فهرست شکلها
فهرست جدول ها
| جدول(1-1) انواع مواد حساس به نور | 13 | |
| جدول(2-1) ویژگی های بعضی از کانی های زئولیت | 33 | |
| جدول(5-1) نتایج طیف FTIR زئولیت ZSM-5 | 88 | |
| جدول(5-2) نتایج طیف FTIR نمونه اصلاح شده MPZ | 89 | |
| جدول(5-3) نتایج طیف FTIR زئولیت Sodalite | 97 | |
| جدول(5-4) نتایج طیف FTIR نمونه اصلاح شده MPS | 98 | این مطلب را هم بخوانید : پایان نامه ارشد تربیت بدنی: تاثیر یک دوره تمرین استقامتی ومکمل سازی عصاره آبی دانه شنبلیله بر سطوح ویسفاتین و واسپین در رت های نر دیابتی شده باSTZ |
| جدول(5-3) نتایج طیف FTIR زئولیت Clinoptilolite | 105 | |
| جدول(5-3) نتایج طیف FTIR نمونه اصلاح شده MPC | 106 |
فهرست نمادها
| نانومتر | nm |
| آنگستروم | A◦ |
| گرم بر سانتی متر مکعب | g/cm3 |
| میلی متر | mm |
| گرم بر مول | g/mol |
| میکرومتر | mµ |
| میلی آمپر | mA |
| میلی لیتر | mL |
| دور بردقیقه | Rpm |
| مولار | M |
| میلی گرم | Mg |
| سی سی | Cc |
| میلی گرم بر گرم | mg/g |
1-1 مقدمه
سرطان یا چنگار[1] تقسیم نامتقارن سلولهای بدن است. سرطان زمانی ایجاد میشود که سلولهای قسمتی از بدن شروع به رشد غیر قابل کنترل کنند. سرطانها انواع مختلفی دارند ولی همه آنها زمانی ایجاد میشوند که سلولهای غیر طبیعی خارج از کنترل شروع به رشد میکنند، سلولهای سرطانی بیشتر از سلولهای طبیعی عمر کرده و تکثیر می شوند[1]. سرطان یکی از علل عمده مرگ و میر در سراسر جهان است. طبق اعلام سازمان بهداشت جهانی[2] سرطان عامل 13% از مرگها میباشد. همچنین انجمن بهداشت امریکا گزارش میدهد که 6/7 میلیون نفر در سال 2007 بر اثر سرطان جان خود را از دست دادهاند. و در گزارش دیگری WHO اعلام میکند که 84 میلیون نفر در سالهای 2015-2005 بر اثر سرطان جان باختند[2]. روشهای درمانی موجود علیرغم پیشرفتهای چشمگیر هم چنان نمیتوانند به درمان
6-3 طراحی مدل جدیدی از IB-QD-SC با استفاده از ساختار ابر شبکه ی گرافن 64
6-4 شبیه سازی سلول های خورشیدی و آشکارسازهای نوری پلاسمونیک با استفاده از گرافن و طلا (با کمک Comsol) 64
6-5 طراحی سلول خورشیدی با جذب نور بسیار بالا به وسیله ی گرافن چند لایه به همراه لایه های میانی شفاف (مثلا H-BN) 64
فهرست مراجع 65
فهرست جدولها
عنوان صفحه
جدول 1‑1- بازده سلول های خورشیدی با 1 تا 4 پیوند به ازای Egهای مختلف 11
جدول 1‑2- کاربرد نانولوله های کربن در سلول های خورشیدی 22
جدول 2‑1- موبیلیتی در نمونه های مختلف گرافن 31
فهرست شکلها
عنوان صفحه
شکل 1‑1- نمونه ای از یک سلول خورشیدی لایه نازک 4
شکل 1‑2- سلول خورشیدی لایه نازک سیلیکون با چند پیوند 5
شکل 1‑3- ساختار متداول یک سلول خورشیدی CuInSe2 6
شکل 1‑4- ساختار مرسوم سلول خورشیدی لایه نازک CdTe 7
شکل 1‑5- تقسیم طیف خورشید به سه ناحیه ی مختلف برای جذب توسط سلول خورشیدی با سه پیوند پشته ای 10
شکل 1‑6- نمودار بازده بر حسب گاف انرژی برای الف.سلول تک پیوند ب. سلول دو- پیوند و ج. سلول سه- پیوند سری در حالت ایده آل 11
شکل 1‑7- نمایش مفهومی سلول ترموفوتوولتی(TPV) 12
شکل 1‑8- نمایش مفهومی سلول ترموفوتونی(TPX) 13
شکل 1‑9- فرآیندهای جذب جدید 13
شکل 1‑10- نمایش مفهومی سلول های خورشیدی MEL، الف.باند میانی ب. چاه کوانتومی 14
شکل 1‑11- نمایش مفهومی یک سلول خورشیدی با حامل داغ 15
شکل 1‑12- نانوسیم های با پیوند شعاعی و محوری(به ترتیب) 18
شکل 1‑13- انواع کاربرد نانوستون ها در سلول های خورشیدی 19
شکل 1‑14- مقادیر ISC،VOC و بازده( به ترتیب از چپ به راست) سلول خورشیدی مبتنی بر نانوسیم بر حسب غلظت آلایش 20
شکل 1‑15- ساختار نواری نانولوله کربن؛ الف) نیمه هادی(0و10)و ب) فلز(5و5) 21
شکل 2‑1- ساختار نواری گرافن در نزدیکی نقاط دیراک 28
شکل 2‑2- وابستگی جرم سیکلوترون به چگالی حامل در گرافن[53].مقادیر مثبت و منفی n به ترتیب به چگالی الکترون و حفره اشاره دارند. 30
شکل 2‑3- مسیر آزاد میانگین(الف) و موبیلیتی حاملها(ب) در یک نمونه گرافن معلق، قبل(آبی) و بعد(قرمز) از بازپخت؛ و مقایسه ی آن با حالت بالیستیک(خط چین)[56] 32
شکل 2‑4- اثر میدان آمبایپلار در گرافن 33
شکل 2‑5- استفاده از اثر میدان آمبایپلار در یک آشکار ساز pin 34
شکل 2‑6- نانونوارهای آرمچر(الف) و زیگزاگ(ب) 37
شکل 2‑7- وابستگی عرض نانونوارهای آرمچر به عرض 37
شکل 4‑1- فلوچارت کلی شبیه سازی 51
شکل 4‑2- فلوچارت روش NEGF (با جزییات) 52
شکل 4‑3- سلول یکه و پارامترهای مورد نیاز A-GNR نمونه برای استفاده در مدل تنگ-بست 53
شکل 4‑4- ارتباط میان نمایش در فضای حقیقی و فضای مود[73] 55
شکل 4‑5- نمایش اثر اتصالات بر کانال در نمایش های فضای حقیقی و مود[73] 58
شکل 5‑1- پروفایل پتانسیل در حالت تاریکی 62
این مطلب را هم بخوانید :
انرژی خورشیدی منحصربهفردترین منبع انرژی تجدید پذیر در جهان است و منبع اصلی تمامی انرژیهای موجود در زمین میباشد. این انرژی به صورت مستقیم و غیرمستقیم میتواند به اشکال دیگر انرژی تبدیل گردد[[i]].
به طور کلی انرژی متصاعد شده از خورشید در حدود 3.8e23 کیلووات در ثانیه میباشد. ایران با داشتن حدود ۳۰۰ روز آفتابی در سال جزو بهترین کشورهای دنیا در زمینه پتانسیل انرژی خورشیدی میباشد. با توجه به موقعیت جغرافیایی ایران و پراکندگی روستاهای کشور، استفاده از انرژی خورشیدی یکی از مهمترین عواملی است که باید مورد توجه قرار گیرد. استفاده از انرژی خورشیدی یکی از بهترین راه های برق رسانی و تولید انرژی در مقایسه با دیگر مدلهای انتقال انرژی به روستاها و نقاط دور افتاده در کشور از نظر هزینه، حملنقل، نگهداری و عوامل مشابه میباشد[1].
با توجه به استانداردهای بینالمللی اگر میانگین انرژی تابشی خورشید در روز بالاتر از ۳.۵ کیلووات ساعت در مترمربع باشد استفاده از مدلهای انرژی خورشیدی نظیر کلکتورهای خورشیدی یا سیستمهای فتوولتائیک بسیار اقتصادی و مقرون به صرفه است. این در حالی است که در بسیاری قسمتهای ایران، انرژی تابشی خورشید بسیار بالاتر از این میانگین بینالمللی میباشد و در برخی از نقاط حتی بالاتر از ۷ تا ۸ کیلووات ساعت بر مترمربع اندازهگیری شده است ولی بطور متوسط انرژی تابشی خورشید بر سطح سرزمین ایران حدود ۴.۵ کیلو وات ساعت بر مترمربع است[1].
اثر فوتوولتاییک اوّلین بار در سال 1839 توسط بکویهرل[1]، فیزیکدان فرانسوی، به صورت تجربی نشان داده شد[[ii]] . پس از آن چارلز فریتز[2] در سال 1883 توانست اوّلین سلول خورشیدی حالت جامد را بسازد. او نیمههادی سلنیم را با لایهی نازکی از طلا پوشانده بود تا بتواند یک پیوند شکل دهد و با این کار توانسته بود به بازده 1% دست یابد. در سال 1946 راسل اُهل[3] موفّق شد یک سلول خورشیدی با پیوند مدرن بسازد.
با این حال اوّلین سلول خورشیدی کاربردی[4] در سال 1954، در آزمایشگاه بل[5]، ساخته شد. چاپین[6]، فولر[7] و پیرسون[8] برای ساخت این سلول از یک پیوند p-n نفوذی سیلیکون[9] استفاده کرده توانستند به بازده 6% دست یابند[2].
سلولهای پیشرفتهی اوّلیه با استفاده از ویفر[10]های سیلیکن و ژرمانیوم به دست آمدند. پس از آن سلولهایی ساخته شدند که در آنها از لایههای نازک[11] سیلیکن یا دیگر نیمههادیها به جای ویفر استفاده میشد. هم اکنون علاوه بر این دو نوع سلول خورشیدی از سلولهای متعدّد دیگری چون سلولهای پلیمری، ارگانیک، رنگ دانهای( حسّاس شده با رنگ[12])، چند پیونده و … بهره گرفته میشود.
در این فصل انواع مهم سلولهای خورشیدی، که در سه نسل دستهبندی شدهاند، به شکل مختصر مورد بررسی قرار میگیرند: نسل اوّل( شامل سلولهای کریستالی سیلیکون[13]) نسل دوم( شامل سلولهای گوناگونی که در آنها از لایههای نازک نیمههادی استفاده میشود) و نسل سوم( شامل سلولهایی که طرّاحی آنها به گونه ایست که میتوانند بازدهی فراتر از حدّ شاکلی- کوییزر دست یابند).
در این دسته از سلولهای خورشیدی، از ویفرهای سیلیکون به عنوان نیمههادی فعّال استفاده میشود. سیلیکون با گاف انرژی ev1.12 مادّهای بسیار مناسب برای جذب طیف خورشید به حساب میآید. همچنین از نظر فراوانی در طبیعت دومین عنصر به شمار میرود. این بدان معناست که دست یابی به سیلیکون خام هزینهی چندانی نخواهد داشت و نگرانیای هم برای اتمام منابع آن وجود ندارد.
برای دستیابی به هدایت بالا، افزایش طول عمر سلول و جلوگیری از افت بازده( بر اثر بازترکیب حاملها) سیلیکون را به صورت تک کریستال و با کیفیت بالا مورد استفاده قرار میدهند. گاهی نیز برای کاهش هزینهها از سیلیکون چند- کریستال بهره گرفته میشود.
شرایط رشد بلور( کریستال)های نیمههادی که برای ساخت قطعات الکترونیک استفاده میشود بسیار دقیقتر و مشکلتر از شرایط سایر مواد است. علاوه بر این که نیمههادیها باید به صورت کریستالی در دسترس باشند، باید خلوص آنها نیز در محدودهی بسیار ظریفی کنترل شود. مثلا تراکم بیشتر ناخالصیهای مورد استفاده در بلورهای Si امروزی کمتر از 1 قسمت در ده میلیارد است. چنین درجاتی از خلوص مستلزم دقّت بسیار در استفاده و به کارگیری مواد در هر مرحله از فرآیند ساخت است[[iii]].
نیمههادیهای تک عنصری Si و Ge از تجزیهی شیمیایی ترکیبهایی مانند GeO2، SiCl4 و SiHCl3 به دست میآیند. پس از جداسازی و انجام مراحل اوّلیهی خالصسازی، مادهی نیمههادی را ذوب کرده و به صورت شمش[14]هایی در میآورند. Si یا Ge به دست آمده بعد از مرحلهی بازپخت[15] به صورت چند بلوری است.
در صورت عدم کنترل فرآیند سرمایش، نواحی بلوری دارای جهتهای کاملا تصادفی خواهند بود. برای رشد بلور فقط در یک جهت، لازم است که کنترل دقیقی در مرز بین مادّهی مذاب و جامد، در هنگام سرد کردن، انجام پذیرد[3].
یک روش متداول برای رشد تک-کریستالها، سرد کردن انتخابی مادهی مذاب است به گونهای که انجماد در راستای یک جهت بلوری خاص انجام پذیرد. برای مثال در نظر بگیرید یک ظرف از جنس سیلیکا حاوی Ge مذاب باشد؛ می توان طوری آن را از کوره بیرون آورد که انجماد از یم انتها شروع شده و به تدریج تا انتهای دیگر پیش رود. با قرار دادن یک دانه[16]ی بلوری کوچک در نقطهی شروع انجماد می توان کیفیت رشد بلور را بالا برد. اگر سرعت سرد کردن به دقّت کنترل شود و مکان فصل مشترک جامد و مذاب به آهستگی در طول مذاب حرکت داده ش.ود، اتمهای ژرمانیوم همراه با سرد شدن بلور به صورت شبکهی الماسی آرایش مییابند. شکل بلور به دست آمده توسط ظرف ذوب تعیین میشود. Ge، GaAs و دیگر بلورهای نیمههادی معمولا با این روش، که روش بریجمن[17] افقی نامیده میشود، رشد داده میشوند. در شکل دیگری از این روش، ناحیهی کوچکی از مادهی بلوری ذوب شده و سپس ناحیهی مذاب طوری به طرف دیگر حرکت داده میشود که در پشت ناحیهی مذاب و در هنگام حرکت آن یک بلور تشکیل شود[3].
یکی از معایب رشد بلور در ظرف مذاب این است که مادهی مذاب با دیوارههای ظرف تماس پیدا میکند و در نتیجه در هنگام انجماد تنشهایی ایجاد میشود که بلور را از حالت ساختار شبکهای کامل خارج میسازد. این نکته به ویژه در مورد Si که دارای نقطهی ذوب بالایی بوده و تمایل به چسبیدن به مواد ظرف ذوب را دارد، مشکلی جدی است. یک روش جایگزین، که این مشکل را برطرف میکند، شامل کشیدن بلور از مذاب در هنگام رشد آن است. در این روش یک دانهی بلوری در داخل مادهی مذاب قرار داده شده و به آهستگی بالا کشیده میشود و به بلور امکان رشد بر روی دانه را میدهد. معمولا در هنگام رشد، یلور به آهستگی چرخانده میشود تا علاوه بر همزدن ملایم مذاب، از هرگونه تغییرات دما( که منجر به انجماد غیر ممکن میشود) متوسط گیری کند. این روش، که روش چوکرالسکی نامیده میشود، به شکل گستردهای در رشد Si، Ge و برخی از نیمههادیهای مرکب استفاده میشود[3].
این سلولها را میتوان بسته به ساختار بلوری سیلیکون به دو دسته تقسیم نمود : سلولهای خورشیدی سیلیکونی تک-کریستال و سلولهای خورشیدی سیلیکونی چندکریستال. در دستهی دوم از سیلیکون چند کریستال به عنوان نیمههادی فعّال استفاده میشود. در دستهی اول به منظور دستیابی به بازده بالاتر طیّ یک مرحلهی اضافه، سیلیکون چندکریستال به تک کریستال تبدیل میشود. این کار باعث افزایش هزینهی ساخت خواهد شد. از سوی دیگر، از آن جا که نیمههادی باید ابتدا به صورت مربّعی درآمده و سپس مورد استفاده قرار گیرد، دور ریز مواد در این دسته بیش از سلولهای چند کریستال است ( سیلیکون چند کریستال را میتوان در قالبهای مربعی رشد داد).
1-3-2- نسل دوم سلول های خورشیدی (سلول های لایه نازک)از آن جا که در سلولهای خورشیدی نسل اوّل هزینهی ساخت بسیار بالاست، باید راهی برای کاهش هزینهها یافت. برای این کار باید دید چه چیزی موجب بالا رفتن هزینهی بالای تولید در آن سلولها میگردید. با یادآوری مطالب پیشین مشخّص میشود که با کاهش مواد مورد استفاده و نیز کاهش کیفیت و خلوص ساختار بلوری میتوان هزینهها را، هر
شکل 4‑2 پالس مدولاتور PWPF. 68
شکل 4‑3 نمایش مکان تراسترها بر روی ماهواره 71
شکل5‑1 مقایسه جابجایی نوک صفحه خورشیدی انعطاف پذیر بین مدل تحلیلی و نرم افزار ADAMS. 74
شکل5‑2مقایسه سرعت زاویه ای کانال پیچ بدنه صلب ماهواره بین مدل تحلیلی و نرم افزار ADAMS. 74
شکل5‑3 مقایسه سرعت زاویه ای کانال پیچ بدنه صلب ماهواره با استفاده از حلقه کنترلی شامل فیلتر باریک و بدون استفاده از آن 75
شکل 5‑4مقایسه جابجایی نوک صفحه خورشیدی انعطاف پذیر با استفاده از حلقه کنترلی شامل فیلتر باریک و بدون استفاده از آن 76
شکل5‑5 مقایسه سرعت زاویه ای کانال پیچ بدنه صلب ماهواره با استفاده از حلقه کنترلی شامل فیلتر باریک و بدون استفاده از آن در حالت تشدید 77
شکل5‑6مقایسه جابجایی نوک صفحه خورشیدی انعطاف پذیر با استفاده از حلقه کنترلی شامل فیلتر باریک و بدون استفاده از آن در حالت تشدید 77
شکل5‑7 روند همگرایی الگوریتم شناسایی فرکانس صفحه انعطاف پذیر. 78
شکل5‑8سرعت زاویه ای کانال پیچ بدنه صلب ماهواره با استفاده از کنترل تطبیقی شامل الگوریتم شناسایی و فیلتر باریک 78
شکل5‑9 مقایسه سرعت زاویه ای کانال پیچ با استفاده از کنترل تطبیقی شامل الگوریتم شناسایی و فیلتر باریک و بدون استفاده از آن 79
شکل 5‑10مقایسه جابجایی نوک صفحه خورشیدی انعطاف پذیر با استفاده از کنترل تطبیقی شامل الگوریتم شناسایی و فیلتر باریک و بدون استفاده از آن. 80
شکل 5‑11 روند همگرایی الگوریتم شناسایی فرکانس صفحه انعطاف پذیر در حالت تشدید 81
شکل5‑12مقایسه سرعت زاویه ای کانال پیچ با استفاده از کنترل تطبیقی شامل الگوریتم شناسایی و فیلتر باریک و بدون استفاده از آن در حالت تشدید 81
شکل 5‑13مقایسه جابجایی نوک صفحه خورشیدی انعطاف پذیر با استفاده از کنترل تطبیقی شامل الگوریتم شناسایی و فیلتر باریک و بدون استفاده از آن در حالت تشدید 82
شکل5‑14 گشتاور عکس العمل حاصل از تراستر بر روی بدنه صلب ماهواره 83
شکل 5‑15گشتاور عکس العمل حاصل از تراستر به صورت جزئی تر بر روی بدنه صلب ماهواره 83
شکل5‑16 مقایسه سرعت زاویه ای کانال پیچ بدنه صلب ماهواره با استفاده از حلقه کنترلی شامل فیلتر باریک و بدون استفاده از آن با عملگر تراستر. 84
شکل5‑17 مقایسه جابجایی نوک صفحه خورشیدی انعطاف پذیر با استفاده از حلقه کنترلی شامل فیلتر باریک و بدون استفاده از آن با عملگر تراستر. 84
شکل5‑18 گشتاور عکس العمل حاصل از تراستر بر روی بدنه صلب ماهواره 85
شکل5‑19گشتاور عکس العمل حاصل از تراستر به صورت جزئی تر بر روی بدنه صلب ماهواره 85
شکل5‑20 روند همگرایی الگوریتم شناسایی فرکانس صفحه انعطاف پذیر با عملگر تراستر. 86
شکل5‑21مقایسه سرعت زاویه ای کانال پیچ با استفاده از کنترل تطبیقی شامل الگوریتم شناسایی و فیلتر باریک و بدون استفاده از آن با عملگر تراستر. 86
شکل5‑22مقایسه جابجایی نوک صفحه خورشیدی انعطاف پذیر با استفاده از کنترل تطبیقی شامل الگوریتم شناسایی و فیلتر باریک و بدون استفاده از آن با عملگر تراستر. 87
فهرست علایم و نشانهها
| عنوان | علامت اختصاری | |
| انرژی میرایی صفحات (J) | ||
| مدول الاستیسیته ( ) | ||
| ممان اینرسی ( ) | ![]() | |
| ضخامت صفحات (m) | ||
| انرژی جنبشی ماهواره (J) | ||
| گشتاور وارده از محیط (N.m) | ||
| گشتاور کنترلی (N.m) | ||
| انرژی پتانسیل ناشی از خاصیت ارتجایی صفحات (J) | ||
| جابجایی الاستیک صفحات (m) | ||
| مختصات تعمیم یافته مربوط به نوسان صفحات (m) | ||
| زاویه یاو (rad) | ||
| ضریب فراموشی الگوریتم شناسایی فرکانس | ||
| ضریب پواسون | ||
| ضریب دمپینگ صفحه | این مطلب را هم بخوانید : پایان نامه روانشناسی در مورد : نظریات نوین مبتنی بر شناخت درمانی - پردازش گران آینده | |
| چگالی صفحه ( ) | ||
| زاویه رول (rad) | ||
| شکل مود ارتعاشی صفحات | ||
| زاویه پیچ (rad) | ||
| سرعت زاویهای بدنه (rad/s) | ||
| ماتریس پادمتقارن سرعت زاویهای | ||
| فرکانس طبیعی صفحات ( ) |
1- مقدمه
صفحات خورشیدی در ماهوارهها به طور گستردهای در انجام جذب انرژی خورشید مورد استفاده قرار میگیرند. از این انرژی برای ایجاد انرژی لازم برای در مدار باقی ماندن ماهوارهها استفاده میشود. این انرژی به ماهواره سرعت لازمه مورد نیاز برای در مدار باقی ماندن را میدهد. ماهوارهها تا زمانی که انرژی لازم برای داشتن سرعت لازمه در حرکت بر روی مدار را داشته باشند میتوانند در مدار مورد نظر خود حرکت کنند. به محض این که این انرژی به پایان برسد، ماهواره از مدار خارج شده و در حرکتی مارپیچی شکل به داخل جو زمین آمده و سقوط میکنند. طراحی این صفحات خورشیدی کاری دقیق و با تکنولوژی بالا محسوب میشود. اغلب صفحات خورشیدی موجود به طریقی طراحی و ساخته میشوند که سختی لازم را دارا باشند تا قسمت اصلی ماهواره بتواند با حداقل ارتعاشات به موقعیت نهایی مطلوب خود برسد. البته این سختی نباید با استفاده از طراحیهای سنگین و حجیم بهدست آید. چرا که، وجود صفحات خورشیدی صلب سنگین، باعث افزایش وزن کلی ماهواره خواهد شد. از طرف دیگر، وجود اجزا انعطافپذیر بر روی ماهوارهها مانند صفحات خورشیدی، بازوهای بلند یک ربات فضایی و یا میله آنتن مخابراتی یک ماهواره، منجر به در نظر گرفتن تمهیداتی برای مقابله با اثرات انعطافپذیری میگردد. به عنوان مثال اگر دوربین تعبیه شده بر روی بدنه ماهواره قصد گرفتن عکس از زمین را داشته باشد، ارتعاشاتی که از صفحات خورشیدی بر روی بدنه ماهواره تاثیر میگذارند، مانع از گرفتن عکسی با کیفیت بالا از سطح زمین خواهند شد. سیستمهای چندجسمی شامل اجزا صلب و انعطافپذیر، از نظر دینامیکی شامل اجزاء پیوستهای هستند که از معادلات دیفرانسیل معمولی و جزئی جفت شده و غیرخطی تبعیت میکنند. حل تحلیلی چنین سیستمهایی تقریباً امکانپذیر نمیباشد. مشکل اصلی این سیستمها، مسئله ارتعاش عضوهای انعطافپذیر به دلیل سختی کم آنها میباشد. روشهای متفاوتی برای مدلسازی سیستمهای دینامیکی انعطافپذیر ارائه شده است. مدلهای ریاضی چنین سیستمهایی عموماً از قضایای انرژی استخراج میشوند. برای یک جسم صلب ساده، انرژی جنبشی براساس سرعتهای خطی و دورانی و همچنین انرژی پتانسیل
فصل پنجم تجزیه و تحلیل دادهها. 52
تجزیه وتحلیل داده ها. 53
5-1- مقدمه. 53
عنوان صفحه
5-2- آمار توصیفی. 53
5-3- آمار استنباطی. 61
5-4- مدل رگرسیون. 71
فصل ششم نتیجهگیری. 71
6-1- بحث و نتیجه گیری. 72
6-2- محدودیت ها. 76
6-3- پیشنهادات. 77
منابع فارسی. 78
منابع انگلیسی. 81
پیوست 1- پرسشنامه ی استفاده شده در تحقیق. 84
پیوست 2- نقشه شهر شیراز به تفکیک مناطق نهگانه شهرداری 87
فهرست جدولها
عنوان صفحه
جدول شماره 1) آلفای کرونباخ مقیاسها.. 49
این مطلب را هم بخوانید :
جدول شماره2. توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب میزان تحصیلات 54
جدول شماره3.توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب نوع طبقه اجتماعی 55
جدول شماره4.توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب سلایق فرهنگی 55
جدول شماره5. توزیع درصد پاسخگویان بر حسب تعامل اجتماعی 56
جدول شماره6. توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب وضعیت اشتغال 56
جدول شماره7 . توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب منطقه محل سکونت 57
جدول شماره 8. توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب میزان درآمد 58
جدول شماره9. توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب وضعیت تاهل 58
جدول شماره 10. توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب سن 59
جدول شماره 11.توزیع درصد پاسخگویان بر حسب بهزیستی اجتماعی 59
جدول شماره 13- نتایج آزمون T جهت مقایسه بهزیستی اجتماعی زنان بر حسب میزان تحصیلات.. 62
عنوان صفحه
جدول شماره 14. نتایج آزمون تحلیل واریانس یکطرفه جهت مقایسه بهزیستی اجتماعی زنان بر حسب طبقه اجتماعی.. 63
جدول شماره 15- نتایج آزمون T جهت مقایسه بهزیستی اجتماعی زنان بر حسب احساس طبقاتی.. 63
جدول شماره16. نتایج ضریب همبستگی بین سلیقه های فرهنگی و بهزیستی اجتماعی زنان.. 64
جدول شماره17: نتایج ضریب همبستگی بین تعامل اجتماعی و بهزیستی اجتماعی زنان 64
جدول شماره18. نتایج آزمون تحلیل واریانس یک طرفه جهت مقایسه بهزیستی اجتماعی زنان بر حسب وضعیت اشتغال.. 65
جدول شماره 19- نتایج آزمون T جهت مقایسه بهزیستی اجتماعی زنان بر حسب وضعیت اشتغال.. 66
جدول شماره 20. نتایج آزمون تحلیل واریانس یک طرفه جهت مقایسه بهزیستی اجتماعی زنان بر حسب منطقه محل سکونت.. 66
جدول شماره 21. نتایج آزمون معناداری تفاوت میانگین بهزیستی اجتماعی بر حسب درآمد.. 67
جدول شماره22. نتایج آزمون تحلیل واریانس یک طرفه جهت مقایسه بهزیستی اجتماعی زنان بر وضعیت تاهل.. 68
جدول شماره23: نتایج ضریب همبستگی بین سن و بهزیستی اجتماعی زنان 68
جدول شماره24– آزمون رگرسیون خطی چند متغیره برای تبیین متغیر های بهزیستی اجتماعی زنان.. 70
بهزیستی[1] انسان یکی از دغدغه های وی در طول تاریخ حیات بشر بوده است. از گذشتههای دور و در آغاز، بهزیستی متعلق به حوزه فکری فلسفه و فلاسفه و متالهین بوده ولی سپس به برکت پدیدار شدن روشهای پیشرفته مورد توجه روانشناسان و دانشمندان حوزه بهداشت قرار گرفت. علمای علوم انسانی در حوزههای مختلف از جمله جامعهشناسی، مردم شناسی و اقتصاد نیز به آن توجه نشان دادهاند. بهزیستی اشاره به حسی از سلامتی دارد که آگاهی کامل از تمامیت و یکپارچگی در تمام جنبههای فرد را در بر میگیرد. با مطالعه آثار پژوهشگران مختلف در حوزه بهزیستی میتوان دریافت که این مفهوم شامل ابعاد ذهنی، احساسی، روانی و اجتماعی میشود (جوشن لو و همکاران، 1385 ).
یکی از مفاهیم اصلی مدل سلامت، بهزیستی است. اصولاً از دیرباز دو رویکرد اصلی در تعریف بهزیستی وجود داشته است: رویکرد مبتنی بر لذتگرایی معتقد است که بهزیستی به معنی به حداکثر رساندن لذت و به حداقل رساندن درد است. این رویکرد در طول تاریخ حامیان خاص خود را داشته است که از آن جمله میتوان اپیکور[2]، هابز[3] و استوارت میل[4] را نام برد. رویکرد دوم مبتنی بر فضیلتگرایی ارسطو[5] است. براساس این رویکرد، ارضای امیال، به رغم ایجاد لذت در ما، همیشه منتهی به بهزیستی نمیگردد، بلکه بهزیستی در برگیرنده تلاش برای کمال و تحقق توانایی های بالقوه واقعی فرد است که ممکن است همواره توام با احساس لذت نباشد (راین و دسی[6]، 2001).
به نظر میرسد که مدل سلامت، سه نوع بهزیستی یعنی بهزیستی هیجانی، بهزیستی روانی و بهزیستی اجتماعی را با هم ترکیب کرده و مفهوم جامع و کاملی از بهزیستی را که هم جنبه عاطفی و هم جنبه کارکردی سلامت روانی را در بر میگیرد، به وجود میآورد. پژوهشگران حوزه بهداشت روانی نیز معتقدند که جلوههای گوناگون بهزیستی ذهنی نشانه سلامت روانی است. بهزیستی ذهنی به معنای ذهنیتی است که فرد درباره کیفیت زندگیاش دارد و تا حد زیادی همانند معیارهای ذهنی کیفیت میباشد (کیز،2002).
بهزیستی هیجانی نیز دارای دو بُعد است: اول داشتن احساس خوب و نداشتن احساس بد به زندگی است. این نوع بهزیستی مفهوم خوشبختی را میرساند و ماهیتی احساسی دارد، بُعد دوم داشتن رضایت کلی از زندگی است که ماهیتی شناختی دارد. فرد زمانی از احساس بهزیستی خوبی برخوردار است که بگوید از زندگیاش راضی است و بسیاری از اوقات از زندگیاش احساس خوبی داشته باشد (همان، 47).
بهزیستی اجتماعی بر روی تکالیف اجتماعی که بشر در دل ساختارهای اجتماعی و اجتماعات خود با آن مواجه است، تمرکز دارد. بهزیستی اجتماعی نیز دارای پنج مؤلفه است: یکپارچگی اجتماعی[7]: (احساس تعلق نسبت به جامعه؛ احساس داشتن مشترکاتی با جامعه خود)، پذیرش اجتماعی[8]: (درک فرد از خصوصیات و صفات افراد جامعه بهعنوان یک کلیت و پذیرش این کلیت؛ دید مثبت نسبت به افراد
جدول14-5 : پاسخهای مربوط به سوال 11………………………………………………………………………………………………….283
جدول15-5 : پاسخهای مربوط به سوال12………………………………………………………………………………………………………284
جدول16-5 : پاسخهای مربوط به سوال 13………………………………………………………………………………………………………………………..285
فهرست نمودار ها
نمودار 1-1: مدل H.Leavitt (هویت سازمانی با همه ارکان آن) ………23
نمودار 2-1: مؤلفههای پنجگانه سازمانهای مردم نهاد .. 25
نمودار 3-1: ورودیها و خروجیهای سیستم مدیریت شهری .. 40
نمودار 4-1: اجزای تشکیلدهنده تعریف واحد برنامهریزی محله 45
نمودار 1-2: اجرای توسعه با مؤلفه پایداری ……… 107
نمودار 2-2: توسعه پایدار و مؤلفههای 3 گانه آن به همراه ا جرای مرتبط با آن ………………………………………….. 115
نمودار 3-2: چارچوب شاخصهای توسعه پایدار شهری (تفکیک شاخصهای کاربردی در شهر) ………………………………………….. 116
نمودار 4-2: نظریه توسعه پایدار در مقیاس محلی…. ..122
نمودار1-5 : جنسیت پاسخ دهندگان دهندگان …………………………………………………………………………………270
نمودار2-5 : سن پاسخ دهندگان………………………………………………………………………………………………………………………271
نمودار3-5 : میزان تحصیلات پاسخ دهندگان…………………………………………………………………………………………………272
نمودار4-5 : وضعیت تاهل پاسخ دهندگان……………………………………………………………………………………………………..273
نمودار 5-5 : پاسخهای مربوط به سوال 1…………………………………………………………………………………………………………………………274
نمودار6-5 : پاسخهای مربوط به سوال2…………………………………………………………………………………………………………275
نمودار7-5 : پاسخهای مربوط به سوال 3………………………………………………………………………………………………………..276
نمودار8-5 : پاسخهای مربوط به سوال 4……………………………………………………………………………………………………….277
نمودار 10-5 : پاسخهای مربوط به سوال 7……………………………………………………………………………………………………279
نمودار12-5 : پاسخهای مربوط به سوال 9………………………………………………………………………………………………………281
نمودار13-5 : پاسخهای مربوط به سوال10……………………………………………………………………………………………………282
نمودار14-5 : پاسخهای مربوط به سوال 11………………………………………………………………………………………………….283
نمودار 15-5 : پاسخهای مربوط به سوال12 ………………………………………………………………………………………………….284
نمودار 16-5 : پاسخهای مربوط به سوال 13……………………………………………………………………………………..285
نمودار 17-5 : پاسخ های مربوط به سوال 14……………………………………………………………………………………286
نمودار 18-5 : پاسخ های مربوط به سوال 15 …………………………………………………………………………………..286
نمودار 19-5: پاسخ های مربوط به سوال 16 ……………………………………………………………………………………287
فهرست نقشه ها
نقشة شماره 1-3: محدودة شهر تهران …………….. 127
نقشه شماره 2-3: وضعیت توپوگرافی شهر تهران …….. 128
نقشه شماره 3-3: پراکندگی فعالترین گسلهای استان تهران و شهر تهران 129
نقشه شماره 4-3: سازمان فضایی و کالبد شهر تهران … 131
نقشه شماره 5-3: نقشه موقعیت منطقه 1 شهر تهران …. 133
نقشه شماره 6-3: نقشه نواحی 10 گانه منطقه 1 شهر تهران 133
نقشه شماره 7-3: نقشه کاربری اراضی منطقه 1 شهر تهران 135
نقشه شماره 8-3: نقشه محله درکه ………………. 141
نقشه شماره 9-3: نقشه محله زعفرانیه …………… 145
نقشه شماره 10-3: نقشه محله دربند …………….. 149
نقشه شماره 11-3: توزیع فضای بازار در محله تجریش .. 157
نقشه شماره 12-3: توزیع فضای اماکن مذهبی در محله تجریش 158
نقشه شماره 13-3: نقشه محله دارآباد …………… 160
نقشه شماره 14-3: نقشه محله سوهانک ……………. 166
نقشه شماره 15-3: نقشه محله اراج ……………… 175
نقشه شماره 16-3: نقشه محله ازگل (کاربری اراضی) … 182
نقشه شماره 17-3: نقشه محله گلابدره…………….. 190
نقشه شماره 18-3: نقشه محله نیاوران (کاربری اراضی) 197
نقشه شماره 19-3: نقشه محله باغ فردوس …………. 205
نقشه شماره 20-3: نقشه محله حصار بوعلی ………… 210
1-1 بیان مسئله :
بی شک رشد و توسعه شهرنشینی و افزایش بی سابقه جمعیت شهری در دهه های اخیر تأثیرات مهمی در شکل گیری وکارکردهای سازمان های ایمان محور( سام ) مانند همه تشکل ها و موسسات فرهنگی و اجتماعی که در امور اقتصادی-اجتماعی و فرهنگی شهرها، بویژه مدیریت و توسعه پایدار آنها نقش هایی ایفا می کنند، بطوری که این روند، لزوم توجه و
این مطلب را هم بخوانید :
شناخت علمی اثرات توسعه ای این سازمان ها را دو چندان نموده است، برای مثال، نقش سازمان های ایمان محور درتوسعه اجتماعی- اقتصادی اجتماعات کوچک محلی درکانادا، استرالیا، مصر ،آمریکا
سازمان های ایمان محور، به سازمان،گروه ، برنامه یا پروژه ای اطلاق می شود که خدمات انسانی را به وسیله عامل ایمان تنیده شده با خدمات ارائه می دهد.عامل ایمان، بخش جدایی ناپذیرسازمان است که از طریق رهبران، نیروی کار و داوطلبان آن ابراز می گردد و به خدمات آن ها گره خورده است ( رهبر ،احسان؛ 1391: صص 90-87).سازمان های ایمان محور در محله هایی شکل پیدا می کنند که در آنها فعالیت ها و امور مختلف زندگی روزمره انسانی، از مذهب و اعتقادات دینی متأثر می شوند. دسته اول سازمان هایی هستند که اساس تشکیل آنها بر اساس ایمان است مثل کلیسا ها، مسجدها و دیگر مکان هایی که خدا را عبادت می کنند. دسته دوم سازمان هایی هستند که اساس تشکیل آنها ایمان نیست و هدف آنها کسب سود هم نیست، اما به سازمان های ایمانی وابسته اند مثل بنیاد ها و مؤسسه های خیریه و انجمن های حمایت از بانوان بی سرپرست. از یک طرف سازمان های ایمان محور به مفهوم عام خود، همواره زمینه ساز و تقویت کننده هویت،خاطره های معنوی و حس تعلق به مکان در شهرهای مختلف جهان می باشند. از طرف دیگر به دلیل گستردگی ابعاد و تغییر ماهیت مسائل شهری و پیچیدگی این مسائل، جامع نگری و توجه به ابعاد و جنبه های مختلف مسئله به منظور حل پایدار آنها (از جمله اثرات عملکردی اجتماعی-اقتصادی و زیست محیطی این نوع سازمانهای محلی)را اجتناب ناپذیر ساخته است. پژوهش ها و مطالعات زیادی در دو دهه اخیر در مورد انواع آثار کارکردی این سازمان ها در محیط شهری، صورت گرفته که همه به نوعی سیاست گذاری برنامه ریزی و مدیریت شهری را از خردترین واحد یعنی محله در شهر هدف قرار داده اند (madanipour,2003 ). در عصر جهانی شدن که در آن اغلب جوامع بشری درحال دور شدن از معنویت و شخصی شدن دین و جدا کردن آن از زندگی روزمره انسانی است، سازمان های ایمان محور سعی دارند نقش هایی را در استخوانبندی و هویت بخشی به شهرها و حتی محلات ایفا کنند. سازمان های ایمان محور در طول تاریخ صرف نظر از کارکرد اصلی خود که همانا برگذاری مراسم آیینی بوده، کارکردهایی به طور مستقیم و غیرمستقیم برعهده داشته اند.
شهر تهران نیز با قرار گرفتن در مسیرتحولات شدید جمعیتی و شهر نشینی و به تبعیت از رویه ی حاکم بر نظام برنامه ریزی کشور، باید اصول مربوط به همخوانی این مراکز حیاتی با نیاز های جمعیتی شهر و حوزه نفوذ را روشن کرده و در جهت رفع نارسایی ها وکاستی های موجود، پیشنهاد و راهکار مناسب ارائه نماید. محله های منطقه 1 شهر تهران نیز از این مقوله جدا نیستند و حامل بناهای فرهنگی ، مذهبی و دینی می باشند. با این وصف این مسئله در ذهن ایجاد می شود که وجود این سازمان های ایمان محور در محله های منطقه 1 تهران چه نقشی درتاًمین و یا تعدیل نیاز های جمعیتی و دستیابی به اصول و معیارهای مدیریت و توسعه پایدار محله ای دارند؟ در این پایان نامه تلاش می گردد تا با یک بررسی، وضعیت کارکردی سازمان های ایمان محور را از نظر سنخیت با سازمان های محله محور و ایفای نقش آنها در تحقق برخی از شاخص های پایداری شهری، بویژه در نیاز های اساسی شهروندان و در نتیجه کمک به تحقق مدیریت پایدار محله ای مورد تحلیل قرار گیرد.
1-2 سؤالات تحقیق :
1 ) آیا سازمانهای ایمان محور از حیث مفهومی و کارکردی با سازمانهای محله محور قابل انطباق هستند؟
2) این سازمانها در شکل گیری و تقویت مدیریت و توسعه پایدار محله ای در محدوده مورد مطالعه (خصوصاً محلات منطقه 1 تهران) چه کارکردی می توانند داشته باشند؟
1-3 فرضیه های تحقیق :
در منطقه مطالعاتی ( خصوصاً محلات منطقه 1 تهران) ، سازمانهای ایمان محور و محله محور، از حیث کارکردی قابل انطباق هستند.
مهمترین وجوه کارکردی این سازمانها در سطح مدیریت و توسعه محله، شناخت ،آگاهی ، تعلیم و توجه در زمینه های خدمات اجتماعی – آموزشی، زیست محیطی بویژه نیازهای اساسی ساکنان است.