پایان نامه بررسی میزان کاربست مولفه‎‌های مدل تعالی سازمانی EFQMدر دانشگاه علوم پزشکی شهرستان گرگان

نیاز به مدلی برای تعالی سازمان………………………………………………………………………………..14

اهداف مدل‌های تعالی سازمانی…………………………………………………………………………………..15

اصول و مفاهیم اساسی و بنیادین…………………………………………………………………………………..  16                                      

معیارها در مدل تعالی سازمان و نحوه امتیازدهی به آنها………………………………………………………17

ویژگی‌های  نظام ارزیابی عملکرد سازمانی کارآمد  ………………………………………………………….20

مدل‌های ارزیابی عملکرد……………………………………………………………………………..……….……..21

مدل‌های طراحی سیستم اندازه‌گیری عملکرد……………………………………………………………………..21

مدل‌های تعالی یا جوایز کیفیتی…………………………………………………………………………..………..36

مدل‌های تعالی سازمانی……………………………………………………………………………..……………….37

پیشینه تحقیقات…………………………………………………………………… ……………… …….……………..66

الف) پیشینیه داخلی………………………………………………………………………… ………. ………. ……..66

ب) پیشینه خارجی………………………………………………………………………… ………. ………. ………. 68

فصل سوم: روش انجام تحقیق………………………………………………………………………………71

مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………71

روش تحقیق………………………………………………………………………………………………………73

جامعه آماری………………………………………………………………………………………………………73

نمونه آماری و شیوه نمونه گیری……………………………………………………………………………73

ابزار گردآوری داده ها ………………………………………………………………………………………..74

روایی و پایایی پرسش‌نامه‌…………………………………………………………………………………….76

روش تجزیه تحلیل داده‌ها……………………………………………………………………………………78

فصل چهارم: داده‌هاو تجزیه و تحلیل

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………..81

الف : توصیف جمعیت‌شناختی داده‌ها…………………………………………………………………………. ………………… ……………….82

ب : توصیف متغیرهای تحقیق……………………………………………………………………… …… .86

ج:تجزیه و تحلیل فرضیه‌های تحقیق…………………………………………………………………….. 86

فصل پنجم: خلاصه،نتیجه گیری و پیشنهادها

خلاصه ………………………………………………………………………………………………………..98

نتایج …………………………………….. ……………………………………………………………………99

بحث و تفسیرنتایج.. ……………………………………………………………………………………..100

محدودیت‌های تحقیق……………………………………………………………………………………103

الف) محدودیت هایی درکنترل محقق…………………………………………………………….. 103

ب) محدودیت هایی خارج ازکنترل محقق………………………………………………………..103

پیشنهادهای تحقیق………………………………………………………………………………………..103

الف- پیشنهادهای مبتنی برنتایج تحقیق……………………………………………………………..103

ب- پیشنهادهای مبتنی برتجارب محقق…………………………………………………………….105

ج- پیشنهادهای به محققان دیگر……………………………………………………………………..106

منابع…………………………………………………………………………………………………………107

منابع فارسی ………………………………………………………………………………………………108.

منابع انگلیسی……………………………………………………………………………………………..110.

پیوست. …………………………………………………………………………………………………….114.

پرسشنامه

………………………………………………………………………………………………….115

خروجی نرم افزار…………………………………………………………………………………………119

چکیده انگلیسی…………………………………………………………………………………………….

چکیده

هدف از انجام این پژوهش بررسی میزان کاربست مولفه‎‌های مدل تعالی سازمانی EFQM در دانشگاه علوم پزشکی شهرستان گرگان می باشد. این پژوهش از لحاظ هدف جزء پژوهش های کاربردی و از شاخه ی توسعه ای و از لحاظ ماهیت و روش،جزء پژوهش های توصیفی و از نوع پیمایشی است. جامعه آماری این تحقیق شامل کلیه کارکنانی می‌باشد که در سال 1393 دانشگاه علوم پزشکی گرگان مشغول به کار هستند ، تعداد آنها برابر با 149 نفر می باشد. با توجه به حجم جامعه  و مراجعه به جدول برآورد حجم نمونه  کرجسی و  مورگان، حجم نمونه پژوهش برابر با 108 نفر در نظر گرفته شد. برای انتخاب نمونه­های تحقیق از روش نمونه­گیری تصادفی ساده استفاده گردید. ابزار گردآوری داده‌ها در این پژوهش، پرسشنامه استاندارد  رابینز(1998) می‌باشد. این پرسشنامه دارای 32 سوال و 8 مولفه اصلی می باشد. برای آزمون فرضیه های پژوهش وداده های حاصل از پرسشنامه ها با استفاده از نرم افزار spss  و آمار استنباطی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج تحقیق نشان داد که کیفیت فعالیتهای دانشگاه علوم پزشکی گرگان در ابعاد هشتگانه گانه مدل تعالی کیفیت اروپا در وضعیت احتمالا بالاتر از متوسط است.

 مقدمه

تحولات مدیریتی اخیر و ظهور مدیریت کیفیت به عنوان شیوه مناسب حضور در دنیای رقابتی، پیام‌آور این موضوع مهم است که ” مدیریت در قرن بیستم و یکم همانند حرفه پزشکی کاری تخصصی و فوق تخصصی است” و برای این منظور مدیران نه تنها باید با محیط کار خود آشنا باشند و پیچیدگی‌ها و ظرافت‌های آن را بشناسند بلکه باید با اشراف به اصول مدیریت و قابلیت کامل در استفاده از ابزارها و فنون مدیریتی مورد نیاز، سازمان خود را اداره نمایند. از جمله مفاهیم جدید مدیریتی که امروزه در بسیاری از کشورهای جهان پایگاه قابل توجهی پیدا کرده است، سازماندهی و بنگاه‌های مختلف مورد ارزیابی و مقایسه قرار گرفته و با ایجاد فضای رقابتی حرکت به سمت بهبود و ارتقا را در آنها تقویت می‌نماید.

گسترش فرهنگ تعالی سازمانی و علاقمندی مدیران و کارشناسان عرصه صنعت و خدمات به بهبود مستمر، منجر به افزایش تقاضا برای استقرار سیستم‌های تعالی شده است که از مهمترین این مدل‌ها می‌توان به مدلی که بنیاد مدیریت کیفیت اروپا [1] معرفی است اشاره کرد.

مدل تعالی در صورتی که بدرستی بکار گرفته شود ابزاری کارآمدی است که می‌تواند مفاهیم و ارزش‌های سازمانی، تدوین و اجرای برنامه‎‌های راهبردی، بکارگیری روش‌های خود ارزیابی، یادگیری سازمانی و بهبود مداوم را در سازمان‌ها نهادینه نموده و امکان شناسایی بهترین فرایندها و انجام بهینه کاوی را فراهم سازد(ادب، 1392).

از این رو، در این پژوهش با نگاهی عملیاتی و کاربردی به مقوله تعالی سازمانی، محقق تلاش دارد میزان کاربست مولفه‎‌های مدل تعالی سازمانی در دانشگاه علوم پزشکی شهرستان گرگان را بررسی نماید.

بیان مسئله

امروزه شاهد تغییر فضای کسب و کار سازمان‌های کشور از محیط حمایتی به رقابتی هستیم در چنین محیطی سازمان‌ها برای بقا و کسب موفقیت پایدار نیازمند مدیریت مدبرانه منابع می‌باشند.مدل‌های تعالی سازمانی در این راستا با الگو برداری از شرکتهای موفق در دنیا توانسته‌اند چارچوبی را برای مدیریت سازمان‌ها در محیط رقابتی ارائه نمایند از جمله این مدل‌ها، مدل ارائه شده از سوی بنیاد مدیریت کیفیت اروشا است که شرکتهای بسیاری در جهان بخصوص در اروپا از آن به عنوان یک الگو مناسب برای راهبری کسب و کار خود استفاده می‌نمایند. مدل فوق بعنوان مدل جایزه ملی بهره‌وری و تعالی سازمان‌های کشور انتخاب شده است و سازمان‌های ایرانی نیز از آن استقبال خوبی داشته‌اند (امیری، 1389).

EFQM  اصلی‌ترین منبع تایید کیفیت برای شرکتهای اروپایی به شمار می‌رود، بطوری که در سال 2004 با موفقیت و دستاوردهای بزرگی برای EFQM همراه بود. مدل تعالی

این مطلب را هم بخوانید :

گزیده ها سازمانی به عنوان چارچوبی اولیه برای ارزیابی و بهبود سازمان‌ها معرفی می‌شود  مدل تعالی ساختاری مدیریتی است که با تکیه بر اصول و مفاهیم اساسی و توجه داشتن به معیارهای اصلی مدیریت کیفیت جامع و سیستم خود  ارزیابی موجبات پیشرفت و بهسازی را فراهم می‌کند (EFQM، 2006)

سازمان‌های متعالی آنهایی هستند که با توجه به افق‌های جدید، موفقیت و نحوه‌ی دستیابی به آنها در جهت رضایت ذینفعان خود حرکت می‌کنند. تداوم این کامیابی‌ها در بهترین شرایط سازمانی مشکل است و در جهانی با رقابت‌های شدید و فزاینده ابداعات سریع در عرصه‌ی تکنولوژی، تغییر فرایندها و تغییرات متناوب در عرصه‌های اقتصادی و اجتماعی به مراتب مشکلتر می‌نماید. با شناسایی این چالش‌ها بنیاد اروپایی مدیریت کیفیت[2] برای ترویج رویکردهایی با گستره‌ی جهانی برای مدیرانی که به دنبال تداوم برتری خود هستند پایه‌گذاری شد و مدل تعالی را ارائه کرد این مدل بعنوان چارچوبی اولیه برای ارزیابی و بهبود سازمان‌ها تلقی می‌شود و می‌تواند آنان را به نتایجی پایدار برساند (روزی و فیرنزاده[3] ،2005).

تجزیه و تحلیل‌های فاصله با اهداف با استفاده از خودارزیابی بر اساس مدل تعالی از طریق بازنگری  منظم و نظام‌مند فرایندهای سازمان و نتایج موجب ارتقای تعالی سازمان می‌گردد(اکلند،  1386).

ابعاد مدل تعالی در این پژوهش ( رهبری، کارکنان، راهبرد، شراکت‌ها و منابع، فرایندها محصولات و خدمات، نتایج کارکنان، نتایج جامعه و نتایج مشتریان می‌باشد)، لذا برای ارزیابی دانشگاه علوم پزشکی گرگان  جهت شناخت نقاط قوت و زمینه قابل بهبود شرکت که بر اساس آن‌های برنامه بهبود تعریف شود و با بهبودهای اجرای برنامه ، رویکردها ارتقاء یافته و اهداف سازمانی دانشگاه علوم پزشکی محقق شود، هر چه بیشتر برای مدیران این شرکت آشکار شده است. با توجه به مطالب بالا این پژوهش بدنبال بررسی میزان کاربست مولفه‌های مدل تعالی سازمانی در دانشگاه علوم پزشکی گرگان می‌باشد.

اهمیت وضرورت موضوع تحقیق

مدیران امروزی در جستجوی دست‌یابی به راه حلی جامع، قابل اعتماد و انعطاف‌پذیر جهت ارزیابی عملکرد سازمان خود بوده تا ضمن حصول اطمینان از اجرای استراتژی‌های خود، بتوانند داده‌های دقیق و کافی از جایگاه امروز خویش را بدست آورده و با نگاه به آینده موجبات ارتقا و بهبود سازمان خود را فراهم آورند. یک روش ارزیابی بایستی بتوانند وضعیت کلی سازمان را نسبت به اهداف سازمانی به لحاظ فاصله تا هدف در هر لحظه ارائه نماید. همچنین جایگاه سازمان را در ارتباط با محیط پیرامون (بازار، رقبا و سازمان‌های دیگر) مشخص کند (جورج و همکاران[4]، 2003) .

مدیران امروزی در جستجوی دستیابی به راه حلی جامع، قابل اعتماد و انعطاف‌پذیر جهت ارزیابی عملکرد سازمان خود بوده تا ضمن حصول اطمینان از اجرای استراتژی‌های خود، بتوانند داده‌های دقیق و کافی از جایگاه امروز خویش را بدست آورده و با نگاه به آینده، موجبات ارتقا و بهبود سازمان خود را فراهم نمایند. یک روش ارزیابی بایستی قادر باشد که وضعیت کلی سازمان را نسبت به اهداف سازمانی با به لحاظ فاصله تا هدف در هر لحظه ارایه نماید ( مولین[5]، 2007).

مدل‌های تعالی سازمانی در قالب الگوهای ارزیابی در صورتی که درست بکار گرفته شوند، ابزارهای کارآمدی هستند که می‌توانند مفاهیم و ارزش‌های سازمانی تدوین و اجرای برنامه‌های استراتژیک بکارگیری روش‌های خود ارزیابی، یادگیری سازمانی و بهبود مداوم را در سازمان‌ها نهادینه نموده و امکان شناسایی بهترین فرایندها را فراهم سازند (تری[6]، 2006) . اهمیت این تحقیق در این است که مدل‌های تعالی سازمانی به سازمان کمک می‌کنند تا با مقایسه وضع موجود و مطلوب خود تفاوت‌ها را شناسایی و سپس با شناسایی عارضه‌ها و بررسی علل وقوع آنها، راه‌حل‌های بهینه‌سازی وضع موجود را تعیین و اجرا نمایند.

اهداف تحقیق

هدف اصلی

وضعیت تعالی سازمانی دانشگاه علوم پزشکی گرگان

اهداف فرعی:

1. وضعیت معیار رهبری دانشگاه علوم پزشکی گرگان
2. وضعیت معیار راهبرد دانشگاه علوم پزشکی گرگان
3. وضعیت معیار کارکنان دانشگاه علوم پزشکی گرگان
4. وضعیت معیار شراکت‌ها و منابع دانشگاه علوم پزشکی گرگان
5. وضعیت معیار فرایندها، محصولات و خدمات دانشگاه علوم پزشکی گرگان
6. وضعیت معیار نتایج مشتریان دانشگاه علوم پزشکی گرگان
7. وضعیت معیار نتایج کارکنان دانشگاه علوم پزشکی گرگان
8. وضعیت معیار نتایج جامعه دانشگاه علوم پزشکی گرگان

سوالات تحقیق

سوال اصلی تحقیق

پایان نامه بررسی وضعیت کتاب­خوانی بین مدد­جویان ندامت­گاه­های شهر خرم­آباد

1ـ8  متغیر­های پژوهش………………………………………………………………………………………………………………….11

فصل دوم : مبانی نظری و مرور پیشینه­های پژوهش

2-1 مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………….13

2ـ2 تعریف خواندن…………………………………………………………………………………………………………………….13

2ـ3 نظریه های خواندن ……………………………………………………………………………………………………………….14

2ـ4 اهداف خواندن………………………………………………………………………………………………………………………15

2ـ5 نگرش خواندن ………………………………………………………………………………………………………………………16

2ـ6 مدل­های خواندن …………………………………………………………………………………………………………………..18

2ـ6ـ1 مدل بالابه پایین …………………………………………………………………………………………………………………19

2ـ6ـ2 مدل پایین به بالا ……………………………………………………………………………………………………………….20

2ـ6ـ3 مدل تعاملی………………………………………………………………………………………………………………………..20

2ـ6ـ4 مدل جبرانی تعاملی……………………………………………………………………………………………………………..20

2ـ6ـ5 مدل پیوند­گرا …………………………………………………………………………………………………………………….21

2ـ6ـ6 مدل متوازن ……………………………………………………………………………………………………………………….21

2ـ6ـ7 مدل کارایی کلامی ……………………………………………………………………………………………………………..22

 2ـ7 تعریف مطالعه ……………………………………………………………………………………………………………………..22

2ـ8 راهبرد­های مطالعه ………………………………………………………………………………………………………………….23

2-9 تفاوت بین خواندن و مطالعه……………………………………………………………………………………………………25

2-10عادت مطالعه………………………………………………………………………………………………………………………..26

2ـ11 مولفه­های عادت مطالعه…………………………………………………………………………………………………………28

2-12 روش­های جدید مطالعه ………………………………………………………………………………………………………38

2ـ12ـ1 روش SQ3R……………………………………………………………………………………………………………………39

2ـ12ـ2 روش SQ6R……………………………………………………………………………………………………………………40

2ـ12ـ3روشSQ4R……………………………………………………………………………………………………………………..42

2ـ10ـ4 روش SQ5R……………………………………………………………………………………………………………………42

2ـ12ـ5 روش مردر ……………………………………………………………………………………………………………………..43

2ـ12ـ6 روش آموزش دو جانبه …………………………………………………………………………………………………….44

2ـ12ـ7 روش مطالعه مشارکتی ……………………………………………………………………………………………………..45

2ـ12ـ8 روش پرسیدن دو جانبه ……………………………………………………………………………………………………46

2ـ12ـ9 روش خواندن انتقادی ……………………………………………………………………………………………………..47

2ـ13 پیشینه­های پژوهش …………………………………………………………………………………………………………….47

2ـ13ـ1 پیشینه­های داخل ایران……………………………………………………………………………………………………..47

2ـ13ـ2 پیشینه­های خارج از ایران ………………………………………………………………………………………………..56

2-14 استنتاج از پیشینه­های پژ.وهش…………………………………………………………………………………………….61

فصل سوم: روش پژوهش

3ـ1 مقدمه …………………………………………………………………………………………………………………………………..63 2جمعیت آماری……………………………………………………………………………………………………………………………63

3-3 نمونه­ی آماری و شیوه نمونه­گیری و تعیین حجم نمونه……………………………………………………………….63

3-4روش تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………….64

3ـ5 ابزار جمع­آوری اطلاعات ………………………………………………………………………………………………………..65

3-6 شیوه­ی جمع­آوری اطلاعات……………………………………………………………………………………………………66

3-7 شیوه تجزیه و تحلیل داده­ها…………………………………………………………………………………………………….66

3-8 اعتبار و پایایی……………………………………………………………………………………………………………………….67

فصل چهارم : تجزیه و تحلیل داده­ها

4ـ1مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………70

4ـ2 یافته­های توصیفی …………………………………………………………………………………………………………………70

4ـ3 پاسخ به پرسش­های پژوهش…………………………………………………………………………………………………..75.

4-4 آزمون فرضیه­ها……………………………………………………………………………………………………………………..85

فصل پنجم:بحث، نتیجه­گیری و پیشنهاد­ها

5ـ1مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………91

5ـ2 نتیجه­گیری……………………………………………………………………………………………………………………………92

5-3پیشنهاد­ها………………………………………………………………………………………………………………………………96

5-4 محدودیت­های پژوهش………………………………………………………………………………………………………….96

منابع و مآخذ………………………………………………………………………………………………………………………………..97

پیوست­ها و ضمائم………………………………………………………………………………………………………………………104

چکیده­ی انگلیسی ………………………………………………………………………………………………………………………110

چکیده:

هدف: این پژوهش با هدف تعیین وضعیت نگرش خواندن و عادت­ مطالعه مدد­جویان ندامت­گاه­های شهر خرم­آباد انجام گرفته است .

روش: این پژوهش از نوع کاربردی و به روش پیمایشی با رویکرد تحلیلی است. جامعه مورد مطالعه، مدد­جویان ندامت­گاه­های شهر خرم­آباد در سال 1393 که تعداد آن­ها 2890 نفر بوده و تعداد 120 نفر به روش نمونه­گیری تصادفی طبقه­ای انتخاب شده است. برای گردآ­وری داده­ها از پرسشنامه نگرش­ خواندن ASRA[1]  و عادت­ مطالعه [2] PSSHIاستفاده شده است و برای تحلیل داده­ها و مقیاس­های نگرش­ خواندن و عادت­مطالعه از آمار توصیفی و استنباطی استفاده شده است.

این مطلب را هم بخوانید :

مراحل رسیدن به خودکنترلی و ادراک کنترل - پایگاه اطلاع رسانی فرادانش

یافته­ها: یافته­ها نشان می­دهد بین نگرش به خواندن و عادت به مطالعه مدد­جویان ندامت­گاه­های شهر خرم­آباد تفاوت معنا­داری وجود دارد.با توجه به نوع متغیرها(هردو کمی) برای مقایسه آنها از آزمونOne-Sample Test استفاده شد با توجه به سطح معنا­داری متغیر­های مورد­نظر چون سطح معنا­داری آن از05/0 کم­تر می­باشد و برابر000/0 می­باشد نتیجه می­گیریم بین نگرش به خواندن و عادت به مطالعه تفاوت معنا­داری وجود دارد و فرضیه ما مورد تایید قرار می­گیرد.همچنین با توجه به یافته­های پژوهش نگرانی، سختی و دشواری با میانگین 30/1 درصد در هنگام خواندن مهمترین عامل شکل­دهی نگرش نسبت به خواندن دارد و وضعیت فیزیکی و تندرستی با میانگین03/1 درصد بیشترین تأثیر در عادت به مطالعه داشته است. درنتیجه، مدد­جویان ندامت گاه­های شهر خرم­آباد نیاز به برنامه­ریزی برای لذت و سرگرمی ورفع نگرانی، سختی، دشواری، ترغیب و تشویق از سوی دیگران و چگونگی رویارویی با فعالیت خواندن در نگرش خواندن را دارند و نیز مدد­جویان ندامت­گاه شهر خرم­آباد برای عادت به مطالعه نیاز به برنامه­ریزی و راه­هایی برای تقویت حافظه، توانایی خواندن، تقسیم بندی زمان، وضعیت فیزیکی و تندرستی، یادداشت کردن، انگیزش و یادگیری دارند .

کلید واژه­ها: خواندن ، عادت­مطالعه، مدد­جویان، ندامت­گاه­های شهر خرم­آباد، مطالعه، نگرش  خواندن

   1-1مقدمه

از زمانی که خط اختراع شد و بشر توانست اندیشه­‌هایش را به شکل ثبت شده نگهداری نماید و به سایر انسان­‌ها انتقال دهد یکی از اهدافش خوانده شدن این دانش مکتوب بوده است. بشریت می­‏خوانده و می‏خواند تا امکان پرورش احساساتش فراهم شود و از این رهگذر آگاهی‏­های او رشد کند. علاوه بر این شناخت مردمان و فرهنگ‏­های مختلف، یادگیری موضوعات جدید، شروع سبک‌­های جدیدی از زندگی همه ارمغان‏­های خواندن هستند. خواندن عملی است که در آن دیدن، شناسایی علائم نوشتاری، تبدیل این علائم به صوت، درک مجموعه علائم و آواها و درنتیجه درک معنا از آن حاصل می‏شود؛ اما این درک بی­هدف صورت نمی‏­گیرد و خواننده گاه به قصد آموختن، زمانی با هدف آگاه شدن و درجایی هم به قصد لذت بردن و پرکردن اوقات فراغت به این عمل روی می‏آورد که البته هر سه هم می­توانند با هم همراه باشند.(قزل ایاغ 21،1386)

کتاب، یکی از ابزار­های کمال، تفکر، رشد و تعالی انسانی است. از دیرزمان اهمیت مطالعه نزد اهل علم وادب شناخته شده است و درباره آن سخن‏ها گفته­‏اند. کتاب، حتی در روزگار پیشرفت‌­های چشم‌گیر بشر در عرصه­‏های دانش، تمدن و فرهنگ، نه تنها اهمیت خود را از دست نداده، بلکه جنبه‌­های گسترده‏تر، تازه‏تر و جلوه‏­هایی پایدارتر یافته است. بی‏گمان، کسانی که در وادی پیشرفت­‌های گوناگون، گام­‏های بلندی برداشته‏اند، هرگز با کتاب و کتاب­خوانی بیگانه نبوده‏اند، بلکه مطالعه را عنصری اصلی و ضروری دانسته‏اند. کتاب­خوانی و مطالعه، سیر در‌اندیشه­‌های دیگران و گشودن پنجره‏ای به دنیای ناشناخته‏­هاست. مطالعه، پنجره‏ای به سوی‌اندیشه‏­ها، تجربه­‏ها، آموخته‏­ها و‌اندوخته­‏ها است. مطالعه روشمند، مطالعه کتاب‌­های مناسب و شناخت آفات و بازدارنده­‏های‏ مطالعه می‏تواند دغدغه ذهنی خانواده، اولیای مدرسه‏ و صاحب‏نظران باشد. بر این اساس، امروزه انتخاب و به‌­کارگیری روش­‌های مناسب مطالعه، بحثی جدی است( اشرفی­ریزی 1387 ، 58 ) . مطالعه، از روزنامه گرفته تا کتب بسیار سخت، یکی از کارهایی است که ما را قبل از هر چیز از تنهایی درونی خارج می­کند و رابطه­ای بین ما و دیگران برقرار می­سازد.
( جانسن[3] 1380 ،1 )

براساس گزارش کمیسیون خواندن در ایالات متحده آمریکا[4] عمل خواندن اساس و پایه موفقیت نه تنها در دوران مدرسه و دانشگاه بلکه در سرتاسر زندگی یک شخص است (اندرسون، هایبرت، اسکات و ویلکینسن[5] 1985).

خواندن به مثابه یک فرآیند، روشی برای تفکر و نوعی از تجربه حقیقی در نظر گرفته می‏شود و مهارت­‏های پیچیده­ی متعددی را شامل می­‏شود (عبدالکریم و حسن[6] 2007، 285-298.) گاهی اوقات به غلط، خواندن را عملی منفصل و بی­تحرک می‏نامند زیرا پیام‏­ها را بدان­معنی که یک گوینده یا نویسنده خلق کرده است نمی‏رساند. اما با این وجود نمی‏توان به سادگی پردازش فعال ذهن که همان عمل خواندن است را ناچیز شمرد( خاوری 1383، 110)

اگر خواندن در انسان به صورت عادت دربیاید، دیگر ارتباط او با جهان دانش و آگاهی سخت نخواهد بود و بدون هیچ زحمتی خواهد توانست از راه خواندن و مطالعه، درک و اندیشه خود را نسبت به جهان هستی رشد و تعالی بخشد( میرحسینی و بهرامی 1391،115). بدون وجود عادت صحیح به خواندن، فرصت‏­های ارتقای شخصی و موفقیت‏­های شغلی احتمالا محکوم به فنا شدن هستند. پس نباید خواندن را در داخل و حتی در خارج از محیط‏­های آموزشی یک امر بی­اهمیت تلقی کرد. اما امری که پیشتر از ایجاد عادت به خواندن باید انجام بگیرد و برای پیشبرد آن ضروری است، شناخت مؤلفه‏­های مختلف آن است. انواع خواندن، انواع مواد خواندنی، مقدار زمان اختصاص داده شده به خواندن، خواندن در زمان­‏های متفاوت، مجراهای دسترسی به مواد خواندنی و مکان خواندن همگی جنبه­‏های مختلفی در فرآیند خواندن هستند که در ترکیب با نگرش‏­های یک فرد نسبت به خواندن[7] مسیر خوانداری[8] او را شکل می­‏دهند
( گائونا و گونزالس[9] 2011،73-55).

مطالعه به منزله یک مهارت اجتماعی، نردبان ترقی و تکامل هر ملت است. برخی والدین و مربیان تصور می‏کنند عادت به مطالعه، ذاتی و وراثتی است‏ که فقط برخی به آن‏ رو می‏آورند و دیگران نمی‏توانند اهل مطالعه باشند. شاید به همین دلیل، برای ایجاد عادت به مطالعه در فرزندان خود هیچ‌گونه تلاشی نمی‏کنند. پژوهش‌­های‏ اخیر در زمینه تعلیم و تربیت ثابت کرده عادت‏ به مطالعه، اکتسابی است؛ یعنی همانطور که کودکی، خواندن و نوشتن را یاد می‏­گیرد، می‏تواند مطالعه‏ را هم بیاموزد. پس باید روش مطالعه را به او آموخت و او را به خواندن عادت داد. امروزه توجه به کتاب و کتاب­خوانی، نشان‌دهنده رشد فرهنگی و ملی هر کشور است و شمار کتاب­‌ها و نشریه­‌های منتشر شده هر کشور در یک سال، تعداد کتابخانه­‌ها، کتاب‌­خوان‌ها، نویسندگان، مترجمان و ناشران، معیار اساسی توسعه­یافتگی به‌شمار می‌آید. بنابراین، گسترش فرهنگ مطالعه و کتاب­خوانی، توسعه کتابخانه‌ها، چاپ و انتشار کتاب و شیوه بهره­‌گیری از این ابزار بی‌رقیب فرهنگی، ضرورت رشد و تعالی جامعه است. در این میان، ایجاد رغبت و عادت به مطالعه و کتابخوانی در کودکان و نوجوانان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است(باب­الحوائجی و یزدیان­مهر 1389، 53-31)

مطالعه، خواه مفید و خواه مضر، یکی از موضوع­های بسیار برای فعالیت است . درسی که از آن می­توان آموخت هیچ­گاه پایان نمی­پذیرد . همیشه می­توان چیزی راجع به آن گفت. به­همین جهت است که خواندن

پایان نامه پیش بینی انگیزش تحصیلی بر پایه تاب آوری ، سبک های والدگری و نگرش دانش آموز نسبت به مدرسه در دانش آموزان

1-6-2- تعریف عملیاتی انگیزش تحصیلی 12

1-6-3- تعریف مفهومی تاب‌آوری 12

1-6-4- تعریف عملیاتی تاب‌آوری 12

1-6-5- تعریف مفهومی سبک‌های والدگری 12

1-6-6- تعریف عملیاتی سبک‌های والدگری 12

1-6-7- تعریف مفهومی نگرش دانش‌آموز نسبت به مدرسه 12

1-6-8- تعریف عملیاتی نگرش دانش‌آموز نسبت به مدرسه 13

فصل دوم:پیشینه پژوهشی 14

2-1- پیشینه نظری 15

2-1-1- مقدمه 15

2-1-2- انگیزش 15

2-1-2- 1- تاریخچه نظریه‌پردازی در مورد انگیزش 15

2-1-2-2- تعریف انگیزش 16

2-1-2-3- شاخص‌های انگیزش 16

2-1-2- 4- دیدگاه‌های نظری در مورد انگیزش 18

2-1-2-4-1 دیدگاه رفتاری 18

2-1-2-4-2- دیدگاه انسان گرایانه 18

2-1-2-4-3- دیدگاه شناختی 19

2-1-2-4-4-  دیدگاه فرهنگی – اجتماعی 19

2-1-2- 5-  نقش انگیزش در یادگیری 20

2-1-2- 6- انگیزش تحصیلی 21

2-1-2-6-1-  نظریه خود ـ تعیینی 22

2-1-6- 2- عوامل مؤثر بر انگیزش تحصیلی 23

2-1-6-2-1-  عوامل آموزشگاهی و مدرسه‌ای 23

2-1-6-2-1-1- اثرات معلم و کلاس درس 24

2-1-6-2-1-2- جو مدرسه 24

2-1-6-2-1-3- سازگاری با مدرسه 25

2-1-6-2- 2-  عوامل خانوادگی 25

2-1-6-2-3-1-نقش محیط خانه 26

2-1-6-2-3-2- وضعیت اجتماعی- اقتصادی خانواده 26

2-1-6-2-3-3- سبکهای تربیتی والدین 27

2-1-6-2- 3- عوامل اجتماعی 27

2-1-6-2-3-1- اثر همسالان بر انگیزش تحصیلی 28

2-1-6-2-3-2- هنجارها، ارزش ها و باورهای مشترک 28

2-1-3- مفهوم تاب‌آوری 29

2-1-3-1- تاریخچه نظریه‌پردازی در مورد تاب‌آوری 31

2-1-3-2- رویکردهای نظری مرتبط با تاب‌آوری 32

2-1-3-2-1- نظریه بالبی و سبک دلبستگی 32

2-1-3-2-2- رویکرد آدلر به تاب‌آوری 33

2-1-3-2-3- رویکرد شناختی – اجتماعی بندورا درباره تاب‌آوری 34

2-1-3-2-4- نگاه سلیگمن به تاب‌آوری 34

2-1-3-2-5-رویکرد فرانکل به تاب‌آوری 35

2-1-3-3- انواع تاب‌آوری 37

2-1-3-3-1- تاب‌آوری عمومی 37

2-1-3-3-2- تاب‌آوری حقیقی 37

2-1-3-3-3- تاب‌آوری تلقیحی 37

2-1-3-4- ویژگی‌های افراد تاب آور 38

2-1-3-5- اصول تاب‌آوری 39

2-1-3-6- مراحل حصول تاب‌آوری 39

2-1-3-7- راهبردهای تقویت و پرورش تاب‌آوری 40

2-1-3-8- راهبردهای ایجاد و تقویت تاب‌آوری در مدارس 41

2-1-4- سبک‌های والد گری یا شیوه‌های فرزند پروری 42

2-1-4-1-  تاریخچه والدگری 44

2-1-4-2- نظریه دایانا بامریند 45

2-1-4-3- انواع سبک‌های والد گری 46

2-1-4-3-1- سبک والدگری مقتدرانه 46

2-1-4-3-2- سبک والد گری مستبدانه 47

2-1-4-3-3- سبک والد گری سهل وگیرانه 47

2-1-4-3-4- سبک والدگری مسامحه کارانه 48

این مطلب را هم بخوانید :

بایگانی‌های پایان نامه های روانشناسی - آرسیس- شتابدهی ایده ها و سرمایه گذاری روی استارتاپ ها

2-1-4-4- مناسب‌ترین سبک والد گری 48

2-1-4-5- عوامل تأثیرگذار بر سبک‌های والد گری 49

2-1-4-6- ابعاد سبک‌های والد گری 51

2-1-4-6-1- پاسخ‌دهی والدین (گرم بودن) 51

2-1-4-6-2- توقع و انتظارات والدین (کنترل) 52

2-1-4-6-3- بعد تعهد والدین (مشارکت و دخیل شدن): 53

2-1-4-7- پیامدهای سبک‌های والدگری 54

2-1-4-7-1- پیامدهای سبک والد گری مقتدرانه 54

2-1-4-7-2- پیامدهای سبک والدگری مستبدانه 54

2-1-4-7-3- پیامدهای سبک والد گری سهل گیرانه 55

2-1-5- نگرش 55

2-1-5-1- ویژگی‌ها و ابعاد نگرش 56

2-1-5-2- چگونگی شکل‌گیری نگرش‌ها 56

2-1-5-3- شرایط یادگیری نگرش‌ها 58

2-1-5-3-1- شرایط درونی 58

2-1-5-3-2- شرایط بیرونی 58

2-1-5-4- الگوهای تغییر نگرش 59

2-1-5-4-1- الگوهای یادگیری 59

2-1-5-4-1-1-. نظریه محرک و پاسخ 59

2-1-5-4-1-1-1- نظریه هاولند 59

2-1-5-4-1-2- نظریه مشوق‌ها و تعارض‌ها 60

1-2-5-4-2- الگوهای شناختی 61

1-2-5-4-2-1- نظریه تعادل 61

1-2-5-4-2-2- نظریه توافق 61

1-2-5-4-2-3- نظریه همسازی شناختی 61

پایان نامه تأثیر کتاب­ درمانی بر نشانگان­ه ای درونی ­سازی و برونی ­سازی شده­ ی دانش ­آموزان ناشنوا

1-4. هدف­های پژوهش……………………….. 7

1-5. فرضیه­های پژوهش……………………… 8

1-6. تعریف­های عملیاتی……………………. 9

فصل 2:  مبانی نظری و پیشینه­ی پژوهش…………. 11

2-1. مقدمه……………………………. 12

2-2. مبانی نظری……………………….. 12

2-3. کتاب­درمانی……………………….. 13

2-3-1. تعاریف کتاب­درمانی……………. 13

2-3-2. رابطه­ی بین هنر کتاب­درمانی  و  علم کتاب­درمانی   16

2-3-3. مقوله­های کتاب­درمانی………….. 18

2-3-4. محیط­های اجتماعی کتاب­درمانی……. 19

2-3-5. مزایای کتاب­درمانی…………… 19

2-3-6. کاربردهای کتاب­درمانی…………. 22

2-3-7. مراحل کتاب­درمانی…………….. 22

2-3-8.  اصول انتخاب منابع کتاب­درمانی…. 24

2-4. اختلالات عاطفی و رفتاری در کودکان…….. 25

2-4-1. نشان­گان­های درونی­سازی و برونی­سازی شده  26

2-5. قصه­درمانی کودکان ناشنوا……………. 27

2-6. رفتارهای نامناسب اجتماعی در ناشنوایان.. 28

2-7. نقش کتابدار در برآوردن نیازهای ناشنوایان 29

2-8. اعتماد به نفس در کودک و نقش داستان در افزایش آن. . .     31

2-9. اندوه در کودک و نقش داستان در کاهش آن . . . 32

2-10. پرخاشگری در کودک و نقش داستان در کاهش آن . . .  34

2-11. ترس در کودک و نقش داستان در کاهش آن. . .   35

2-12. پیشینه­ی پژوهش……………………. 37

2-12-1. پژوهش­های کتاب­درمانی در ایران…. 37

2-12-2. پژوهش­های کتاب­درمانی در خارج از ایران 39

2-13. نتیجه گیری43

فصل 3: روش­شناسی پژوهش…………………….. 44

3-1. مقدمه……………………………. 45

3-2. روش پژوهش………………………… 46

3-3. جامعه­ و نمونه­ی آماری پژوهش…………. 46

3-4. شیوه و ابزار گردآوری داده­ها………… 47

3-5. روایی ابزار گردآوری داده­ها…………. 51

3-6. روش­های تجزیه و تحلیل داده­ها………… 51

3-7. محدودیت­های پژوهش………………….. 52

فصل 4: یافته­های پژوهش…………………….. 53

4-1. مقدمه……………………………. 54

4-2. نتایج توصیفی آزمودنی­ها…………….. 54

4-2-1. نتایج  توصیفی آزمودنی شماره­ی 1… 54

4-2-2. نتایج توصیفی آزمودنی شماره­ی 2…. 57

4-2-3. نتایج توصیفی آزمودنی شماره­ی 3…. 60

4-2-4. نتایج توصیفی آزمودنی شماره­ی 4…. 62

4-2-5. نتایج توصیفی آزمودنی شماره­ی 5…. 65

4-2-6. نتایج  توصیفی آزمودنی شماره­ی 6… 67

4-2-7. نتایج توصیفی آزمودنی شماره­ی 7…. 70

4-3. تحلیل استنباطی……………………. 72

4-3-1. فرضیه­ی اول پژوهش…………….. 72

4-3-2. فرضیه­ی دوم پژوهش…………….. 73

4-3-3. فرضیه­ی سوم پژوهش…………….. 74

4-3-4. فرضیه­ی چهارم پژوهش…………… 75

4-3-5. فرضیه­ی پنجم پژوهش……………. 76

4-3-6. فرضیه­ی ششم پژوهش…………….. 77

4-3-7. فرضیه­ی هفتم  پژوهش…………… 78

4-3-8. فرضیه­ی هشتم پژوهش……………. 79

4-3-9. فرضیه­ی نهم پژوهش…………….. 80

4-3-10. فرضیه­ی دهم پژوهش……………. 81

این مطلب را هم بخوانید :

تکنیک ها و ایده های جالب و آسان برای یادگیری سریع‌ تر -

4-3-11. فرضیه­ی یازدهم پژوهش…………. 82

فصل 5: نتیجه­گیری و پیشنهادهای پژوهش………… 84

5-1. مقدمه……………………………. 85

5-2. خلاصه پژوهش……………………….. 85

5-3. نتایج هریک از آزمودنی­ها در پیش­آزمون و پس­آزمون    86

5-3-1. نتایج آزمودنی شماره­ی1 براساس سیاهه­ی رفتاری…  86

5-3-2. نتایج آزمودنی شماره­ی 1 براساس فرم گزارش معلم   86

5-3-3. نتایج آزمودنی شماره­ی 2 براساس سیاهه­ی رفتاری…      86

5-3-4. نتایج آزمودنی شماره­ی 2 براساس فرم گزارش معلم   87

5-3-5. نتایج آزمودنی شماره­ی 3 براساس سیاهه­ی رفتاری…      87

5-3-6. نتایج آزمودنی شماره­ی 3 براساس فرم گزارش معلم   87

5-3-7. نتایج آزمودنی شماره­ی 4 براساس سیاهه­ی رفتاری…      87

5-3-8. نتایج آزمودنی شماره­ی 4 براساس فرم گزارش معلم   88

5-3-9. نتایج آزمودنی شماره­ی 5 براساس سیاهه­ی رفتاری…      88

5-3-10. نتایج آزمودنی شماره­ی 5 براساس فرم گزارش معلم   88

5-3-11. نتایج آزمودنی شماره­ی 6 براساس سیاهه­ی رفتاری…     88

5-3-12. نتایج آزمودنی شماره­ی 6 براساس فرم گزارش معلم   89

5-3-13. نتایج آزمودنی شماره­ی 7براساس سیاهه­ی رفتاری…      89

5-3-14. نتایج آزمودنی شماره­ی 7 براساس فرم گزارش معلم   89

5-4. فرضیه­ها………………………….. 90

5-4-1. فرضیه­ی اول………………….. 90

5-4-2. فرضیه­ی دوم………………….. 90

5-4-3. فرضیه­ی سوم………………….. 90

5-4-4. فرضیه­ی چهارم………………… 91

5-4-5. فرضیه­ی پنجم…………………. 91

پایان نامه تعیین سطح هوش سازمانی کتابداران شاغل در کتابخانه ­های دانشگاهی شهر اهواز

2-1-1- مفهوم هوش سازمانی……………………………………………………………………………………………………………………13

2-1-2-تاریخچه هوش سازمانی……………………………………………………………………………………………….15

2-1-3-فرآیند هوش سازمانی در سازمانها…………………………………………………………………………………..17

2-1-4-عناوینی که با هوش سازمانی دارای روابط متقابل می باشد………………………………………………..18

2 -1-4-1-مدیریت اطلاعات……………………………………………………………………………………………….18

2-1-4-2-یادگیری سازمانی…………………………………………………………………………………………………19

2-1-4-3-مدیریت دانش……………………………………………………………………………………………………..19

2-1-4-4-توسعه و بهبود سازمانی……………………………………………………………………………………….20

2-1-5-ضرورت بکارگیری و ارتقاء هوش سازمانی……………………………………………………………………………………21

2-1-6- ابعاد هفت گانه هوش سازمانی………………………………………………………………………………………………………22

2-1-6-1-چشم انداز راهبردی……………………………………………………………………………………………..22

2-1-6-2-سرنوشت مشترک…………………………………………………………………………………………………22

2-1-6-3-میل به تغییر ……………………………………………………………………………………………………….23

2-1-6-4-اتحاد و توافق………………………………………………………………………………………………………23

2-1-6-5-کاربرد دانش………………………………………………………………………………………………………..23

2-1-6-6-فشار عملکرد ……………………………………………………………………………………………………..24

2-1-6-7-روحیه………………………………………………………………………………………………………………..24

2-2- خلاقیت

2-2-1- تعاریف ………………………………………………………………………………………………………………………24

2-2-2- عوامل موثر بر وجود خلاقیت در سازمان…………………………………………………………………………26

2-2-3- ویژگی سازمان­های خلاق……………………………………………………………………………………………..30

2-3- کتابخانه

2-3-1-سازمان کتابخانه………………………………………………………………………………………………………………………………..32

2-3-2-ویژگیهای سازمان و مقایسه آن با کتابخانه……………………………………………………………………………………….32

2-3-3-کتابخانه های دانشگاهی……………………………………………………………………………………………………………………34

2-4- پژوهشهای خارج  از کشور………………………………………………………………………………………………..35

2-5- پژوهشهای داخل کشور……………………………………………………………………………………………………..37

فصل سوم: روش تحقیق

3-1- روش پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………45

3-2-جامعه آماری و محیط پژوهش……………………………………………………………………………………………45

3-3- حجم نمونه……………………………………………………………………………………………………………………..45

3-4- متغیرها ……………………………………………………………………………………………………………………………………………46

3-5- ابزار گردآوری اطلاعات………………………………………………………………………………………………………………………47

3-6-روش ها و ابزار تجزیه و تحلیل…………………………………………………………………………………………………………..48

3-7-محدودیتهای تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………………..48

3-8- ملاحظات اخلاقی ……………………………………………………………………………………………………………48

فصل چهارم: نتایج

4-1-مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………………50

4-2-آمار توصیفی …………………………………………………………………………………………………………………….50

4-3- آمار استنباطی……………………………………………………………………………………………………………………68

فصل پنجم : بحث و نتیجه گیری

5-1- بحث و نتیجه گیری………………………………………………………………………………………………………….93

5-2- پیشنهادات……………………………………………………………………………………………………….98

فهرست منابع و مأخذ

منابع فارسی ……………………………………………………………………………………………………………………………100

منابع غیر فارسی……………………………………………………………………………………………………………………….106

پیوست ها

پرسشنامه هوش سازمانی…………………………………………………………………………………………………………..110

پرسشنامه خلاقیت……………………………………………………………………………………………………………………..116

چکیده انگلیسی……………………………………………………………………………………………………………………………121

چکیده

نظریه هوش سازمانی دکتر کارل آلبرخت به دنبال آن است که با سنجش وضعیت هوشمندی سازمان­ها، توانایی­ها و ضعف­های آنها را شناسایی و بر اساس نتایج به دست آمده راهکارهای لازم را ارائه نماید. مؤلفه­های هوش سازمانی از نظر کارل آلبرخت چشم انداز راهبردی، سرنوشت مشترک، میل به تغییر، اتحاد و توافق، روحیه، کاربرد دانش و فشار عملکرد می­باشد. از سوی دیگر خلاقیت و تولید افکار و اندیشه­های جدید توسط مدیران و کارکنان سازمان دارای اهمیت است و این مهم در سازمان از جایگاه ویژه­ای برخوردار است. مسئله این پژوهش حول محور مولفه­های هوش سازمانی و خلاقیت است تا تعیین شود کتابداران شاغل در کتابخانه­های دانشگاهی شهر اهواز از چه سطح هوش سازمانی برخوردار هستند؟ و نیز رابطه هوش سازمانی آنان با خلاقیت چگونه است.

روش کار: جامعه آماری شامل کلیه کتابداران شاغل در کتابخانه­های دانشگاهی شهر اهواز بوده  که تعداد آنها 134 نفر می­باشند. ابزار پژوهش استفاده از پرسشنامه استاندارد هوش سازمانی کارل آلبرخت و پرسشنامه خلاقیت رند سیپ بوده است. بعد از توزیع پرسشنامه­ها تعداد 105 پرسشنامه تکمیل شده برابر با 4/78 دریافت گردید.

یافته های تحقیق: نتایج ارتباط معنی­داری بین هوش سازمانی(به طور کلی)‌ و خلاقیت در سطح معنی­داری 000/0 ، نشان داد. ولی هیچ یک از مؤلفه­های هوش سازمانی رابطه معنی­داری را با خلاقیت نشان ندادند 05/0. p> با توجه به یافته­های پژوهش می­توان این نتیجه را گرفت که هوش سازمانی و خلاقیت در نمونه­های مورد مطالعه بسیار ضعیف می­باشد. این سازمان­ها بایستی به همه مؤلفه­های هوش سازمانی به صورت یکسان توجه نمایند و زمینه ساز پرورش خلاقیت در کتابداران باشند.

     کلید واژه: هوش سازمانی- خلاقیت- چشم انداز راهبردی- سرنوشت مشترک- میل به تغییر-اتحاد و توافق- روحیه- کاربرد دانش- فشار عملکرد- کتابخانه­های دانشگاهی

1-1-   مقدمه

امروزه، از هوش به عنوان توانایی کسب دانش یاد می­کنند و مناسب­ترین راه اندازه­گیری هوش را میزان یادگیری فرد میدانند؛ به این معنی که فرد با چه سرعتی میتواند یادگرفته و

این مطلب را هم بخوانید :

بایگانی‌های دانلود پایان نامه های ارشد - متن کامل پایان نامه آماده دانش را بدست آورد. سیستمها یا سازمان­های فاقد هوش، سیستم­هایی هستند که قادر به یادگیری نمی­باشند گرچه این سیستم­ها می­توانند حاوی دانش باشند اما نمی­توانند خودشان دانش را از تجربیات و آزمون و خطا بدست آورند( ایکاف ، 1382؛ ترجمه شریعتی ،مردانی، مریدی ؛ نقل در اثر ملائیان و اسلامیه ،1389).  در محیط­های پویا، سازمان­ها با یک سلسله مسائل ناخواسته و موقعیت­های پیش بینی نشده روبرو هستند. با بکارگیری الگوهای تعاملی بین اعضا، فناوری­ها، فرهنگ و فرایندها، یک سازمان می­تواند با شرایط دشوار به خوبی روبرو شود.  امروزه صحبت از انواع مختلف هوش است. در هر مورد، هوش به توانایی دریافت، درک و کاربرد نمادها و سمبل ها که نوعی توانایی انتزاعی است، اشاره دارد. هوش، پیشوند بسیاری از مفاهیم مدیریتی شده است و این نشان­­دهنده تغییر نگاه سازمان­ها و متفکران سازمانی بر رویکردهای­­ نوین به مقوله هوش است. یکی از انواع هوش، هوش سازمانی[1] است که ما را برای تصمیم­­گیری سازمانی توانمند می­سازد .آلبرخت[2] نویسنده کتاب ” قدرت اذهان در کار”  نظریه هوش سازمانی را ارائه می­دهد. وی هوش سازمانی را بعنوان ظرفیت و حرکت ذهنی یک سازمان در حرکت قدرت ذهنی­اش و تمرکز این قدرت ذهنی در تحقق رسالت سازمان تعریف می کند (خدادادی و همکاران، 1389،ص157-156).

نظریه هوش سازمانی به دنبال آن است که با سنجش وضعیت هوشمندی سازمان­ها، توانایی­ها و ضعف­های آنها را شناسایی و بر اساس نتایج به دست آمده راهکارهای لازم را برای بهبود هوش سازمانی و در نهایت بهبود عملکرد سازمان ارائه نماید(جعفری و فقیهی 1388، ص 48). یکی از بزرگترین چالش­­های مدیریت امروز چگونگی ایجاد نسلهای جدیدی از سازمان­های هوشمند است. از سوی دیگر خلاقیت و تولید افکار و اندیشه­های جدید توسط مدیران و کارکنان سازمان دارای اهمیت ویژه­ای است و این مهم در سازمان از جایگاه ویژه ای برخوردار است. امروزه سازمان­هایی موفق هستند و می­توانند در دنیای پر رقابت ادامه حیات دهند که دائما افکار و اندیشه های جدید را در سازمان کاربردی نمایند و این امر توسط مدیران و کارکنان خلاق امکان پذیر است (پوراحمد و سلیمانی نژاد، 1389، ص 1). خلاقیت در حکم رمز بقا و موفقیت افراد و سازمان­ها شناخته شده است. تحولات پر شتاب جهانی در علم و تکنولوژی، صنعت و مدیریت بسیاری از سازمان ها و شرکت­های موفق جهان را بر آن داشته که اهداف و گرایش خودرا در جهت بکارگیری خلاقیت هدایت کنند. صاحبنظران خلاقیت را محور حرکت جهانی در قرن 21 می دانند. جو سازمانی باز و پذیرنده تغییر و تحول، شرایط را برای بروز خلاقیت فراهم می کند (شهر آرای و مدنی پور1375؛ نقل در اثر نسبی، 1388 ص 3-1).

از آنجا که یکی‌ از ارکان‌ اساسی‌ جوامع‌ دانشگاه‌ها هستند، کتابخانه‌ دانشگاهی‌ می‌تواند در زمینه‌ رفع‌ مشکلات‌ فرهنگی‌، اجتماعی‌، فنی‌، اقتصادی‌، سیاسی‌ و اداری‌ تسهیلات‌ ویژه‌ای‌ را فراهم‌ آورد و موجبات‌ ترقی‌ عملکردهای‌ دانشگاه‌ شود. بدین‌ ترتیب‌ هدف‌ اصلی‌ یک‌ کتابخانه‌ دانشگاهی‌ ‌، مشارکت‌ و فعالیت‌ در امر آموزش‌ است‌ و در اجرای‌ اهداف‌ آموزش‌ عالی‌ نقش‌ اساسی‌ دارد. کتابخانه‌ در سیستم‌ دانشگاه‌ وسیله‌ای‌ است‌ که‌ باید دانشگاه‌ را در رسیدن‌ به‌ هدف‌ کمک‌ کند. همچنین کتابخانه­ها یکی از نهادهای مهم اجتماعی هستند و باید به طور مستمر قابلیت­ها و توانایی­های ذهنی خود را ارتقاء بخشیده و با ساز و کارهای مناسب و متناسب با نیازهای افراد و جامعه امکان تحقق هدفها را فراهم سازند. نظریه­ی هوش سازمانی به این کتابخانه­ها کمک میکند تا توانایی فکری و ذهنی خود را به عنوان یک سازمان هوشمند ارتقاء داده و رسالت و مأموریتهای خود را هوشمندانه محقق سازند. با پیشرفت روز افزون دانش و تکنولوژی و جریان گسترده اطلاعات، امروزه جامعه ما نیازمند آموزش مهارت‌هایی است که با کمک آن بتواند همگام با توسعه علم و فناوری به پیش برود. هدف باید پرورش انسان‌هایی باشد که بتوانند با فکری خلاق با مشکلات روبرو شده و به حل آنها بپردازند. به گونه‌ای که انسان‌ها بتوانند به خوبی با یکدیگر ارتباط برقرار کرده و با بهره­گیری از دانش جمعی و تولید افکار نو مشکلات را از میان بردارند. انگیزش در افراد برای بروز تفکر جدید و خلاق زمانی افزایش می­یابد که محیط مناسب برای بروز خلاقیت فراهم باشد. در محیط خلاق افراد به یکدیگر اطمینان و اعتماد دارند و می­توانند­ ریسک­های روانی را برای ابراز کردن ایده­­های خود بپذیرند. استعدادهای ذاتی و خلاقیت افراد اساس داشتن جامعه­ای خلاق است. لذا توجه به مطالب فوق انگیزه­ای شد جهت انتخاب موضوع پایان نامه حاضر.

1-2- بیان مسأله

کارل آلبرخت نویسنده المانی و یکی از پیشگامان اصلی در زمینه طراحی مدل هوش سازمانی است. وی هوش سازمانی را بعنوان ظرفیت بهره­گیری از قدرت ذهنی سازمان در عالم واقعیت و متمرکز سازی آن برای تشخیص ماموریت سازمانی تعریف می­­­کند، و آن را بعنوان مجموع هوش­های فردی می­داند که بر بهره­وری و رفتار سازمان تاثیر می­گذارد. تاکید اصلی آلبرخت بر قدرت  ذهنی کارکنان می­باشد. آلبرخت برای تبیین هوش سازمان هفت متغیر شامل:  چشم انداز راهبردی[3]، سرنوشت مشترک[4]، میل به تغییر[5]، اتحاد و توافق[6]، روحیه[7]، کاربرد دانش[8] و فشار عملکرد[9] را بعنوان مدل ارائه می­دهد (آلبرخت، 2003؛ نقل در اثرغفاری آشتیانی ،1390، ص228). از طرف دیگر سازمان­ها برای رسیدن به هدف­های نسبتاً مشخصی به وجود می­آیند و فعالیت­های مستمری را برای رسیدن به آن هدف­ها انجام می­­دهند. البته هر سازمانی ویژگی خاص خود را دارد که عبارت اند از: مرزهای تقریباً ثابت، سلسله مراتب اداری و نوعی نظم مدبرانه، یک سیستم ارتباط و یک سیستم انگیزشی که موجب می­شود افراد در سایه همکاری با یکدیگر برای دستیابی به هدف­های مشترک، تلاش کنند(اسکات 2001؛ ترجمه بهرنگی؛ نقل در اثر الهیان و زواری، 1388).

هوش سازمانی به معنای داشتن دانشی فراگیر از همه عواملی است که بر سازمان تاثیر می­گذارد. از جمله این عوامل؛ مشتریان، ارباب رجوع، رقبا، محیط اقتصادی، فرهنگی، فرایندهای سازمانی (مالی­، اداری، حفاظتی، تولیدی­، بودجه)، که بر کیفیت تصمیمات مدیریتی تاثیر بسزایی دارد (کاوسی، رزقی،1389،ص 128). امروزه سازمان­ها با شرایط دائماً متغیر در محیط اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی مواجه هستند. واکنش موفقیت­آمیز و پویای سازمان­ها بستگی به توانایی آنها درارائه­­ی اطلاعات مرتبط و یافتن به موقع راه حل مناسب برای مشکلات مواجه شده دارد. با توجه به این امر نظریه پردازان سازمانی، بر طراحی توانایی­های فکری سازمان و از جهتی دیگر بر یکپارچگی فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی توجه دارند، که در نتیجه این روند، مفهوم جدید تئوری­های سازمانی است که از آن به عنوان هوش سازمانی نام برده می­شود(سیمیک 2005؛ نقل در اثر عرفانی خانقاهی و جعفری ، 1389).

گلین[10]( 1996) معتقد است هوش سازمانی حاصل اجتماع و تعامل هوش تک تک اعضای سازمان است. هوش سازمانی فرایندی اجتماعی است که تئوری های آن بر اساس تئوری های هوش انسانی طرح ریزی شده است.

یکی از جنبه­های اصلی تفکر یا اندیشیدن خلاقیت است، فرآیندی که در ذهن فرد خلاق شکل می­گیرد. برای ایجاد و تداوم آن درافراد سازمان بایستی عادت به تفکر را در کارکنان و مدیران ایجاد کرد وقتی تفکر برای انسان سازمانی عادت شود به دنبال آن خلاقیت و تولید افکار و اندیشه­های جدید در تک تک کارکنان بعنوان یک امر روزمره و همیشگی در آمده و سازمان تبدیل به یک سازمان خلاق می شود. ارنست ویل[11]، معتقد است که یکی از روش­های مهم متبلورکردن خلاقیت، ایجاد فضای محرک، مستعد و بطور کلی خلاق است .او معتقد ا ست محیط مناسب برای بروز خلاقیت، انگیزش را در افراد برای ابراز تفکر جدید و خلاق افزایش می دهد. در محیط خلاق افراد به یکدیگر اطمینان و اعتماد دارند و می توانند ریسک های روانی را برای ابراز کردن ایده­های خود بپذیرند(پور احمد، سلیمانی نژاد ،1389،ص 8-