2-4-2شاخص های توصیفی پژوهش… 70
3-4 تحلیل استنباطی داده ها 70
1-3-4 تجزیه و تحلیل داده ها مربوط به فرضیه اول پژوهش… 70
2-3-4 تجزیه و تحلیل داده ها مربوط به فرضیه دوم پژوهش… 71
3-3-4 تجزیه و تحلیل داده ها مربوط به فرضیه سوم پژوهش… 72
4-3-4 تجزیه و تحلیل داده ها مربوط به فرضیه چهارم پژوهش… 73
5-3-4 تجزیه و تحلیل داده ها مربوط به فرضیه پنجم پژوهش… 74
6-3-4 تجزیه و تحلیل دادهها مربوط به فرضیه ششم پژوهش… 75
4-4 یافته های جانبی.. 76
1-4-4 تجزیه و تحلیل داده ها مربوط به فرضیه هفتم پژوهش… 76
2-4-4 تجزیه و تحلیل داده ها مربوط به فرضیه هشتم پژوهش… 77
3-4-4 تجزیه و تحلیل داده ها مربوط به فرضیه نهم پژوهش… 78
فصل پنجم:بحث ونتیجه گیری
مقدمه. 80
. 1-5 خلاصه تحقیق. 81
2-5 بحث ونتیجه گیری.. 83
1-3- 5 محدودیت های خارج از دست محقق. 87
2-3-5 محدودیت های در دست محقق. 87
1-4-5پیشنهادهای کاربردی مبتنی بر یافته های تحقیق. 88
2-4-5پیشنهاد به پژوهشگران آتی.. 89
منابع و مآخذ. 90
پیوست هاوضمائم. 97
فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول1-2 فهرست دانشگاه های برتر ایران(2005-1995) 27
جدول 2-2 فهرست کشورهای برترمنطقه از نظر تولید علم(2005-1995) 30
جدول3-2رتبه کشورهای منطقه از نظر تولید علم درسال 2014(اسکوپوس) 32
جدول 4-2وضعیت 5 کشور اول تولید کننده علم جهان (2011-2010) 33
.جدول شماره1-3شاخص های پرسشنامه موانع پژوهش… 51
.جدول2-3: آلفایکرونباخ برای شاخص های تحقیق. 53
جدول3-3: آلفای کرونباخ برای کل پرسشنامه موانع پژوهش… 53
جدول 1-4 نمونه آماری به تفکیک جنسیت.. 57
جدول2-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک تحصیلات.. 58
جدول3-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک گروه آموزشی.. 59
جدول 4-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک پردیس محل خدمت.. 61
جدول 5-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک سابقه کاری.. 62
جدول6-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک متوسط میزان ساعات تدریس در هفته. 63
جدول7-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک تعداد طرح های پژوهشی.. 64
جدول 8-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک تعداد مقالات پژوهشی.. 65
جدول 9-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک تعداد مقالات چاپ شده در مجلات معتبر داخلی 66
جدول10-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک تعداد مقالات چاپ شده در مجلات معتبر خارجی 67
جدول 11-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک مسئولیت اجرایی.. 68
جدول 12-4 آزمون کلموگروف- اسمیرنف متغیرهای پژوهش… 69
جدول 13-4 شاخصهای توصیفی متغیرهای پژوهش… 70
جدول14-4 آزمون t تک متغیره برای بررسی موانع مالی.. 71
جدول 15-4 آزمون t تک متغیره برای بررسی موانع امکاناتی.. 71
جدول 16-4 آزمون t تک متغیره برای بررسی موانع شغلی.. 72
جدول 17-4 آزمون t تک متغیره برای بررسی موانع علمی.. 73
جدول 18-4 آزمون t تک متغیره برای بررسی موانع فردی.. 74
جدول 19-4 آزمون t تک متغیره برای بررسی موانع مدیریتی- سازمانی.. 75
جدول 20-4 میانگین دیدگاه شرکت کنندگان بر اساس جنسیت.. 76
جدول 23-4 ماتریس همبستگی بین موانع پژوهش… 78
جدول 22-4 نتایج آزمون اثرات بین گروهی تحلیل واریانس یکطرفه تحصیلات مختلف و موانع. 77
جدول21-4 میانگین استادان در هر یک از سطح تحصیلات.. 77
فهرست نمودارها
عنوان صفحه
نمودار 1-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک جنسیت.. 57
نمودار 2-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک تحصیلات.. 58
نمودار 3-4 توزیع فراوانی و درصد نمونه آماری به تفکیک گروه آموزشی.. 60
نمودار 4-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک پردیس /مرکز محل خدمت.. 61
نمودار 5-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک سابقه کاری.. 62
نمودار 6-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک متوسط میزان ساعات تدریس در هفته. 63
نمودار 7-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک تعداد طرح های پژوهشی.. 64
این مطلب را هم بخوانید :
نمودار 8-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک تعداد مقالات پژوهشی.. 65
نمودار 9-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک تعداد مقالات چاپ شده در مجلات معتبر داخلی.. 66
نمودار 11-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک مسئولیت اجرایی.. 68
نمودار 10-4 توزیع نمونه آماری به تفکیک تعداد مقالات چاپ شده در مجلات معتبر خارجی.. 67
فصل اولکلیات تحقیق
|
مقدمه
مبنای قدرت وحیات در دنیای کنونی به میزان برخورداری از علم ودانش باز میگردد. امروزه غالب جهتگیریهای دنیا به سمت تولید و توسعه علم و فناوری است و کشورهای توسعه یافته، در حال انتقال از جامعه صنعتی به جوامعی هستند که آن را جامعه اطلاعاتی یا جامعه علمی مینامند و سلاح علم به سلاحی راهبردی در این کشورها تبدیل شده است. امروزه توسعه علمی نمونهای از اقتدار ملی کشور و بستری برای توسعه در کلیه امور است. بالا بردن شناخت و معرفت جامعه در همه زمینهها بیش از پیش، نیازمند توسعه علمی است و برای تحقق توسعه علمی باید زمینه تولید علم را فراهم کرد. امروزه نقش تولید علم و انجام پژوهش از یک عامل فزاینده رفاه فراتر رفته و به تنها راه باقی ماندن در عرصهی حیات و حضوری مؤثر در دنیای پرتکاپوی تکنولوژی وپیشرفت مبدل شده است.پژوهش و تولید علم از نیازهای مسلم و اساسی هر جامعهای میباشد. بررسی سیاستها و برنامههای توسعهی کشورهای صنعتی گویای این واقعیت است که این کشورها به اهمیت و جایگاه علم و فناوری واقف بوده واین دورا محور توسعه اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی خود تلقی کردهاند( نوروززاده،1388).
تلاش برای تولید و توسعه علم با توانمندی و قدرتمندی کشورها در حوزهها و عرصههای مختلف پیوند خورده است. بدینسان آینده کشورها و توسعه یافتگی آنها با تولید علم، بسط و بهرهمندی آن کاملاً مرتبط است و برتری کشورها نسبت به هم به علم، نتایج وکاربردهای آن بستگی دارد.بیتردید میتوان اذعان داشت که استقلال و توسعه هر کشوری به استقلال علمی و فناوری آن وابسته است. تولید علم که خود ناشی
3-2- مواد شیمیایی ،محلولها ومعرف………………………………………………………………………………………… 38
3-3- دستگاهها ووسایل مورداستفاده…………………………………………………………………………………………… 39
3-3-1- آمادهسازی پلیت شیشهای…………………………………………………………………………………………….. 39
3-3-2- آمادهسازی وسایل…………………………………………………………………………………………………………… 39
3-4- آمادهسازی محلولها……………………………………………………………………………………………………………. 39
3-4-1- تهیه محلول هیدروکلریک اسید 1/ 0 مولار………………………………………………………………… 39
3-4-2- تهیه محلول هیدروکسید سدیم 1/0 مولار…………………………………………………………………. 39
3-4-3- تهیه محلول اسیدفسفریک 1/0 مولار………………………………………………………………………….. 39
3-4-4- تهیه محلول دی کرومات پتاسیم ppm20 ………………………………………………………………….. 40
3-4-5- تهیه محلول ppm1000 ، 1و5 دی فنیل کربازید…………………………………………………….. 40
3-4-6- تهیه بافر فسفاتی با pH های 1-12…………………………………………………………………………… 40
3-5- تهیه فیلم شفاف………………………………………………………………………………………………………………….. 40
3-6- تهیه فیلم حسگر آغشته به دی فنیل کربازید…………………………………………………………………. 40
3-7- قدرت تفکیک اسکنر و مکان اسکن………………………………………………………………………………….. 40
3-8- بررسی تاثیرDPC و دیکرومات بریکدیگر درتوده محلول………………………………………………. 41
3-8-1- تاثیرمدت زمان ساخت ونگهداری محلول ppm1000 دی فنیل کربازید…………………. 41
فصل چهارم : بحث و نتیجهگیری…………………………………………………………………………………………………. 42
4-1- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………… 43
4-2- تهیه فیلم…………………………………………………………………………………………………………………………….. 43
4-3- بررسی تاثیرpH روی فیلم حسگر آغشته به DPC…………………………………………………………. 43
4-4- بررسی تغیرات پارامترهای رنگی کمپلکس دیکرومات – دی فنیل کربازید…………………. 44
4-5- تاثیرpH روی تشکیل کمپلکس بین دیکرومات وDPC ………………………………………………. 44
این مطلب را هم بخوانید :
4-6- بهینه سازی غلظت DPC برای تهیه فیلم………………………………………………………………………… 46
4-7- بررسی زمان پاسخگویی……………………………………………………………………………………………………… 46
4-8- بررسی ماندگاری فیلم حسگر…………………………………………………………………………………………….. 47
4-9- منحنی کالیبراسیون ، ناحیه خطی ، حدتشخیص و تکرارپذیری…………………………………… 49
4-10- بررسی حضورمزاحمتها………………………………………………………………………………………………….. 50
4-11- کاربرد عملی……………………………………………………………………………………………………………………… 51
4-12- نتیجهگیری……………………………………………………………………………………………………………………….. 52
4-13- پیشنهادات………………………………………………………………………………………………………………………… 52
منابع………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 53
فهرست اشکال
عنوان…………………………………………………………………………………………………………. صفحه
شکل1-1- عبور نور سفید از منشور و ایجاد طیف رنگی…………………………………………………………… 2
شکل 1-2- طیف الکترومغناطیسی……………………………………………………………………………………………… 3
شکل 1-3- رنگهای اولیه و ثانویه………………………………………………………………………………………………. 4
شکل 1-4- فضای رنگی RGB و CMYK…………………………………………………………………………………. 9
شکل 1-5- مقایسه سه سیستم XYZ، RGB و CMYK……………………………………………………….. 9
شکل 1-6- مدل رنگی HSL, HSV…………………………………………………………………………………………… 10
شکل 1-7- Hue در فضای رنگ آنالیز رنگ……………………………………………………………………………….. 10
شکل 1-8- نمایی از نرم افزار آنالیز رنگ……………………………………………………………………………………. 13
شکل 1-9- لامپ کاتدی در اسکنر……………………………………………………………………………………………… 14
شکل 1-10- شمایی از یک حسگر شیمیایی…………………………………………………………………………….. 16
شکل 1-11- ساختار 4- هیدروکسیل سالوفن………………………………………………………………………….. 21
شکل 1-12- واکنش 4- هیدروکسیل سالوفن با غشا فعال شده…………………………………………….. 22
شکل 1-13- واکنش غشا فعال شده و واکنشگر بریلیانت کریزول بلو……………………………………… 22
شکل 1-14- تشکیل کمپلکس رنگی دی فنیل کربازید با یون دیکرومات…………………………….. 25
شکل 1-15- تشکیل کمپلکس دی فنیل کربازید با یون فلزی کروم (VI) در محیط اسیدی. 25
فهرست نمودار
عنوان…………………………………………………………………………………………………………. صفحه
نمودار 1-1- نمودار رنگینگی……………………………………………………………………………………………………………………… 6
نمودار1-2- طیف رنگی RGB…………………………………………………………………………………………………….. 8
نمودار 1-3- منحنی H و S در فضای رنگی RGB………………………………………………………… ……….. 10
نمودار 1-4- طیف های برانگیختگی در لامپ اسکنر در سه ناحیه قرمز، آبی و سبز….. ……….. 14
نمودار4-1- تغییرات پارامترهای رنگی بر حسبpH در فیلم آغشته به دی فنیل کربازید……. ………….. 43
نمودار 4-2- تغییرات پارامترهای رنگی در کمپلکس دی کرومات و دی فنیل کربازید.. ……….. 44
نمودار4-3- تغییرات گونه های کروم……………………………………………………………………………….. ……….. 45
نمودار 4-4- تاثیر pH روی تشکیل کمپلکس بین یون دیکرومات و DPC……………….. ……….. 45
نمودار 4-5- تاثیر غلظت دی فنیل کربازید روی پارامترهای رنگی کمپلکس ایجاد شده
در بستر فیلم………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 46
نمودار 4-6- تاثیر زمان تماس فیلم حسگر با محلول دیکرومات………………………………….. ……….. 47
نمودار 4-7- تاثیر شرایط نگهداری فیلم در هوای اتاق روی میزان پاسخگویی……………. ……….. 48
نمودار4-8- تاثیر شرایط نگهداری فیلم در آب مقطر، روی میزان پاسخگویی……………… ……….. 48
نمودار 4-9- تاثیر شرایط نگهداری پلیمر در بافر فسفاتی pH =7 روی میزان پاسخگویی……. ………….. 49
نمودار4-10- منحنی کالیبراسیون………………………………………………………………………………………………. 50
فهرست جدول
عنوان…………………………………………………………………………………………………………. صفحه
4-1-1- توزیع پاسخگویان بر اساس جنس……………………….. 71
4-1-2- توزیع پاسخگویان بر حسب سن………………………….. 72
4-1-3- توزیع پاسخگویان برحسب سطح تحصیلات……………… 73
4-2 شغل پاسخگویان………………………………… 74
4-3- محل اقامت گردشگران………………………………… 75
4-4- فصل سفر گردشگران………………………………… 76
موانع توسعه طبیعت گردی…………………………………. 77
4-6- مجاورت با خلیج فارس و جذب گردشگر………………………. 78
جاذبه اکوتوریستی و افزایش درآمد………………………………… 79
4-7- انگیزه اصلی گردشگران به این منطقه……………………….. 80
4-9- راهکار افزایش ورود گردشگر………………………………… 81
4-10- مهمترین شهرستان از لحاظ جذب گردشگری……………… 82
4-11- بررسی تأثیر برخی مولفه ها در گسترش طبیعت گردی شرق استان هرمزگان……….83
4-12- بررسی پتانسیل ها و توانایی های موجود در شرق استان هرمزگان جهت توسعه و گسترش اکوتوریسم…….84
4-13- چارچوب مفهومیفرایند تحلیل سلسله مراتبیAHP…………..
4-13-1- تعیین ضریب اهمیت معیارها……………………………….. 86
4-13-2-تبیین ضرایب اهمیت مناطق منتخب……………………….. 88
4-13-2-1- حجم تقاضا……………………………….. 88
4-13-2-2- ارزش بصری…………………………………. 90
4-13-2-3- تعداد جاذبه گردشگری…………………………………. 91
4-13-2-4- دسترسی آسان………………………………… 93
4-13-2-5- فضای قابل توسعه………………………………… 94
4-13-2-6- نزدیکی به کانون های گردشگرفرست……………….. 96
4-13-3- تعیین امتیاز نهایی( اولویت) گزینه ها………………….. 97
4-14-نتیجه گیری………………………………… 99
فصل پنجم………………………………… 100
نتیجه گیری و پیشنهادات… ………………………………..100
مقدمه………………………………… 101
5-1- فرضیات تحقیق………………………………… 101
5-1-1- فرضیه اول………………………………… 101
5-1-2- فرضیه دوم………………………………… 102
5-1-3- فرضیه سوم………………………………… 102
5-2- نتیجه گیری…………………………………. 104
5-3- پیشنهادات…………………………………. 105
منابع و ماخذ………………………………… 106
پیوست ها ………………………………..112
چکیده:
صنعت توریسم اکنون به عنوان صنعتی پویا با ویژگی های نوسعه مدارانه خود،بخش مهمیاز فعالیتهای تولیدی را در جهان پیشرفته و رو به رشد به خود اختصاص داده است. رشد این صنعت در هر کشور، نیاز به استراتژی مناسب و برنامه ریزی و مدیریت بالنده دارد. هدف این پژوهش که در شرق استان هرمزگان انجام میشود شناخت قابلیت ها و ظرفت های اکوتوریسمیاین منطقه،تعیین مکان های مناسب برای توسعه پایدار و توسعه اکوتوریسم با استفاده از مدل AHP و مدل مخدوم است.از روش AHP پس از تعریف معیارهایی که ترکیبی از معیارهای کمیو کیفی است،ابتدا نقشه های منابع لایه های اطلاعاتی را در نرم افزار GIS طبقه بندی و وزن دهی میشود و پس از تبیین مبانی نظری و تعریف معیارهای اصلی و موثر در انتخاب و توسعه فعالیت های گردشگری، آمار و اطلاعات مورد نیازاز طریق بررسیهای میدانی جمع آوری خواهد شد.
یافته های تحقیق از بررسی توانایی های این مناطق در زمینه صنعت نوپای گردشگری،حاکی از این واقعیت است که این شهرستانها به لحاظ موقعیت خاص جغرافیایی خود و واقع شدن در کنار آبهای آزاد و همجواری با کشورهای حاشیه جنوب خلیج فارس و دریای عمان،داشتن آب و هوای مطبوع و دلپذیر در فصل پاییز و زمستان و بهره برداری از مناظر چشم نواز طبیعی و تاریخی،ظرفیت تبدیل شدن به یکی از قطبهای بزرگ گردشگری در جنوب شرقی کشور را دارا است.
مانع اساسی وضعیت بزرگ در راه رسیدن به این هدف به تعدد تصمیم گیران و مسائل مدیریتی و ضعف در زیر ساخت ها باز میگردد. راهکارهای این پژوهش در بهینه سازی وضع موجود و ساماندهی صنعت گردشگری در این شهرستان میباشد.
فصل اول: کلیات تحقیق
1-1- مقدمه
گردشگری از عوامل اصلی توسعه پایدار در سطوح اقتصادی،اجتماعی،فرهنگی و زیست محیطی است (پاپلی و همکاران،1385) و ابعاد مختلف سیاسی،اقتصادی، فرهنگی، هنری و….. زندگی انسان را در سراسر کره زمین تحت تاثیر خود قرار داده و موجب تغییر و تحولاتی در آنها شده است.
گردشگری بزرگترین و پر رونق ترین صنعت جهان است و انتظار میرود که در قرن بیست و یکم این صنعت پیشتاز بوده و سیر صعودی آن ادامه یابد(هالوجنکینز،11،1388) در طی 60 سال اخیر،گردشگری از رشد پیوسته ای برخوردار بوده است، به طوری که یکی از بخش های اقتصادی با سرعت بالا در جهان تبدیل شده است.(طیبی،67،1387) بنابر آمار بانک جهانی، در سال 2000 تعداد گردشگران در سر تا سر جهان بالغ بر 701 میلیون نفر بوده و از این جریان گردشگری مبلغی حدود 475 میلیارد دلار به طور مستقیم وارد چرخه اقتصادی جهان شده است.( World Bank, 2002 )
اکوتوریسم گرایش نسبتا تازه در صنعت گردشگری است. محیط طبیعی، معیشت و شیوه های زیست سنتی، چشم اندازها و مناظر زیبای طبیعت،هدف های اصلی و جاذبه های گردشگر پذیر این نوع از گردشگری هستند.به منظور پایداری و توسعه این صنعت،حفاظت از محیط زیست و پاسداری از فرهنگ سنتی در اولویت قرار دارد. اکوتوریست ها که با انگیزه های خاص خود به نواحی طبیعی و بکر کره زمین مسافرت میکنند تجارب سودمندی به دست خواهند آورد.(اکبری و قرخلو،1389)
سازمان ملل متحد تصمیم گرفت که سال 2002 میلادی را به عنوان سال بین المللی اکوتوریسم اعلام کند و کمیسیون توسعه پایدار این سازمان (UNEP) و سازمان جهانی گردشگری
را موظف به انجام فعالیت هایی در این سال ساخت. هدف از این کار، مرور مجدد تجربیات گذشته در زمینه بوم گردشگری، تشخیص و ترویج انواع اکوتوریسم که در آن ها از اکوسیستمهای در معرض خطر حفاظت میشود، تقسیم فوائد حاصل از فعالیت ها با جوامع محلی و احترام به فرهنگ های بومیاست.(لانزا،320، 2003)
گردشگری طبیعی مسئولانه میتوانند در تعامل تنگاتنگ با جوامع محلی منجر به پایداری منابع طبیعی و ایجاد معیشت پایدار شود. گردشگری به طور عام و طبیعت گردی به طور خاص میتواند با برنامه ریزی درست سودآوری مناسب برای جوامع محلی و حفاظت از منابع طبیعی را تضمین کند و رشد اقتصادی را با روند حفاظت از منابع طبیعی به ویژه در کشورهای در حال توسعه پیوند زد.(سیمین تولایی،1386)
توسعه پایدار پیش نیاز گردشگری پایدار است چرا که توسعه غیر پایدار میتواند کیفیت محصولات گردشگری و خدمات مربوطه را تحت الشعاع قرار دهد.(تولایی،1386)
شناسایی و معرفی جاذبه های طبیعی و آثار تاریخی و یادمان های باستانی و فرهنگی ایران از اقدامات موثری است که میتواند در توسعه طبیعت گردی و کسب درآمد بیشتر مفید و موثر باشد. این پژوهش بر آن است با شناخت و معرفی جاذبه ها و قابلیت های طبیعی شرق استان هرمزگان گامیارزنده در توسعه این صنعت برداشته که بر مبنای توسعه پایدار است و افق های تازه و امید بخش را در توسعه این شهرستانها به ارمغان آورد. شناسایی و معرفی توان های محیطی در شهرستان های جاسک،سیریک و بشاگرد به عنوان مناطق مستعد طبیعت گردی و توسعه اکوتوریسم بر رشد و توسعه این شهرستان ها که بر مبنای توسعه پایدار است میتواند به توسعه اقتصادی، اجتماعی و… در این شهرستان ها کمک نماید.
با توجه به اهمیت مطالعات گردشگری و طبیعت گردی و کاربردی بودن این گونه مطالعات، تحقیق حاضر در قالب پایان نامه کارشناسی ارشد با عنوان ((بررسی توان های محیطی جهت توسعه اکوتوریسم بر مبنای توسعه پایدار، مطالعه موردی : شرق استان هرمزگان)).
2-1- انگیزه انتخاب موضوع
این مطلب را هم بخوانید :
شناخت ظرفیت های محیطی شرق استان به عنوان یکی از قطب های اکوتوریسم نیاز به بررسی دقیق تر با زیربنای شناخت ظرفیت با نگاه بر توسعه پایدار دارد. در صورتیکه بتوان این ظرفیت ها را بهتر شناسایی نمود میتوان برای فایق آمدن بر چالش های اقتصادی فعلی و پیش رو در استان برنامه ریزی بهتری صورت داد.برنامه ریزی اکوتوریسم ظرفیت فوق العاده ای برای شناساندن فرهنگ استان نقش بی بدیلی داشته و از طرف دیگر میتوان به اقتصاد منطقه کمک موثری شود.
3-1- تعریف مساله و بیان سوال های اصلی تحقیق
توریسم از مهمترین فعالیتهای انسانی معاصر است که همواره با به وجود آمدن تغییرات شگرف در سیمای زمین، اوضاع سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، منش و روش زندگی انسانها را دگرگون میسازد.( محلاتی،1380 : 13) اکوتوریسم به عنوان گونه ای از صنعت توریسم در چارچوب الگوی فضای گردشگری، دارای قابلیت بسیاری در زمینه تطبیق پذیری محیطی در راستای گردشگری پایدار میباشد. ایران کشوری پهناور و با شرایط جغرافیایی متنوع است که این باعث شده است که از نظر زیست محیطی، سیاحتی و اقتصادی قابلیتهای زیادی را در خصوص اکوتوریسم داشته باشد.(سرائی و همکاران، 1389) امروزه صنعت توریسم در دنیا، یکی از منابع مهم درآمد و در عین حال از عوامل موثر در تبادلات فرهنگی بین کشورهاست و به عنوان گسترده ترین صنعت خدماتی جهان حائز جایگاه ویژه ای است، از این رو بسیاری از کشورها در رقابتی نزدیک و فشرده، در پی افزایش بیش از پیش منافع و عواید خود از این فعالیت بین المللی هستند. (کاظمی، 1385 :1)
توسعه پایدار فرایندی است که نیاز گردشگران فعلی و جامعه میزبان را تامین نموده و در عین حال موجب حمایت از این نیاز و تقویت آینده آن میشود. فراهم کردن شرایط برای توسعه پایدار مستلزم آن است که این مفهوم به بخشی از ذهن ناخودآگاه ما مبدل شود و نیاز به همت والای کلیه اقشار یک جامعه دارد و منحصر به تلاشهای بخش تحصیل کرده جامعه یا یک صنعت خاص نمیباشد. توسعه پایدار مساله ای نیست که در روز یا وقت به خصوصی مناسبت داشته باشد. برای توسعه پایدار چهار مطلب باید مورد توجه قرار گیرند که عبارتند از:
1) اصولی که سیاست های توسعه پایدار بر مبنای آن قرار داده میشوند.
2) زمینه های مهم توسعه پایدار که در مورد صنعت گردشگری کاربرد دارد.
3) چگونگی تقسیم مسئولیت های توسعه پایدار.
4) تدوین دستور کاری برای اقدامات توسعه پایدار در بخش گردشگری (رنجبریان و همکاران،1384).
در دنیای امروز با توجه به اینکه بسیاری از مردم در بافت مدرن جوامع به دنبال فعالیت هایی میگردند که آنها را با طبیعت مرتبط کند، گردشگری نیز رویکرد گسترده ای به موضوع طبیعت گردی پیدا کرده است. بنابراین بررسی در این زمینه ضروری به نظر میرسد و میتوان اذعان داشت که در طرح های جامع کشور جای این شاخه خالی است (نکوئی صدری، 1384 : 76)
استان هرمزگان یکی از 31 استان کشور جمهوری اسلامیایران است که در جنوب کشور و بین مختصات جغرافیایی 25 درجه و 30 دقیقه تا 28 درجه و 53 دقیقه عرض شمالی و 52 درجه و 44 دقیقه تا 59 درجه و 16 دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ واقع شده است.
شهرستان بشاگرد به مرکزیت شهر سردشت در فاصله قریب 400 کیلومتری شمال شرق بندرعباس و در مختصات جغرافیایی 57 درجه و 23 دقیقه تا 59 درجه و 2 دقیقه طول شرقی و 26 درجه و 4 دقیقه
برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود
(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)
تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :
(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)
چکیده
هدف این پژوهش ، امکان سنجی آموزش های مهارتی محصول محور در کشور بود .که به دنبال پاسخگویی به سه سوال ، شناسایی فرصت ها ، تهدیدها ، قوت ها و ضعف های آموزش های مهارتی محصول محور وبررسی مهم ترین نیازها و الزامات الگوی آموزش ، تولید ، بازاریابی و فروش از دیدگاه مدیران اجرایی انجام شد . تحقیق حاضر به روش توصیفی – پیماشی انجام شده است. جامعه مورد مطالعه شامل کلیه مدیران اجرایی پروژه آموزش های مهارتی محصول محور در کشور به تعداد 635 نفر بودند که بر اساس فرمول کوکران تعداد 239 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند .ابزار جمع آوری داده ها، مصاحبه به شیوه ی کیفی و پرسشنامه به شیوه ی کمی بود . جهت تحلیل داده ها از تکنیک swot برای تشریح نقاط ضعف ، قوت ، تهدید و فرصت استفاده گردیده است . برای تجزیه و تحلیل اطلاعات از شاخص های گرایش مرکزی و همینطور به منظور رتبه بندی مولفه ها از آزمون فرید من استفاده شد . یافته های تحقیق نشان داد که شاخص های موثر بر فرصت ها شاخص های اقتصادی ، سیاسی و اجتماعی می باشند ، و شاخص مراکز علمی موثرترین شاخص در تهدیدات می باشند. از طرفی شاخص موثر بر قوت ، نیروی انسانی و شاخص موثر بر ضعف ، ضعف اقتصادی می باشند . علاوه بر آن ، مهمترین نیازها و ضعف ها در بخش تولید و فروش وجود دارد. در مجموع با توجه به امر آموزش و بازاریابی مناسبی که صورت می گیرد با عنایت به اینکه کاستی هایی در تعداد محدودی از مولفه ها در فرایند تولید و فروش وجود دارد ، امکان پذیری این طرح در استان های کشور به صورت کلی وجود دارد. هم چنین در صورت اجرایی شدن صحیح این طرح پیش بینی می شود : متقاضیان اشتغال سازماندهی شوند و فرصت های شغلی با مشارکت بخش خصوصی و با حمایت و هدایت سازمان آموزش فنی و حرفه ای موجب کاهش بیکاری پنهان در جامعه شود و همچنین با توجه به ارائه آموزش مبتنی بر محیط کار و افزایش اعتماد به نفس کارآموزان به دلیل مواجه شدن با محیط واقعی کار موجب افزایش اثربخشی آموزشی و توانمند سازی کارآموزان در جامعه گردد.
واژگان کلیدی : امکان سنجی ، آموزش های مهارتی، آموزش های محصول محور ، فنی و حرفه ای ، آموزش ، تولید ، بازاریابی ، فروش
فهرست مطالب
فصل 1:طرح تحقیق 1
1-1-مقدمه. 2
1-2-بیان مساله. 3
1-3-اهداف پژوهش….. 9
1-4-سوالات پژوهش….. 9
1-5-تعریف واژه هاو اصطلاحات… 9
فصل 2:ادبیات پژوهش 13
2-1-مقدمه. 14
2-2-آموزش…. 15
2-3-سهم آموزش در رشد اقتصادی… 17
2-4-رسالتهای آموزش در ایران.. 19
2-5-آموزش و تأثیر آن برمدیریت کیفیت تولید.. 20
2-6-پیشینه آموزش همراه با تولید.. 22
2-7-آموزش و تأثیر آن بر بازاریابی… 23
2-8-نقش تبلیغات تکنیکی در بازاریابی فروش…. 24
2-9-موازنه تبلیغات و رشد اقتصادی… 26
2-10-امکان سنجی بازار و موانع آن در ایران.. 26
2-11-تنگناها و موانع ساختاری بازار. 28
2-12-معرفی آموزش فنی وحرفه ای… 30
2-13-فنی وحرفه ای و اهمیت و ضرورت آن در ایران.. 33
2-14-رابطه میان آموزشهای فنی وحرفه ای و ایجاد اشتغال در بازار کار. 34
2-15-بازار کار و کارآفرینی… 35
2-16-نظام فنی وحرفه ای و مهارت آموزی… 36
2-17-آموزشهای مهارتی… 37
2-18-ضرورت توجه به آموزشهای مهارتی… 39
2-19-آموزش ،مهارت و اشتغال.. 40
2-20-آموزشهای مهارتی محصولمحور. 42
2-21-تشریح مدل آموزش محصول محور. 43
2-22-بازار کار و آموزش فنی وحرفه ای… 51
2-23-امکان سنجی… 54
2-24-دلایل انجام امکان سنجی و کاربرد آن.. 56
2-25-معرفی ابزا رکار. 57
2-26-عواملSWOT.. 58
2-27-پژوهشهای داخلی… 62
2-28-پژوهشهای خارجی… 65
2-29-چارچوب نظری… 67
فصل 3:روش شناسی 74
3-1-مقدمه. 75
3-2-روش شناسی… 76
3-3-روش تحقیق… 77
3-4-جامعه آماری… 79
3-5-نمونه آماری… 79
3-6-روشهای جمع آوری اطلاعات… 80
3-7-ابزار گردآوری اطلاعات… 81
3-8-روایی و پایایی تحقیق… 83
3-9-روشهای تجزیه وتحلیل اطلاعات… 85
فصل 4:تحلیل داده ها 87
4-1-مقدمه. 88
4-2-توزیع پاسخگویان بر حسب جنسیت…. 88
4-3-توزیع پاسخگویان بر حسب سن… 89
4-4-توزیع پاسخگویان بر اساس سنوات خدمت…. 90
4-5-توزیع پاسخگویان برحسب استانهای محل کار. 90
4-6-تجزیه و تحلیل فرضیه ها 92
4-7- بررسی فرصت ها ……………………………………………………………………………………………………..92
4-8- بررسی تهدیدها ………………………………………………………………………………………………………100
4-9- بررسی قوت ها ……………………………………………………………………………………………………….108
4-10- بررسی ضعف ها ………………………………………………………………………………………………….116
فصل 5:نتیجه گیری و پیشنهادات 123
5-1-مرور مختصر بر مساله، هدف و چگونگی اجرای تحقیق… 124
5-2-یافته ها 131
5-3-بحث و نتیجه گیری… 136
5-4-پیشنهادات تحقیق… 138
5-5-محدودیتهای پژوهش….. 147
5-6-ضمائم و پیوستها 148
5-7-منابع و مواخذ.. 166
فهرست اشکال
شکل (2-1)متغیرهای تولید،بازاریابی،فروش…. 70
شکل (2-2) نمایی از محیط درون و بیرون..
این مطلب را هم بخوانید :
https://urlscan.io/result/233ac3bc-d21f-466d-8d2e-8f905d76a356/73
فهرست جداول
جدول (3-1) تناظرسوالات تحقیق و شاخصها و مولفه های مورد پژوهش در پرسشنامه. 82
جدول (3-2) جدول آلفای سنجش پایایی ابزار گردآوری اطلاعات… 84
جدول (4-1) توزیع پاسخگویان بر حسب متغیرجنسیت…. 88
جدول (4-2) توزیع پاسخگویان بر حسب گروههای سنی… 89
جدول (4-3) توزیع پاسخگویان بر حسب سنوات خدمت…. 90
جدول (4-4) توزیع پاسخگویان برحسب استان محل کار. 91
جدول)4–5(فراوانی وشاخصهای مرکزی و پراکندگی شاخصهای فرصتها به تفکیک امتیاز وضعیت موجودواهمیت گویه ها 93
جدول(4–6(گروهبندی شاخص اقتصادی از زیر مجموعه فرصتها 96
جدول)4–7)گروهبندی شاخص سیاسی از زیر مجموعه فرصتها 97
جدول (4-8) گروهبندی شاخص اجتماعی از زیر مجموعه فرصتها 98
جدول (4-9) توصیف وآزمون مربوط به فرضیه یکسان بودن اثر عوامل سه گانه فرصتها 99
جدول)4–10)فراوانی و شاخص های مرکزی و پراکندگی شاخص های تهدیدها به تفکیک امتیاز وضعیت موجود و اهمیت گویه ها 101
جدول)4–11(گروه بندی عامل اقتصادی از زیر مجموعه تهدیدها 102
جدول)4–12(جدول گروه بندی عامل اجتماعی از زیر مجموعه تهدیدها 103
جدول)4–13
(گروه بندی عامل سیاسی از زیر مجموعه تهدیدها 104
جدول)4–14(گروه بندی عامل مراکز علمی از زیر مجموعه تهدیدها 105
جدول (4-15) توصیف و آزمون مربوط به فرضیه یکسان بودن اثر عوامل چهارگانه ذیل تهدیدها 106
جدول (4-16) فراوانی و شاخص های مرکزی و پراکندگی شاخص های قوتها به تفکیک امتیاز وضعیت موجود و اهمیت گویه ها 108
جدول)4–17(گروه بندی عامل نیروی انسانی از زیر مجموعه قوتها 110
جدول)4–18(گروه بندی عامل مدیریت دانش از زیر مجموعه قوتها 111
جدول)4–19(گروه بندی عامل فناوری از زیر مجموعه قوتها 112
جدول)4–20(گروه بندی عامل سیستم از زیر مجموعه قوتها 113
جدول (4-21) توصیف و آزمون مربوط به فرضیه یکسان بودن اثر عوامل چهارگانه ذیل قوتها 114
جدول)4–22(فراوانی و شاخص های مرکزی و پراکندگی شاخص های ضعفها به تفکیک امتیاز وضعیت موجود و اهمیت گویه ها 116
جدول)4–23(گروه بندی عامل سیستمی از زیر مجموعه ضعفها 118
جدول)4–24(گروه بندی عامل مراکز علمی از زیر مجموعه ضعفها 119
جدول)4–25(گروه بندی عامل اقتصادی از زیر مجموعه ضعفها 119
جدول (4-26) توصیف و آزمون مربوط به فرضیه یکسان بودن اثر عوامل سه گانه ذیل ضعفها 121
جدول (5-1) نحوه امتیاز دهی سوالات در اثبات یارد گویه ها 130
آموزش ابزاری برای تربیت نیروی انسانی ماهر و تامین نیازهای جامعه می باشد. یادگیری مهارت ها مخصوصا در آموزش فنی و حرفه ای انجام می گیرد و ارائه آموزشی مناسب که هم توان نظری کارآموزان را ارتقا دهد و هم مهارت های عملی را به آنان بیاموزد ، مسئله مهمی است که مراکز فنی و حرفه ای با آن مواجه هستند ( نجاتی ، 1392 ).
نقش آموزش فنی و حرفه ای در ایجاد اشتغال مولد و تولید ثروت برهیچ صاحب نظری پوشیده نیست، و دغدغه همه دست اندرکاران آموزش مهارت های فنی و حرفه ای تدوین و توسعه روشهای آموزشی نوین در این زمینه است ، به گونه ای که کارآموزان در یک محیط آموزشی پویا به کسب مهارت بپردازند(لطفی نژاد ، یزد خواستی ، 1392) .
امروزه در مقایسه با گذشته دانش و مهارتهای مورد نیاز جهت تولید فرآورده های مختلف ، با سرعت بیشتری تغییر می کند. در خصوص آموزشهای فنی و حرفه ای نیز چنین امری صادق است چرا که به طور مداوم فناوری های مختلفی ظهور می کند و دانش فنی تولید محصولات مختلف و همچنین شیوه ارائه خدمات به مشتریان تغییر می یابد . از سوی دیگر ، برخی از کارهای ساده به تدریج پیچیده تر می شود و لزوم یادگیری مهارتهای متعدد را سبب می شود. این پیچیدگی فزاینده گرچه برای کاربران سطح بالاتری از رفاه را فراهم می آورد و با ایجاد فناوریهای نوین ، به نحوی زندگی بشر را تسهیل می کند، با این حال الزاماتی را به همراه داشته است که تربیت تکنسینها و متخصصان ماهر و زبده از آن جمله است . متخصصانی که بتوانند از عهده کارهای پیچیده برآیند و با مهارت هرچه تمام تر نیازهای مختلف جامعه را برآورده سازند(رضوی ،1392 ).
تربیت نیروی انسانی مورد نیاز جوامع در قالب آموزش های فنی و حرفه ای از اواخر قرن 19 و اوایل قرن 20 مورد توجه بسیاری از کشورهای جهان قرار گرفت. در پی پیشرفت های علمی و صنعتی پس از جنگ جهانی دوم این آموزش ها به طور بی سابقه ای گسترش یافت. تا انجا که یونسکو یکی از شاخص های توسعه را وجود آموزش های فنی و حرفه ای در کشور ذکر کرد و به دنبال آن توسعه برنامه های آموزش فنی و حرفه ای، از اهداف، بیشتر کشورها قرار گرفت .به عبارت دیگر توسعه بخش های صنعت ، کشاورزی و خدمات در هر کشوری منوط به تربیت نیروی انسانی ماهر و کارآمد در زمینه های فنی و حرفه ای است. به همین دلیل آموزش های فنی و حرفه ای اهمیت فزاینده ای یافته است و طبیعتا جهت گیری نظام ها ی آموزشی خواهان توسعه به سمت این آموزش ها معطوف است ( نویدی ، 1382) .
عمومیت و گسترش مراکز آموزشی علی الخصوص توسعه ی مراکز آموزش های فنی و حرفه ای از جمله ویژگی های برجسته ی دنیای مدرن است و به تعبیری یکی از ویژگی های جهانی شدن.. آموزش های فنی وحرفه ای نیاز اصلی عصر ماست و بدون پرداختن به جنبه های مختلف آن، رشد و شکوفایی اقتصادی و صنعتی دور از دسترس خواهد بود. امروزه آموزش فنی وحرفه ای در جهان به صورت یک آموزش مادا م العمر و پیوسته مطرح است (صالحی ،1383) .
اهمیت و ضرورت توسعه آموزشهای فنی و حرفه ای به عنوان یکی از شاخه های توسعه و ابزارهای تحقق برنامه های توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در کشور بر کسی پوشیده نیست. بررسی ها نشان می دهد که در حال حاضر درصد بالایی از جمعیت دنیا در این مراکز در حال آموزش هستند و هم چنین تقاضا و سطح پوشش این آموزش ها مخصوصا در ایران نیز چشمگیر می باشد.
تاملی در فرایند و وضعیت رشد و گسترش دوره های آموزش فنی و حرفه ای در ایران، خصوصا بعد از انقلاب اسلامی ایران (1357)، حاکی از اهمیت و ضرورت آن برای نظام اقتصادی و اجتماعی ایران دارد (ودادهیر، 1383) .
آموزشهای فنی و حرفه ای به عنوان یکی از راهکارها و ابزارهای مهم در توانمندسازی ((سرمایه های انسانی)) ، یکی از اولویتهای راهبردی برای سرآمدی کشورمان است .
طبق نظریه های اقتصادی ، سرمایه انسانی نقش مهمی در رشد اقتصادی دارد.سرمایه انسانی و برنامه های آموزشی توسعه منابع انسانی به عنوان یکی از مهم ترین عوامل توسعه اقتصادی و اجتماعی هر کشور به شمار می روند ( صالحی عمران ، 1385) .
آن چه در نهایت خصوصیت و روند توسعه اقتصادی و اجتماعی کشور راتعیین می کند منابع انسانی آن کشور است و نه سرمایه و منابع مادی آن . برای مثال پروفسور هاربیسون معتقد است که منابع انسانی پایه اصلی ثروت ملت ها را تشکیل می دهد . به وضوح کشوری که نتواند مهارت ها و دانش مردمش را توسعه دهد و از آن در اقتصاد ملی به نحو موثری بهره بردای کند قادر نخواهد بود هیچ چیز دیگری را توسعه دهد ( امیری ،1384) .
ایده اصلی نظریه سرمایه انسانی مبتنی بر این نکته است که سرمایه گذاری در منابع انسانی سبب افزایش توان تولید افراد و در نهایت، بهبود رشد اقتصاد می شود (آقایی ، رضا قلی زاده ، باقری1392) .
اقتصاد دانانی چون شولتز و بکر که مفهوم سرمایه انسانی را تکوین و تکامل بخشیدند و آن را تحلیل کردند ، آموزش و پرورش و حرفه آموزی را نوعی سرمایه گذاری تلقی نمودند که در آینده سودمندیهایی را به صورت در آمد اضافه تر برای افراد تحصیل کرده و برای جامعه فراهم می آورد(وودهال،به نقل از امین فر1380).
از سویی ، نیروی انسانی در اثر(( آموزش ))، می تواند دانش و مهارت لازم را به دست آورده و به عنوان یکی از مهمترین عوامل مؤثر در رشد اقتصادی نقش چشمگیری در توسعه داشته باشد. با توجه به اینکه آموزش از یک طرف بهره وری نیروی کار و توان نوآوری آن را افزایش می دهد و از طرف دیگر، انتشار دانش را تسهیل می کند، به عنوان یکی از مؤلفه های اصلی سرمایه انسانی محسوب می شود ( شهبازی ، حسنی1391 ) .
آموزش، انسان را به سرمایه انسانی تبدیل میکند که در برگیرنده مهارت مورد نیاز برای بخش سنتی و بخش مدرن اقتصاد است و قدرت تولیدی اشخاص را بیشتر می کند. آموزش فنی وعمومی هر دو از
4 – 2 – 3 – کاربری زمین………………………………. 121
4-2- 4- دسترسی به مراتع………………………………… 121
4-2- 5- نزدیکی به اراضی محدود کشاورزی………………. 121
4-2- 6- دسترسی به مراکز خدمات منطقه ای……………………….. 121
4-3- مدل نظام استقرار روستاهای بخش مرکزی دهلران……………….. 122
4-4- تحولات جمعیتی روستاهای بخش مرکزی دهلران…………………. 125
4- 5- جریانات متقابل شهر و روستاهای پیرامون…………………………. 139
4- 5- الگوی توزیع فضایی سکونتگاهی بخش مرکزی و موسیان با مدلهای آماری……… 143
4- 5- 1- مدل حل اختلاف طبقه ایی…………………………………….. 144
4- 5 – 2- مدل ترسیم منحنی لورنز…………………………………… 149
4- 6- روند جابجایی روستای حاضرمیل واثرات آن……………………….. 153
4-6- 1- آثار اقتصادی جابجایی روستای حاضرمیل…………………… 160
4-6- 2- آثار کالبدی جابجایی روستای حاضرمیل…………………… 168
4-6- 2- 1- مواد ومصالح واحدهای مسکونی………………………. 174
4- 7- جمع بندی………………………………… 181
فصل پنچم……………………………………… 182
– آزمون فرضیات و نتایج و راهبردها……………… 182
5-1- آزمون فرضیات و نتایج………………………… 183
5-1 – 1- فرضیه اول………………………………… 183
5-1-2- فرضیه دوم……………………………….. 185
5-2- نتیجه گیری………………………………… 187
5-3- پیشنهادات…………………………………. 190
منابع و ماخذ……………………………….. 192
چکیده:
اهمیت مسائل و موضوعات گوناگون روستاییان و سکونتگاههای روستایی ازجمله مسئله جابجایی روستاها برای کشور پهناوری چون ایران با تنوع ویژگیهای طبیعی (اقلیم ، توپوگرافی ) و تفاوتهای اجتماعی ، فرهنگی و قومی همراه با تعداد زیاد سکونتگاههای روستایی کم جمعیت و پراکنده بسیار مهم است . سکونتگاههای روستایی به علت کوچک بودن و پراکندگی و دوری نسبتا زیاد آنها از یکدیگر ، همراه با مشکلات متعدد چون کمبود درآمد ، فقر و تنگدستی ، محرومیت از امکانات و خدمات عمومی ، تشدید اختلاف بین زندگی شهری و روستایی ، سبب تسریع روند روستا گریزی و مهاجرت به نقاط شهری ، در نتیجه تخلیه روستاها و بایر ماندن زمینهای زراعی شده است . مشکلات فوق ، صاحب نظران وکارشناسان مسائل روستایی را به تعمق بیشتر در رابطه با روستاییان وادار کرده است . و به همین علت طرحها و برنامه های گوناگونی با عناوین مختلفی جهت رفع مشکلات روستاییان ، پیشنهاد ، تهیه و اجرا شده اند . اصولاً در برابر این سوال که « چه سیاست ، یا سیاستهایی باید در ارتباط با مسائل و مشکلات روستاها اتخاذ شود » نظرها و دیدگاههای متفاوتی وجود دارد که در دستهبندی کلی میتوان آنها را به « نظریههای مخالف برنامهریزی » و « نظریههای موافق برنامهریزی » برای جلوگیری از نابودی تدریجی روستاها تقسیم کرد . ایجاد مراکز روستایی خدمات رسان و بهبود دسترسی از جمله راهکارهای پیشنهادی طرفداران این دید گاه است . دیدگاه دیگری نیز وجود دارد که به توسعه برنامه ریزی شده و بالا بردن سطح زندگی مردم بیش از حفظ ساختار فیزکی آنها اهمیت می دهد . در این چارچوب ، جابجایی و ادغام روستاها به منظور عقلانیت بخشیدن به سرمایه گذاریهای دولت و بهبود رفاه روستاییان پیشنهاد می شود . فرض اساسی این دیدگاه آن است که رابطه معنی داری بین رشد و توسعه اقتصادی و دسترسی به امکانات و خدمات زیر بنایی وجود دارد . مهمترین پدیده مورد بحث در این سیاست ، جابجایی تعدادی از روستاهاست که در ادبیات علمی از آن به عنوان اسکان مجدد نام برده می شود .
در ارتباط با اسکان مجدد تقسیمبندیهای مختلفی تا کنون براساس معیارهای مختلف مانند اجباری یا داوطلبانه بودن ، برنامهریزی شده یا بدون برنامهریزی ، با کمک یا بدون آن و غیره صورت گرفته است ، یکی از این تقسیمبندیها ، تقسیمبندی ارائه شده با اسکاپ است . براساس این تقسیمبندی ، اسکان مجدد به دو شکل عمده برنامهریزی شده و برنامهریزی نشده تقسیم میشود . اسکان مجدد برنامهریزی شده به آن دسته از اسکان مجددها اطلاق میشودکه با قصد و هدف قبلی طراحی و به مرحله اجرا گذاشته شده و بیشتر با هدف سیاستهای توسعه روستایی و به منظور بالا بردن سطح زندگی و رفاه مردم صورت میگیرند . در مقابل ، اسکان مجدد برنامهریزی نشده اسکان مجددهایی است که منشاء دلایلی بجز بالا بردن مستقیم سطح زندگی و رفاه مردم است ، اگرچه ممکن است به این هدف نیز نائل آیند مطالعات و تجربیات نشان میدهند که رابطه نزدیکی بین دلایل جابهجایی ، تجمیع و میزان موفقیت آنها وجود دارد .
خطرهای اقتصادی اصلی مردم اثرپذیر ، از بین رفتن معیشت و درآمد (حاصل از زمینهای زراعی ، منابع آب سطحی و زیرزمینی ، شیلات و غیره) و تغییر در دسترسی و منابع تولیدی است . از بین رفتن قدرت اقتصادی همراه با از کارافتادگی سیستمهای معیشتی ، سبب از بین رفتن موقت ، دایمی و گاهی بدون بازگشت استانداردهای زندگی میشود . خطرها و عدم قطعیت بزرگتر هنگامی بهوجود میآید که منابع مختلف معیشتی از بین میرود .
یکی از این طرح ها که به منظور بهبود زندگی روستاییان در شهرستان دهلران اجرا شده است ، طرح جابجایی روستاها می باشد . هدف از اجرای این طرح برخورداری روستاییان از امکانات و خدمات رفاهی ، درمانی ، بهداشتی وآموزشی است .
با توجه به اهمیت موضوع فوق و پیامدهای مختلف آن ، به بررسی و تحقیق درباره پیامدهای جابه جایی روستای حاضر میل پرداخته شده است .
براساس داده های میدانی و مطالعات انجام گرفته ، عامل اساسی جابه جایی و انتقال روستاییان ، دسترسی به خدمات بوده است . این جابه جایی پیامدهای مختلف و متنوع داشته است ، پاره ای از این پیامدها مثبت بوده مانند : ارائه خدمات و امکانات مختلف به روستاییان ، نزدیکی به جاده ، نزدیکی به مرکز شهرستان ، شیب مناسب زمین ، پیدایش موقعیتهای شغلی جدیدو… . ولی پاره ای از این پیامدها منفی هستند مانند : از دست دادن منبع معیشت و اشتغال قبلی ، تحولات اجتماعی منفی ، و افزایش شکاف اجتماعی بین مردم و تغییر روابط بین مردم .
قضاوت کلی در خصوص مثبت یا منفی بودن این جابه جایی با توجه به ابعاد گوناگون آن مشکل است اما آنچه مشخص است اکثر مردم روستا از این جابه جایی راضی هستند . به طور کلی میتوان گفت که هر چند مطالعه چندانی در خصوص طرح جابه جایی روستاها در این منطقه صورت نگرفته است اما رضایت اکثرمردم روستا از این جابه جایی نشان دهنده موفقیت نسبی این طرح است زیرا که این طرح به برخی از مهمترین اهداف خود که همان ارائه خدمات به روستاییان است نایل آمده است.
مقدمه:
الگوی سکونت گزینی در فضاهای روستایی ایران تحت تاثیر عوامل طبیعی و عناصر انسانی (اقتصادی – اجتماعی ) ، اشکال گوناگونی از شیوه های زیست و معیشت را نشان می دهد که یکی از وجوه بارز آن پراکندگی و تفرق سکونتگاههای روستایی است . در ایران بیش از 63 هزار آبادی وجود دارد که این رقم نشان دهنده پراکندگی زیاد روستاها در ایران است ، از این تعداد بیش از 25هزار روستا دارای جمعیت کمتر از 20 خانوار هستند . این توزیع نامناسب به نحوی است که در برابر معدود سکونتگاههای پرجمعیت و متراکم ، انبوه
سکونتگاههای پراکنده وکم جمعیت وجود دارند که قادر به ارائه خدمات لازم به ساکنان خود نیستند . مشخص است که سکونتگاهها از نظر اندازه ، وضعیت اداری ، الگوهای فیزیکی ، ویژگیهای اجتماعی وکارکردهای اقتصادی دارای تفاوتهای چشمگیر هستند . اغلب کوچکترین مراکز سکونتی دارای زیر ساخت مادی ابتدایی ، سطح ناکافی خدمات عمومی و خصوصی ، تقسیم کار ناقص و غیره هستند . غالبا ظرفیت اقتصادی مراکز کوچکتر چنان محدود است که واگذاری نقش جدی در ایجاد رشد اقتصادی یا نقش انتقال توسعه روستایی به این مراکز نوعی خیال پردازی است . در واقع در اغلب موارد انتظار داشتن یک سرمایه گذاری تولیدی که دارای نتایج چشمگیر و فوری باشد به ویژه در سکونتگاههای کوچک و پراکنده نسبتا غیر واقع بینانه است . به همین دلیل تنظیم و اجرای برنامه های توسعه روستایی در چنین وضعیتی نمی تواند از یک الگوی واحد تبعیت کند . توسعه باید از مبنا تا بالا روی دهد . تنها پس از این توسعه است که اکثریت بزرگی از حمعیت از پیشرفتهای اقتصادی سود خواهد برد . برنامه ریزی توسعه روستایی اغلب با برنامه ریزی خرد و تمرکز محلی بر پروژه ها و روستاها هم معنا بوده است . با این حال روستاهای کوچک و پراکنده اکثرا به ارزش آستانه ی غالب خدمات اقتصادی و اجتماعی نمی رسند . و این مانع از سرمایه گذاری در این سکونتگاهها می شود . (مهندسین مشاور DHV،1371: 132)
یکی از دلایل اصلی عقب ماندگی روستایی و عدم میل به ماندگاری جمعیت در نواحی روستایی ضعف امکانات خدمات رسانی و عدم دسترسی آسان این جمعیت به مراکز ارائه خدمات است . (مطیعی لنگرودی ، 1382 : 24) از منظر سامان دهی روستایی ، برنامه ریزی برای روستاهای ایران با دو چالش عمده روبرو است ، یکی پراکندگی نامناسب روستایی در سراسر کشور است که تعداد روستاها در جنوب و شرق ایران اندک ولی در نقاط شمالی و غربی تعداد روستاها زیاد است . دیگری توزیع نامناسب جمعیت در نقاط روستایی است به نحوی که در برخی روستاها جمعیت 4000نفر و در برخی دیگر زیر 40 نفر است . توزیع نامناسب جمعیت برنامه ریزی را دچار مشکل کرده و ناگزیر هستیم به ساماندهی روستاها بپردازیم تا در قالب یک طرح ساماندهی روستایی ، مدیریت و ارائه خدمات را درسطح کشور سازماندهی کنیم . در این صورت این سوال پیش می آید که آیا روستا برای ارائه خدمات آستانه جمعیتی مناسب را دارد؟ و آیا ارائه خدمات از نظر اقتصادی توجیه پذیر است؟ ( کلانتری ، 1384: 12) یکی از روشهای اعمال شده به منظور ارائه خدمات به روستاییان و در راستای ساماندهدی سکونتگاههای پراکنده ، طرح جابجایی سکونتگاههای روستایی (اسکان مجدد) است . این راهکار عمدتا مبتنی بر« صرفه جویی اقتصادی» است که مبتنی بر دیدگاه برنامه ریزی عقلانی و منبعث از تفکر اقتصاد نئوکلاسیک است ؛ و ارتقای سطح زندگی مردم از طریق توسعه برنامه ریزی شده روستاها اهمیت می یابد . بر اساس این نظریه محدودیت منابع و عدم توانایی برای ارائه امکانات مختلف خدماتی ، بالا بودن هزینه ها و سودمند نبودن خدمات رسانی به روستاهای کوچک در چار چوب نظریه کلاسیک بنگاهها تحلیل می شود . از این روی انجام خدمات رسانی به مراکز بزرگ جمعیتی را توصیه می کند . این رویکرد عمدتا معطوف به اثرات مثبت بر روی جنبه های کالبدی است .
این مطلب را هم بخوانید :
منابع پایان نامه با موضوع تاثیر ابعاد برند خدمات بر وفاداری برند در صنعت بیمه – مرجع مقالات
وکمتر به دیگر اثرات این راهبرد می پردازد .
تحقیق حاضر به بررسی بازتابهای فضایی حاصل از جابجایی سکونتگاههای روستای (اسکان مجدد) در روستای حاضر میل از بخش مرکزی شهرستان دهلران با تاکید برپیامدهای اقتصادی وکالبدی می پردازد . این تحقیق در پنج فصل انجام گرفته است . در فصل اول کلیات تحقیق ارائه شده است . در فصل دوم مبانی نظری و اصطلاحات و مفاهیم مورد بحث قرار گرفته است . در فصل سوم ویژگیهای طبیعی منطقه به عنوان بستر سکونت انسان و ویژگیهای انسانی و سکونتگاههای روستایی شهرستان دهلران مورد مطالعه قرار گرفته است . در فصل چهارم به بررسی روند جابجایی روستای حاضرمیل و شناخت ویژگیها و جمع آوری اطلاعات در خصوص روستا پرداخته شده است و در فصل پنجم جمع بندی مطالب ، آزمون فرضیات و نتیجه گیری و ارائه پیشنهادت انجام گرفته است.
فصل اول: کلیات تحقیق
1-1- تبیین مسئله
روستا به عنوان سکونتگاهی انسانی همچون تمام پدیده ها در طول زمان در معرض تغییر و تحول است . بنا براین ، اجتماع روستایی ، جامعه ای پویا و ناگزیر از تغییر است و روستا به عنوان فضایی خاص که در آن با توجه به تراکم کم نسبی جمعیت که نوع خاصی از فعالیتهای اقتصادی عمدتا از نوع کشاورزی ، مطرح است و ساکنان آن یک هویت اجتماعی مشترک دارند ، این فضا دارای ساختار خاص خود است که در مکانی معین واقع شده وتحت تاثیر نیروها و روندهای درونی و بیرونی شکل گرفته است . در جریان این تغییرات بسته به سطح توان خود در تاثیر پذیری و تاثیر گذاری این تغییرات را به شکلی متفاوت بروز می دهد . روند این تغییرات درگذشته بسیار کُند بوده است و به شکلی یکدست بروز می کرد . همزمان با تغییرات معاصر ، این تغییر و تحولات نیز رو به سرعت گذاشت . معمولا جوامع روستایی با سرعت تغییرات هماهنگ نیستند به ویژه در کشورهای در حال توسعه که اختلاف بین شهر و روستا شکاف عمیق تری است و قدرت انطباق جوامع روستایی کمتر است در نتیجه قادر به حفظ خود نیستند . امروزه جامعه روستایی کشور با مشکلاتی نظیر نظام نامناسب استقرار ، پراکندگی ناموزون جمعیت و فعالیت ، تعداد زیاد روستاهای کم جمعیت ، کمبود فرصتهای شغلی ، پایین بودن سطح در آمد ، کمبود خدمات و … روبرو است ؛ برای رفع این نابرابری ، شناخت الگوهای استقرار و پراکندگی فضایی لازم و زیر بنای هر گونه طرح و برنامه ی توسعه روستایی است . در مناطق با پیشینه زندگی عشایری ، زندگی روستایی تکوین نیافته است و عمدتا پیدایش سکونتگاه های روستایی وابستگی زیادی به شرایط محیط طبیعی پیدا می کند . الگوی روستا نشینی در محدوده روستایی ، همچنان تحت تاثیر پیوندهای خویشاوندی و روابط بازمانده از زندگی عشایری قرار دارد و روستاها در حقیقت محل اسکان افراد یک طایفه و افراد وابسته به یک طایفه یا تیره می باشد . ادامه روند اسکان عشایر به توسعه یکجا نشینی منجر می شود ، و عشایری که تمایل به اسکان دارند بیشتر مایل به سکونت در روستاهایی هستند که قبلا بخشی از افراد وابسته به طایفه در آن اسکان یافته اند در صورت ایجاد ، نوآبادها معمولا در قلمرو مراتع ایلی و متعلق به همان طایفه تمایل به استقرار دارند . دهستانها در این مناطق بیش از آنکه نمایانگر وحدت اقتصادی یک جامعه باشند و بیش از آنکه عوامل طبیعی و شرایط جغرافیایی در پیدایش و ایجاد آن موثر باشد ، تحت تاثیر وابستگی های طایفه ای شکل گرفته اند و حتی نام بسیاری از دهستانها مشتق از نام طایفه یا تیره و یا دیگر رده های اجتماعی عشایر است . براساس بررسی های به عمل آمده ، در مناطق عشایر نشین کشور ، هم شکل گیری آبادیهای جدید و هم تخلیه آبادیها دراین نقاط ، معمولا از موضوع اسکان عشایرتاثیر می پذیرد . بدین ترتیب که غالبا خانوارهای عشایری بر مالگه ها و اتراقگاهها ی طایفه ای ، روستاهای نو بنیاد را بنا می نهند ، و از این طریق روستاهای نو بنیاد شکل می گیرند . از آنجاییکه این شیوه مکان یابی صرفا بر اصل مالکیت قبیله ای استوار است و نه بر مبنای قابلیتها و توانهای تولیدی ، بنابر این ، به همان سادگی که این آبادیها بر پا می شوند ، به همان سادگی هم پس از چندی به دلیل ضعف بنیانهای تولیدی امکان تخلیه آنها وجود دارد . (طرح جامع توسعه استان ایلام، 1385: 19) این گونه سکونتگاهها عمدتا در نواحی پایکوهی شکل می گیرند . عامل ارتفاع معمولا در شکل گیری سکونتگاه نقش دو گانه ای دارد ، به این معنی که نه تنها عاملی مهم در شکل گیری اولیه سکونتگاه به شمار می آید ، بلکه در عین حال به عنوان یکی از عوامل محدود کننده رشد وگسترش کالبدی روستاها نیز مطرح می گردد . به این ترتیب می توان میان شمارجمعیت و وسعت سکونتگاه از یک سو و میزان ارتفاع از سوی دیگر ، رابطه معنی داری تعریف نمود . به سخن دیگر ، هر چه ارتفاع متوسط بیشتر باشد ، سکونتگاه کوچکتر و از لحاظ امکانات رشد وگسترش با محدودیت بیشتری رو برو است . بنابراین این گونه آبادی ها در مقابل تغییرات اجتماعی و تحولات اقتصادی از پویایی کمتری برخوردارند . (سعیدی ،1388 : 86) .
شکل گیری روستاها در استان ایلام (پشتکوه) و شهرستان دهلران به دوره پهلوی اول و سیاست اسکان اجباری عشایر برمی گردد . تا پیش از آن به علت مخالفت حکام محلی با یکجا نشینی عشایر ، در محدوده