوایی، گرمایش جهانی و خشکسالیها، قطعاً فرصت بیشتری را جهت برنامه ریزی و ارائه تمهیدات لازم به خصوص در آب و هواهای خشک و نیمه خشک در اختیار برنامه ریزان قرار می دهد.
1-1- بیان مسأله
ایران به دلیل گستردگی زیاد در طول و عرض جغرافیایی، پیچیدگی در پیکربندی ناهمواری ها و یورش توده های هوا با خاستگاه های گوناگون، از نظر دمایی شرایط ویژه ای دارد. تکرار توده های هوایی که به وسیله سامانه های چرخندی و واچرخندی و یا گسترش زبانه های آنها به ایران می رسند و شرایط رطوبتی و دمایی هوای روزمره را تعیین می کنند؛ در درازمدت، شرایط آب و هوایی ایران را به وجود می آورد (علیجانی،1383: 37).
سرزمین ما به دلیل شرایط جغرافیایی خاص، یعنی موقعیت آن در رابطه با گردش عمومی جو و قرار گرفتن آن در عرضهای جغرافیایی میانه، در فصول مختلف سال تحت تاثیر آنتی سیکلونهایی با منشاهای مختلف و خصوصیات فیزیکی گوناگون قرار می گیرد، از جمله این آنتی سیکلون ها، پرفشار سیبری است که مهم ترین مرکز کنش جوی اوراسیا طی زمستان است و اثر محسوسی بر آب وهوای ایران دارد (لشکری 1375: 4).
از جمله سامانه های موثر بر توده هوای وارد شونده به سرزمین ایران می توان به موارد زیر اشاره کرد؛
توده هوای عموما گرم و خشک ناشی از پرفشاره جنب حاره: پرفشاره جنب حاره، سامانه پویشی (دینامیکی) بزرگی در مقیاس سیاره ای است که کانونی روی اقیانوس اتلس شمالی دارد. در دوره گرم سال زبانه ای از پرفشار جنب حاره روی ایران است. قلمرو این زبانه از تراز 700 تا 1000 ه.پ گسترش دارد و سبب حاکمیت هوایی گرم و خشک بر بخش بزرگی از ایران (شبانکار و جلبیان، 1389: ص 48)، بویژه در سرزمین های دور از ساحل می شود. با حرکت پرفشارجنب حاره و رودباد همراه با آن به عرض های پایین تر، از ماه دسامبر و ورود بادهای غربی به ایران در دوره سرد سال (امام هادی، 1383: 36) می توان شاهد ورود توده های هوایی دیگری بود.
n توده های هوای سرد و خشک ناشی از پرفشار سیبری: پرفشار سیبری از میانه ی مهر تا میانه ی فروردین بر آسیا حاکم است. این سامانه نقش دمایی مهمی در ایران بازی می کند و چنانکه پیش از این براتی و علیجانی (1378: 55)، تحقیق کرده اند، طی فصل بهار زبانه های سرمای آن از شمال شمال شرق و گاهی شمال غرب به ایران نفوذ می کنند. مسعودیان (1386: 22) نیز به گسترش این هوای بسیار سرد و خشک بر بخش هایی از کشور اشاره دارد.
n توده های هوای اقیانوسی مدیترانه ای ناشی از ورود بادهای غربی: دریای مدیترانه در مسیر بادهای غربی قرار دارد و اثرات آن از طریق این باد ها به ایران گسترش می یابد. در دورۀ سرد سال بر اثر استقرار فرود بلند مدیترانه، سامانه های غربی فشار هوا اعم از موج های سطح بالا و چرخندهای روی زمین به طرف ایران می آیند. از این رو رطوبت بارندگی ها در دورۀ سرد سال به وسیلۀ سامانه های مهاجر دریای مدیترانه تأمین می شود (علیجانی؛1391).
n توده هوای نسبتا گرم و مرطوب ناشی از ورود زبانه های کم فشار سودانی: کم فشار سودانی که در شمال آفریقا تشکیل می شود و در فصل تابستان به صورت یک کم فشار حرارتی عمل می کند و در زمستان رفتار پویشی دارد .هر گاه کم فشار سودانی و مدیترانه ای با هم مرتبط شوند، ناوۀ عمیق در شرق مدیترانه به وجود می آید و موجب ورود توده های نسبتاً گرم و مرطوب و بارش های سنگین در اغلب نقاط ایران می شود (جوانمرد و همکاران،1382).
1-1-1- اهمیت سرماهای بحرانی از نظر محققان
دما از مهمترین عناصر آب وهوایی است و تغییرات ناگهانی آن به ویژه افت دما به مقادیر زیر صفر درجه، منشأ بسیاری از تحولات فیزیکی، شیمیایی و زیست محیطی است. به همین دلیل، بررسی روند دما در مقیاس های مختلف زمانی و مکانی مورد توجه محققان بوده، بخش بزرگی از ادبیات آب وهوا شناسی را به خود اختصاص داده است. در این مجال به بیان اهمیت موضوع دماهای بحرانی سرد از سه جهت می پردازیم:
– به لحاظ مفهومی:
جدول 3-9- ضرایب ردلیچ کیستر و انحراف استاندارد برای سیستم دوتایی سولفولان + بروموبنزن 43
جدول 3-10- حجم مولار اضافی برای سیستم دوتایی سولفولان + نیتروبنزن در دماهای مختلف 44
جدول 3-11- ضرایب ردلیچ کیستر و انحراف استاندارد برای سیستم دوتایی سولفولان + نیتروبنزن 44
جدول 3-13- مقادیر ضریب انبساط دمایی اضافی برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف 46
جدول 3-15- مقادیر ضرایب انبساط دمایی اضافی برای سیستم دوتایی سولفولان + بروموبنزن در دماهای مختلف 47
جدول 3-19- شمارههای کاپیلار جهت اندازه گیری گرانروی مایعات مختلف… … 50
جدول 3-20- گرانروی ترکیبات خالص در دمای 298.15 کلوین با توجه به مراجع ذکر شده 50
جدول 3-21- گرانروی مطلق و انحراف گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن.. .. 52
جدول 3-22- ضرایب ردلیچ کیستر و انحراف استاندارد برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن.. .. 52
جدول 3-23- گرانروی مطلق و انحراف گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان + بروموبنزن.. .. 53
جدول 3-24- ضرایب ردلیچ کیستر و انحراف استاندارد برای سیستم دوتایی سولفولان + بروموبنزن 53
جدول 3-25- گرانروی مطلق و انحراف گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان + نیترووبنزن.. .. 54
جدول 3-26- ضرایب ردلیچ کیستر و انحراف استاندارد برای سیستم دوتایی سولفولان + نیترووبنزن 54
جدول 3-27- مقادیر برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف… … 56
جدول 3-28- ضرایب ردلیچ-کیستر و انحراف استاندارد برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن 56
جدول 3-29- مقادیر برای سیستم دوتایی سولفولان + بروموبنزن در دماهای مختلف… … 57
جدول 3-30- ضرایب ردلیچ-کیستر و انحراف استاندارد برای سیستم دوتایی سولفولان + بروموبنزن 57
جدول 3-31- مقادیر برای سیستم دوتایی سولفولان + نیتروبنزن در دماهای مختلف… … 58
جدول 3-32- ضرایب ردلیچ-کیستر و انحراف استاندارد برای سیستم دوتایی سولفولان + نیترووبنزن 58
جدول 3-33- حجم مولی ترکیبات خالص در سه دما 60
جدول 3-34- حجم مولی جزیی و برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف 61
این مطلب را هم بخوانید :
جدول 3-35- حجم مولی جزیی و برای سیستم دوتایی سولفولان + بروموبنزن در دماهای مختلف 62
جدول 3-36- حجم مولی جزیی و برای سیستم دوتایی سولفولان + نیتروبنزن در دماهای مختلف 63
جدول 3-37- حجم مولی جزیی اضافی و برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف 64
جدول 3-38- حجم مولی جزیی اضافی و برای سیستم دوتایی سولفولان+ بروموبنزن در دماهای مختلف 65
جدول 3-39- حجم مولی جزیی اضافی و برای سیستم دوتایی سولفولان + نیتروبنزن در دماهای مختلف 66
عنوان فهرست اشکال صفحه
شکل-2-1- سیالی که بین دوصفحه جریان دارد………………………………………………………………………………….. 7
شکل-2-2- گرانرومتر استوالد……………………………………………………………………………………………………………………. 9
شکل-2-3- دستگاه اندازه گیری گرانروی با روش استوک……………………………………………………………………… 10
شکل-2-4- ساختار گرانرومترشات گراته………………………………………………………………………………………………….. 11
شکل-2-5- پیکنومتر پر شده با مایع رنگی……………………………………………………………………………………………… 13
شکل-2-6- تصویر لوله Uشکل………………………………………………………………………………………………………………… 15
شکل-2-7- ارتعاش نوسانگر………………………………………………………………………………………………………………………. 16
شکل-2-8- تغییرات حجم محلول بر اثر افزایش یک مول حلشونده…………………………………………………… 32
شکل-3-1- دستگاه چگالی سنج آنتون پار………………………………………………………………………………………………. 35
نمودار 3-2- نمودار تغییرات چگالی سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف…………. 38
نمودار 3-3- تغییرات چگالی سیستم دوتایی سولفولان+ بروموبنزن در دماهای مختلف . 39
نمودار 3-4- تغییرات چگالی سیستم دوتایی سولفولان + نیترو بنزن در دماهای مختلف….. 40
نمودار4-1- تغییرات حجم مولار اضافی برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف 67
نمودار4-2- تغییرات حجم مولار اضافی برای سیستم دوتایی سولفولان+ بروموبنزن در دماهای مختلف 68
نمودار4-3- تغییرات حجم مولار اضافی برای سیستم دوتایی سولفولان + نیترو بنزن در دماهای مختلف 68
نمودار4-5- تغییرات حجم مولار اضافی برای سیستم دوتایی سولفولان با حلشونده ها در 15/298 کلوین. 70
نمودار4-6- تغییرات گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف….. 72
نمودار4-7- تغییرات گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان+ بروموبنزن در دماهای مختلف….. 72
نمودار4-8- تغییرات گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان + نیترو بنزن در دماهای مختلف….. 73
نمودار4-9- تغییرات انحراف گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف 73
نمودار4-10- تغییرات انحراف گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان+ بروموبنزن در دماهای مختلف 74
نمودار4-11- تغییرات انحراف گرانروی برای سیستم دوتایی سولفولان + نیترو بنزن در دماهای مختلف 74
نمودار4-12- تغییرات برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف….. 76
نمودار4-13- تغییرات برای سیستم دوتایی سولفولان+ بروموبنزن در دماهای مختلف….. 76
نمودار4-14- تغییرات برای سیستم دوتایی سولفولان + نیترو بنزن در دماهای مختلف….. 77
نمودار 4-18- تغییرات حجم مولی جزئی سولفولان برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف 81
نمودار 4-19- تغییرات حجم مولی جزئی کلروبنزن برای سیستم دوتایی سولفولان + کلروبنزن در دماهای مختلف 82
نمودار 4-24- تغییرات حجم مولی جزئی اضافی جزء اول برای سیستمهای دوتایی در 15/298 درجه کلوین.. 85
نمودار 4-25- تغییرات حجم مولی جزئی اضافی جزء دوم برای سیستمهای دوتایی در 15/298 درجه کلوین.. 85
چکیده
چگالی و گرانروی مخلوط های دوتایی سولفولان با کلرو بنزن، بروموبنزن و نیتروبنزن در محدوده کسر مولی (0-1) در دماهای 15/298، 15/303و 15/308 کلوین و در فشار جو اندازه گیری شد
از روی اطلاعات تجربی چگالی و گرانروی حجم مولار اضافی، ضریب انبساط دمایی اضافی، انحراف گرانروی و مقادیر انرژی آزاد گیبس فعالسازی اضافی و همچنین مقادیر حجم های مولی جزئی نیز محاسبه گردید.
کمیت های ترمودینامیکی اضافی نام برده شده در بالا در معادله ردلیچ-کیستر قرار داده شد تا پارامترهای برهمکنشهای دوتایی تخمین زده شود. از نتایج تجربی حجم مولار اضافی توسط نظریه پریگوگن-فلوری-پترسون مقادیر حجم مولار اضافی پیش بینی و بهم ارتباط داده شدند
نتایج نشان داد که مقادیر حجم مولار اضافی برای همه محلولهای دوتایی منفی می باشد همچنین مقادیر گرانروی و انرژی آزاد گیبس فعالسازی اضافی منفی بدست آمد . میزان و نوع برهمکنشهای بین حلال و حل شونده های مخلوطهای دوتایی نیز تفسیر گردید
واژه های کلیدی
مخلوطهای دوتایی، معادله ردلیچ -کیستر، خواص اضافی، نظریه پریگوگن-فلوری-پترسون، ضریب انبساط دمایی اضافی