فهرست مطالب
عنوان صفحه
فصل اول: کلیات پژوهش 1
1-1- مقدمه 2
1-2- تعریف و بیان مسئله پژوهش 2
1-3- اهمیت و ضرورت انجام پژوهش 3
1-4- اهداف پژوهش 4
1-5- سؤالات و فرضیات پژوهش 4
1-5-1- سؤالات پژوهش 4
1-5-2- فرضیات پژوهش 5
1-6- روش پژوهش 5
1-6-1- نوع مطالعه و روش بررسی فرضیات 5
1-6-2- ابزار گردآوری دادهها 6
1-6-3- ابزار تجزیه و تحلیل 6
1-6-4- قلمرو پژوهش 6
1-7- متغیرهای پژوهش و شاخصهای اندازهگیری آنها 6
1-8- بیان مدل مفهومی پژوهش 8
1-9- تعریف واژههای کلیدی 9
1-9-1- صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 9
1-9-2- شبکه عصبی مصنوعی 10
1-9-3- الگوریتم ژنتیک 10
1-9-4- صندوق سرمایهگذاری مشترک چند صندوق 10
1-10- جنبههای جدید و نوآوری پژوهش 11
1-11- ساختار کلی پژوهش 11
فصل دوم: مبانی نظری و مروری بر پیشینه پژوهش 13
2-1- مقدمه 14
2-2- مبانی نظری 15
2-2-1- صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 15
2-2-2- فعالیتهای صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 15
2-2-3- تعریف و تشریح صندوق سرمایهگذاری مشترک 16
2-2-4- ضرورتهای تشکیل صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 16
2-2-5- تفاوت صندوقها با شرکتهای سرمایهگذاری و واحدهای سپرده پذیر 17
2-2-6- ارتباط صندوقهای سرمایهگذاری مشترک با سایر نهادهای مالی 18
2-2-7- ویژگیها و امتیازات سرمایهگذاری در صندوقها 19
2-2-8- معایب صندوق سرمایهگذاری مشترک 21
2-2-9- انواع صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 21
2-2-10- انواع صندوقهای سرمایهگذاری مشترک بر اساس نوع سرمایهگذاری 23
2-2-11- طبقهبندی صندوقهای سرمایهگذاری مشترک سهامی 24
2-2-12- طبقهبندی صندوقهای سرمایهگذاری مشترک اوراق قرضه 27
2-2-12-1- طبقهبندی صندوقهای مشترک اوراق قرضه بر اساس منتشرکنندگان 27
2-2-12-2- طبقهبندی صندوقهای مشترک اوراق قرضه از لحاظ سررسیدها 29
2-2-13- صندوقهای سرمایهگذاری مشترک بازار پول 30
2-2-13-1- طبقهبندی صندوقهای مشترک بازار پول 30
2-2-13-2- مدیریت صندوقهای مشترک بازار پول 31
2-2-14- سایر انواع صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 32
2-2-15- اهداف و راهبردهای صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 33
2-2-16- واحدهای سرمایهگذاری در ایران 34
2-2-16-1- سرمایهگذاری مؤسسان و پذیرهنویسی اولیه 34
2-2-16-2- ارزش خالص داراییها، قیمت صدور و ابطال واحد سرمایهگذاری 34
2-2-17- ساختار کلی صندوقهای مشترک مبتنی بر قانون اوراق بهادار ایران 36
2-2-18- هزینههای سرمایهگذاری در صندوق مشترک 39
این مطلب را هم بخوانید :
2-2-19- نحوهی تعیین بازده سالیانهی دورههای کمتر از یک سال 44
2-2-20- ریسک سرمایهگذاری در صندوق مشترک 44
2-2-21- انواع اوراق بهاداری که صندوقها میتوانند در آن سرمایهگذاری نمایند 46
2-2-22- اطلاعرسانی 46
2-2-23- مرجع رسیدگی به تخلفات و اختلافات 46
2-2-24- پایان دوره یا تمدید دورهی فعالیت صندوق سرمایهگذاری مشترک 47
2-2-25- مروری بر صندوقهای سرمایهگذاری مشترک فعال ایران 47
2-2-26- ارزیابی عملکرد صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 48
2-2-27- عوامل مؤثر بر بازده صندوقهای سرمایهگذاری مشترک 49
2-3- مروری بر پیشینه پژوهش 52
2-3-1- پژوهشهای خارجی 52
2-3-2- پژوهشهای داخلی 58
فصل سوم: روششناسی پژوهش 67
3-1- مقدمه 68
3-2- روش پژوهش 68
3-3- طرح مسئله پژوهش 68
3-4- فرضیات پژوهش 70
3-5- روشهای گردآوری اطلاعات 70
3-6- ابزار جمعآوری دادهها 71
3-7- قلمرو پژوهش 71
3-7-1- قلمرو موضوعی پژوهش 71
3-7-2- قلمرو زمانی پژوهش 72
3-7-3- قلمرو مکانی پژوهش 72
3-8- جامعه آماری 72
3-9- متغیرهای مورد استفاده در پژوهش 72
3-9-1- متغیر وابسته (ملاک یا هدف) 73
3-9-2- متغیرهای مستقل (پیش بین) 73
3-10- مدل مورد مطالعه 76
3-11- روش مدلسازی خطی 78
3-11-1- آزمونهای پیشفرض مدلسازی 78
3-11-2- تجزیه و تحلیل رگرسیون 78
3-11-3- تحلیل پانلی 79
3-12- هوش مصنوعی 80
3-12-1- شبکههای عصبی مصنوعی و پیدایش آن 81
3-12-2- مزایای شبکههای عصبی مصنوعی 82
3-12-3- ساختار شبکه عصبی مصنوعی و طراحی آن 84
3-13- روش بهینهسازی خطی 87
3-13-1- مدل مارکویتز 87
3-13-2- ورودیهای مورد نیاز 88
3-13-3- تعیین پرتفوی کارا 90
3-13-4- انتخاب یک پرتفوی بهینه 91
3-14- روش بهینهسازی غیرخطی 92
3-14-1- الگوریتم ژنتیک و پیدایش آن 92
3-14-2- قانون انتخاب طبیعی 92
3-14-3- مزایای الگوریتم ژنتیک 94
3-14-4- محدودیتهای الگوریتم ژنتیک 95
3-14-5- اصطلاحات الگوریتم ژنتیک 96
3-14-6- فرآیند الگوریتم ژنتیک 97
3-14-7- همگرایی و توقف در الگوریتم ژنتیک 100
3-15- نحوهی آزمون فرضیات 100
3-15-1- آزمون فرضیهی اول 100
3-15-2- آزمون فرضیهی دوم 101
3-15-3- آزمون فرضیهی سوم 101
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل اطلاعات 102
4-1- مقدمه 103
4-2- پیشبینی بازده صندوقها با استفاده از رویکرد خطی 103
4-2-1- آزمونهای مدل خطی 104
4-2-2- استخراج مدل خطی 105
4-3- پیشبینی بازده صندوقها با استفاده از رویکرد شبکههای عصبی مصنوعی 108
4-3-1- پیشپردازش دادهها 108
4-3-2- طراحی شبکهی عصبی 109
4-4- نتایج آزمون فرضیه اول 111
4-5- نتایج آزمون فرضیه دوم 112
4-5-1- مقایسه نتایج شبکه عصبی با دادههای واقعی 112
4-5-2- آزمون زوجی 113
4-6- نتایج آزمون فرضیه سوم 114
4-6-1- سبدهای بهینه خطی و غیرخطی 115
4-6-2- آزمون زوجی 117
4-6-3- بررسی تأثیر اندازه سبد سرمایهگذاری 119
فصل پنجم: خلاصه، نتیجهگیری و پیشنهادها 121
5-1- مقدمه 122
5-2- خلاصه نتایج آزمون فرضیه پژوهش 122
5-2-1- نتایج آزمون فرضیه اول 122
5-2-2- نتایج آزمون فرضیه دوم 124
5-2-3- نتایج آزمون فرضیه سوم 124
5-3- محدودیتهای پژوهش 126
5-4- پیشنهادهای پژوهش 127
5-4-1- پیشنهادهایی به استفادهکنندگان از نتایج پژوهش 127
5-4-2- پیشنهادهایی برای پژوهشهای آتی 127
منابع و مآخذ 128
منابع فارسی 128
منابع لاتین 131
پیوستها 1
فهرست جدولها
جدول شماره (1-1): تعریف عملیاتی متغیرها 7
جدول شماره (1-2): متغیرهای پژوهش 8
جدول شماره (2-1): نحوه ارتباط صندوقهای مشترک با سایر نهادهای مالی 18
جدول شماره (2-2): نمونه هزینههایی که از محل داراییهای صندوق پرداخت میشوند 40
جدول شماره (2-3): هزینههایی که باید توسط سرمایهگذار پرداخت شود 41
جدول شماره (3-1): جامعه آماری پژوهش 72
جدول شماره (4-1): متغیرهای پژوهش 104
جدول شماره (4-2): آزمون عامل افزایش واریانس 105
جدول شماره (4-3): نتایج آزمون لیمر (چاو) 106
جدول شماره (4-4): نتایج آزمون هاسمن 107
جدول شماره (4-5): مدل رگرسیون با دادههای ترکیبی 107
جدول شماره (4-6): نتایج مدلسازی غیرخطی به روش شبکهی عصبی مصنوعی 111
جدول شماره (4-7): مقایسه پیشبینیهای انجامشده به روش خطی و غیرخطی 111
جدول شماره (4-8): نتایج بهترین مدل شبکهی عصبی مصنوعی 113
جدول شماره (4-9): مقایسه زوجی همبستگی (بازده پیشبینیشده – بازده واقعی) 113
جدول شماره (4-10): آزمون زوجی (بازده پیشبینیشده – بازده واقعی) 114
جدول شماره (4-11): مقایسه معیار ارزیابی عملکرد (معیار شارپ) 117
جدول شماره (4-12): آزمون زوجی (سبدهای خطی- سبدهای غیرخطی) 118
جدول شماره (4-13): آزمون زوجی (سبدهای خطی کوچک- سبدهای غیرخطی کوچک) 119
جدول شماره (4-14): آزمون زوجی (سبدهای خطی متوسط- سبدهای غیرخطی متوسط) 119
جدول شماره (4-15): آزمون زوجی (سبدهای خطی بزرگ- سبدهای غیرخطی بزرگ) 120
فهرست شکلها
شکل شماره(3-1): تقسیمبندی هوش مصنوعی 81
شکل شماره(3-2): مرز کارا 91
شکل شماره(3-3): بهینه کلی و محلی 94
شکل شماره(3-4): مراحل اجرای الگوریتم ژنتیک 99
لیست علائم اختصاری:
| نمادهای مورد استفاده در پژوهش | ||
| نماد | نام | ردیف |
| MFR | بازده صندوق سرمایهگذاری مشترک | 1 |
| SHR | نسبت شارپ- دوره قبل | 2 |
| TR | بازدهی به نوسان پذیری بازده- دوره قبل | 3 |
| J | معیار بازدهی تفاضلی جنسن- دوره قبل | 4 |
| P | نسبت دورهی برتر- دوره قبل | 5 |
| SMF | اندازهی صندوق سرمایهگذاری مشترک | 6 |
| VG | رشد ارزش | 7 |
| CA | درصد داراییهای نقدی | 8 |
| FME | خبرگی مدیریت صندوق سرمایهگذاری مشترک | 9 |
| PI | درصد تملک سرمایهگذاری حقیقی | 10 |
| MFA | عمر صندوق سرمایهگذاری مشترک | 11 |
| MR | بازده بازار | 12 |
| SR | ریسک سیستماتیک | 13 |
| AMR | میانگین بازده ماهانه صندوق سرمایهگذاری مشترک | 14 |
| ANN | شبکههای عصبی مصنوعی | 15 |
| GA | الگوریتم ژنتیک | 16 |
| FOF | صندوق چند صندوقی | 17 |
پیشگفتار
صندوقهای سرمایهگذاری مشترک یکی از نهادهای نوین بازار سرمایه میباشند که با فروش سهام خود به عامه مردم وجوهی را تحصیل و سپس با ایجاد تنوع در داراییهای خود سعی در قابلقبول سازی ریسک سرمایهگذاری، به وسیلهی کاهش و یا حذف ریسک سیستماتیک، دارند. از سوی دیگر هدف اصلی سرمایهگذاران کسب بازدهی بیشتر در سطح ریسک قابلقبول است. بر اساس نظریه پرتفوی، متنوع سازی سرمایهگذاریها میتواند منجر به کاهش نوسانها در عین حفظ متوسط بازده گردد. این پژوهش به دنبال بررسی مقایسهای توان پیشبینی مدل رگرسیون با استفاده از دادههای ترکیبی به عنوان مدلی خطی و روش شبکههای عصبی مصنوعی به عنوان روشی غیرخطی و سپس امکان بهینهسازی پرتفوی متشکل از سهام صندوقهای سرمایهگذاری مشترک با استفاده از الگوریتم ژنتیک و در نهایت مقایسه آن با مدل مارکویتز میباشد. همچنین جهت مقایسه پرتفویها، تأثیر اندازه سبد سرمایهگذاری نیز مورد بررسی قرار گرفته است. برای این منظور ابتدا عوامل مؤثر بر بازده صندوقهای سرمایهگذاری مشترک در قالب 13 متغیر شناسایی شدند.
در فصل اول به ارائه کلیات پرداخته میشود و بیان مسئله، هدف، اهمیت و ضرورت انجام پژوهش، قلمرو پژوهش، فرضیات و تعریف عملیاتی متغیرها مورد بررسی قرار میگیرد. در فصل دوم مفاهیم نظری پژوهش و پیشینه پژوهش تشریح و تبیین میشود. در فصل سوم روش انجام پژوهش و جامعه آماری تشریح شده و در ادامه روش گردآوری اطلاعات، تحلیل دادهها و آزمون فرضیات تبیین میشود. فصل چهارم به تحلیل نتایج اختصاص یافته است. چگونگی طبقهبندی اطلاعات و تحلیل آنها از طریق بهکارگیری روشها و مدلهای آماری و در نهایت نتایج آزمون فرضیات تشریح میشود. در فصل پنجم خلاصه پژوهش، نتیجهگیری و بررسی تطبیقی یافتهها ارائهشده و در پایان، محدودیتها و پیشنهادهای پژوهش (مبتنی بر نتایج پژوهش و پیشنهاد در زمینه پژوهشهای آتی) تشریح میشود.
فصل اول
کلیات پژوهش
1-1- مقدمه
رشد اقتصادی بدون توسعه مالی امکانپذیر نیست. توسعه مالی، ابزار، مؤسسات و بازارهای مالی را در بر میگیرد. در این میان، مؤسسات مالی بخش اساسی بازار مالی را تشکیل میدهند. در واقع این مؤسسات زمینهساز رشد ابزار و بازار مالی هستند. بر پایه پژوهشهای متعدد، مؤسسات و ابزارهای مالی، رابطهای مثبت با توسعه و رشد اقتصادی دارند و اغلب، رشد مالی را مقدمهای برای ایجاد جهش در فرآیند توسعه اقتصادی میدانند. از سوی دیگر با توسعه بازار سرمایه و حضور هر چه بیشتر مردم در این بازار نسبت به ایجاد نهادهای سرمایهگذاری مناسب و متنوع، از جمله انواع صندوقهای سرمایهگذاری مشترک[1]، برای تجهیز پساندازهای مردم و فراهم کردن امکان حضور غیرمستقیم آنها در بازار سرمایه، اقدام شده است.
در این فصل ابتدا به کلیاتی از مباحث مهم این پژوهش پرداخته میشود و سپس چرایی انجام این پژوهش، هدف، اهمیت و ضرورت انجام پژوهش، قلمرو پژوهش، سؤالات، فرضیات و تعریف عملیاتی متغیرها مورد بررسی قرار میگیرد.
1-2- تعریف و بیان مسئله پژوهش
بازار مالی، بازاری است که داراییهای مالی در آن خلق، مبادله و دادوستد میشوند. یکی از اصلیترین کارکردهای بازار مالی، انتقال وجوه مازاد افراد علاقهمند به سرمایهگذاری به افراد نیازمند به سرمایه است. بازار مالی به منظور تأمین نیازهای سرمایهگذاران در این بازار به ابزارهایی[2] نیاز دارد تا بتواند پاسخگوی نیازهای متنوع سرمایهگذاران باشد. فرهنگ اصطلاحات تخصصی مالی، ابزار مالی را به عنوان یک سند رسمی و قانونی مانند سهام و اوراق قرضه و یا سایر ابزارهای مالی تعریف میکند.
در نهایت سومین رکن، مؤسسات مالی است. مؤسسات مالی با اهداف ارائه خدمت به جامعه، تأمین رشد و سهم بازار و ایجاد حداکثر بازدهی به فعالیت میپردازند. به عبارت دیگر مؤسسات مالی یک نقش مهم و اساسی در تبدیل امکانات اقتصادی از قبیل زمین، نیروی انسانی، مدیریت و غیره را به انواع مختلف داراییهای مالی عهدهدار هستند. ایفای این نقش افزون بر اینکه داراییهای موجود در اقتصاد را نقدشوندگی و جریان بیشتری میبخشد، تحول و توسعه اقتصادی را نیز امکانپذیر میسازد.
از دیدگاه کلی نوسانات بازده و قیمت سهام تحت تأثیر عوامل سیستماتیک و غیرسیستماتیک بسیاری است و حساسیت هر سهم به این عوامل متفاوت است؛ از این رو یکی از راهکارهای اصلی و مهم پیشنهادی مدیریت مالی تشکیل سبدی از سهام برای حذف نوسانات ناشی از عوامل غیرسیستماتیک است. این هدف در صندوقهای سرمایهگذاری مشترک به شرط تنوع سازی مناسب میسر شده است؛ اما در مورد ریسک سیستماتیک کماکان این معضل وجود دارد. در ادبیات مالی مدرن روشهای متعددی برای بهینهسازی پرتفوی ذکرشده است؛ اما با توجه به پیچیده شدن و سرعت عوامل تأثیرگذار، پیشبینی بازده و تشکیل پرتفویهای بهینه با روشهای سنتی کار دشواری است. با پیشرفت دانش محاسباتی و ظهور فناوری اطلاعات و روشهای فرا ابتکاری امید به حل مسائل پیچیده شکلگرفته و طی چند دهه اخیر این روشها در بازار سرمایه و در مسائل پیشبینی بازده و بهینهسازی پرتفوی استفاده میشود.
صندوقهای سرمایهگذاری مشترک از جمله نهادهایی (مؤسساتی) هستند که طی چند سال اخیر در بازار سرمایه کشورمان معرفیشدهاند و به این دلیل نوپا بودن آنها، پژوهشهای نسبتاً اندکی روی آنها انجامشده است. یکی از مسائل بسیار مهم، پیشبینی رفتار بازده این صندوقها و اتخاذ تصمیمهای سرمایهگذاری و تشکیل پرتفویی از این صندوقها برای سرمایهگذاران است. مسئله این پژوهش بررسی و بهکارگیری روشهای هوش مصنوعی شامل شبکههای عصبی مصنوعی و الگوریتم ژنتیک در پیشبینی بازده صندوقهای سرمایهگذاری مشترک بازار سرمایه و تشکیل پرتفوی بهینه از این صندوقها میباشد.
1-3- اهمیت و ضرورت انجام پژوهش
مهمترین وظیفه بازار اوراق بهادار انتقال کارا و مؤثر سرمایه از پسانداز کنندگان به سوی بنگاهها و اشخاص نیازمند سرمایه میباشد. در حقیقت سلامت اقتصادی وابسته به انتقال کارا و مؤثر این وجوه از عرضهکنندگان (پسانداز کنندگان) به سوی متقاضیان وجوه سرمایهای (بنگاهها) میباشد. از طرف دیگر، در بازار سرمایه تشخیص مناسبترین اوراق بهادار، مهمترین مسئله مورد توجه سرمایهگذاران است تا با توجه به ریسک و بازده، حداکثر ثروت را کسب کنند.
این پژوهش در تلاش برای ایجاد پرتفوی بهینه از میان صندوقهای سرمایهگذاری مشترک و با استفاده از الگوریتم ژنتیک است، البته برای انجام این کار ابتدا باید عملکرد صندوقها را با استفاده از روش شبکه عصبی مصنوعی پیشبینی نمود. این گامی در راستای آگاه کردن سرمایهگذاران برای سرمایهگذاری مناسبتر منابعشان است. ضمناً یک سیستم پیشبینی بازده مناسب و مطمئن شرکتها و نهادهای مالی، سبب جلب اعتماد افراد، اعم از سهامداران خرد و کلان به بازار سرمایه و رونق هر چه بیشتر آن خواهد شد و میتواند دریچهای نو به سوی جلب سرمایه باشد. همچنین انتخاب سبدی بهینه از صندوقهای سرمایهگذاری مشترک کمک زیادی در ایجاد صندوقهای سرمایهگذاری مشترک چند صندوقی (صندوق صندوق)[3] مینماید که این به نوبهی خود منجر به توسعه ابزارهای مالی کشور خواهد شد و بدیهی است وجود تنوع در صندوقهای سرمایهگذاری مشترک به عنوان یکی از اقسام نهادهای مالی، ازجمله عوامل مؤثر در ایجاد انگیزه برای مشارکت سرمایهگذاران در بازار سرمایه است.
1-4- اهداف پژوهش
صندوقهای سرمایهگذاری مشترک یکی از انواع واسطههای مالی نوین هستند که با فروش سهام خود به عامه مردم وجوهی را تحصیل و در ترکیب متنوع از اوراق بهادار با توجه به هدف صندوق، به طور حرفهای سرمایهگذاری میکنند.
توسعه سرمایهگذاری از یک سو موجب جذب سرمایه و هدایت آن به بخشهای مولد اقتصادی شده و از سوی دیگر با توجه به جهتگیری سرمایهگذاران، سرمایهگذاریها به سمت صنایعی هدایت خواهند شد که از سود بیشتر یا ریسک کمتری برخوردار است و این امر در نهایت سبب تخصیص بهینه منابع و رشد و شکوفایی اقتصادی کشور خواهد شد. در این راستا انتخاب پیشبینی بازده آتی و تشکیل پرتفوی، یکی
عنوان صفحه
فصل اول : کلیات پژوهش
1-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………… 2
1-2- شرح و بیان مسئله پژوهش……………………………………………………………………………………………….. 3
1-3- اهمیت و ارزش پژوهش ……………………………………………………………………………………………………. 6
1-4- اهداف پژوهش ………………………………………………………………………………………………………………… 6
1-5- کاربرد نتایج پژوهش…………………………………………………………………………………………………………. 7
1-6- پرسش های پژوهش…………………………………………………………………………………………………………. 8
1-7- قلمرو پژوهش ………………………………………………………………………………………………………………… 8
1-8- اصطلاحات……………………………………………………………………………………………………………………… 8
1-9- خلاصه فصل اول………………………………………………………………………………………………………………. 9
فصل دوم : ادبیات و پیشینه پژوهش
2 -1- مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………………. 10
2-2- توسعه ی منطقه ای………………………………………………………………………………………………………….. 11
2-3-تدوین استراتژی………………………………………………………………………………………………………………… 12
2-4- قابلیت های پویا ………………………………………………………………………………………………………………. 14
2-4-1- ابعاد قابلیت های پویا……………………………………………………………………………………………………. 19
2-5- همکاری استراتژیک…………………………………………………………………………………………………………. 22
2-6- پیشینه ی پژوهش……………………………………………………………………………………………………………. 25
2-6-1-پژوهش های داخلی……………………………………………………………………………………………………….. 25
2-6-2-پژوهش های خارجی……………………………………………………………………………………………………… 27
2-7- خلاصه فصل …………………………………………………………………………………………………………………… 29
فصل سوم: روش پژوهش
مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………. 31
3-1- روش پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………… 32
3-2- جامعه آماری……………………………………………………………………………………………………………………. 32
3-3- شیوه نمونهگیری و حجم نمونه………………………………………………………………………………………….. 32
3-4- روشهای جمعآوری داده ها ……………………………………………………………………………………………….. 33
عنوان صفحه
3-4-1- اجزای پرسشنامه………………………………………………………………………………………………………….. 34
3-5- ابزار تجزیه و تحلیل………………………………………………………………………………………………………….. 34
3-6- تکنیک دیمتل…………………………………………………………………………………………………………………. 35
3-6-1-مزایای تکنیک دیمتل……………………………………………………………………………………………………. 36
3-6-2-تصمیم گیری به روش دیمتل…………………………………………………………………………………………. 36
3-6-3- روش دیمتل فازی……………………………………………………………………………………………………….. 36
3-7- خلاصه فصل…………………………………………………………………………………………………………………….. 40
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده ها
4-1- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………..……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 41
4-2- یافتههای توصیفی…………………………………………………………………………………………………………… 42
4-2-1- توزیع فراوانی متغیر جنسیت در نمونه…………………………………………………………………………… 42
4-2-2- توزیع فراوانی متغیر وضعیت تاهل پاسخدهندگان در نمونه……………………………………………… 42
4-2-3- توزیع فراوانی متغیر سن پاسخدهندگان در نمونه…………………………………………………………….. 42
4-2-4- توزیع فراوانی متغیر سطح تحصیلات در نمونه……………………………………………………………….. 43
4-3- یافته های مبتنی بر پرسش های پژوهش ………………………………………………………………………….. 43
4-3-1- یافته های مبتنی بر پرسش اول………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 43
4-3-2- یافته های مبتنی بر پرسش دوم…………………………………………………………………………………….. 44
4-3-3- یافته های مبتنی بر پرسش سوم………………………………………………………………………………….. 45
این مطلب را هم بخوانید :
4-3-4- یافته های مبتنی بر پرسش چهارم……………………………………………………………………………….. 45
4-3-5- یافته های مبتنی بر پرسش پنجم…………………………………………………………………………………. 46
4-3-6- یافته های مبتنی بر پرسش ششم…………………………………………………………………………………. 48
4-3-7- یافته های مبتنی بر پرسش هفتم…………………………………………………………………………………. 52
4-3-8- یافته های مبتنی بر پرسش هشتم……………………………………………………………………………….. 56
4-3-9- یافته های مبتنی بر پرسش نهم…………………………………………………………………………………… 59
4-3-10- یافته های مبتنی بر پرسش دهم………………………………………………………………………………… 63
4-3-11- یافته های مبتنی بر پرسش یازدهم…………………………………………………………………………….. 67
4-3-12- یافته های مبتنی بر پرسش دوازدهم…………………………………………………………………………… 70
4-4- یافته های جانبی پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 74
5-4- خلاصه فصل…………………………………………………………………………………………………………………….. 75
عنوان صفحه
فصل پنجم : نتیجه گیری و پیشنهاد ها
5-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………… 76
5-۲- خلاصه فصول…………………………………………………………………………………………………………………… 77
5-3- تحلیل یافته های پژوهش…………………………………………………………………………………………………. 77
5-3-1-تحلیل یافته های مبتنی بر پرسش اول تا پنجم……………………………………………………………….. 77
5-3-2-تحلیل یافته های مبتنی بر پرسش ششم………………………………………………………………………… 77
5-3-3- تحلیل یافته های مبتنی بر پرسش هفتم……………………………………………………………………….. 78
5-3-4- تحلیل یافته های مبتنی بر پرسش هشتم………………………………………………………………………. 79
5-3-5- تحلیل یافته های مبتنی بر پرسش نهم………………………………………………………………………….. 80
5-3-6- تحلیل یافته های مبتنی بر پرسش دهم…………………………………………………………………………. 80
5-3-7- تحلیل یافته های مبتنی بر پرسش یازدهم……………………………………………………………………… 81
5-3-8- تحلیل یافته های مبتنی بر پرسش دوازدهم……………………………………………………………………. 82
5-4- محدودیت های پژوهش…………………………………………………………………………………………………….. 82
5-5- پیشنهادهای کاربردی پژوهش…………………………………………………………………………………………… 83
5-6- پیشنهادات به پژوهشگران آتی…………………………………………………………………………………………… 84
5-7- خلاصه پژوهش………………………………………………………………………………………………………………… 85
پیوست : پرسشنامه……………………………………………………………………………………………………………………. 86
منابع………………………………………………………………………………………………………………………………………… 90
فهرست شکل ها
عنوان صفحه
شکل 2-1- وابستگی درونی میان عوامل SWOT………………………………………………………………………. 14
شکل 2-2: اجزاء اصلی قابلیت های پویا……………………………………………………………………………………….. 22
شکل 4-1: الگوریتم پیشنهادی…………………………………………………………………………………………………… 48
شکل 4-2: تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بین ابعاد برای چهار استراتژی اصلی………………………………………. 51
شکل 4-3: تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بین ابعاد برای دو استراتژی SO و WO بصورت ترسیمی………. 55
شکل 4-4 : تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بین ابعاد برای دو استراتژی SO و ST بصورت ترسیمی………… 58
شکل 4-5: میزان اهمیت و تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بین شاخصهای دو استراتژی SO و WT…… 62
شکل 4-6: نمودار اهمیت و تأثیرگذاری و تأثیرپذیری برای دو استراتژی WO و ST………………………. 66
شکل 4-7: میزان اهمیت و تأثیرگذاری و تأثیرپذیری برای دو استراتژی WO و WT…………………….. 69
شکل 4-6: میزان اهمیت و تأثیرگذاری و تأثیرپذیری برای دو استراتژی ST و WT……………………… 73
فهرست جدول ها
عنوان صفحه
جدول 1-1: توسعه در شهرستان های رستم و ممسنی و رتبه آن در استان…………………………………….. 3
جدول 2-1: تعییر پارادایم سیاست ناحیه ای………………………………………………………………………………….. 12
جدول 2-2: تعاریف قابلیت پویا………………………………………………………………………………………………….. 16
جدول 2-3: تحقیقات مرتبط با شناسایی قابلیت پویا در سازمان……………………………………………………………………….. 16
جدول 2-4: متغیرهای اصلی قابلیت پویا……………………………………………………………………………………… 18
جدول 2-5: مزایای همکاری استراتژیک و زیرمجموعه ها………………………………………………………………. 24
جدول 2-5: مزایای همکاری استراتژیک و زیرمجموعه ها………………………………………………………………. 24
جدول 3-1: معادل گزینه های زبانی…………………………………………………………………………………………… 34
جدول 4-2: توزیع فراوانی متغیر جنسیت در نمونه………………………………………………………………………. 42
جدول 4-2: توزیع فراوانی متغیر وضعیت تاهل پاسخ دهندگان در نمونه………………………………………… 42
جدول 4-3: توزیع فراوانی متغیر سن پاسخ دهندگان در نمونه………………………………………………………. 42
جدول4 -4: توزیع فراوانی متغیر سطح تحصیلات در نمونه………………………………………………………….. 43
جدول4-5: معیارها و شاخص های مربوط به هر معیار………………………………………………………………….. 47
جدول 4-6: مقیاس های زبانی فازی…………………………………………………………………………………………… 49
جدول 4-7: ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای چهار استراتژی اصلی………………………………………………. 49
جدول 4-8: نرمال شده ی ماتریس تاثیر مستقیم فازی برای چهار استراتژی اصلی………………………….. 49
جدول 4-9: ماتریس تاثیر کل فازی برای چهار استراتژی اصلی……………………………………………………… 50
جدول 4-10: ماتریس دیفازی شده (اعداد قطعی) برای چهار استراتژی اصلی………………………………….. 50
جدول4- 11: اهمیت و تأثیرگذاری ابعاد (اعداد قطعی) برای چهار استراتژی اصلی………………………….. 51
جدول 4-12 : ابعاد تاثیرگذار و تاثیرپذیر برای چهار استراتژی اصلی………………………………………………. 52
جدول 4-13: ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی SO و WO……………………………………… 52
جدول 4-14 : حالت نرمال شده ی ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی SO و WO………. 53
جدول 4-15 : ماتریس تاثیر کل فازی برای دو استراتژی SO و WO……………………………………………. 53
جدول 4-16 : ماتریس دی فازی شده به مقادیر قطعی برای دو استراتژی SO و WO…………………. 53
جدول 4-17: اهمیت و تأثیرگذاری ابعاد (اعداد قطعی)…………………………………………………………………. 54
جدول 4-18: ابعاد تاثیرگذار و تاثیر پذیر برای دو استراتژی SO و WO……………………………………….. 55
جدول 4-19: ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی SO و ST……………………………………….. 56
جدول 4-20: نرمال شده ی ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی SO و ST……………………. 56
جدول 4-21: ماتریس تاثیر کل فازی برای دو استراتژی SO و ST……………………………………………….. 57
عنوان صفحه
جدول 4-22: ماتریس دی فازی شده به مقادیر قطعی برای دو استراتژی SO و ST………………………. 57
جدول 4-23: اهمیت و تأثیرگذاری ابعاد (اعداد قطعی)…………………………………………………………………. 58
جدول 4-24: ابعاد تاثیرگذار و تاثیر پذیر……………………………………………………………………………………… 59
جدول 4-25: ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی SO و WT……………………………………. 60
جدول 4-26: نرمال شده ی ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی SO و WT……………….. 60
جدول 4-27: ماتریس تاثیر کل فازی برای دو استراتژی SO و WT…………………………………………… 60
جدول 4-28: ماتریس دی فازی شده به مقادیر قطعی برای دو استراتژی SO و WT………………….. 61
جدول 4-29: میزان اهمیت و تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بین ابعاد برای دو استراتژی SO و WT…… 62
جدول 4-30: ابعاد تاثیرگذار و تاثیر پذیر برای دو استراتژی SO و WT……………………………………… 63
جدول 4-31: ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی WO و ST………………………………………. 64
جدول 4-32: حالت نرمال شده ی ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی WO و ST………… 64
جدول 4-33: ماتریس تاثیر کل فازی برای دو استراتژی WO و ST……………………………………………… 64
جدول 4-34: ماتریس دی فازی شده به مقادیر قطعی برای دو استراتژی WO و ST…………………….. 65
جدول 4-35: میزان اهمیت و تأثیرگذاری و تأثیرپذیری برای دو استراتژی WO و ST…………………… 65
جدول 4-36: ابعاد تاثیرگذار و تاثیر پذیر برای دو استراتژی WO و ST………………………………………… 66
جدول 4-37: ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی WO و WT ………………………………… 67
جدول 4-38: حالت نرمال شده ی ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی WO و WT…….. 67
جدول 4-39: ماتریس تاثیر کل فازی برای دو استراتژی WO و WT ……………………………………….. 68
جدول 4-40: ماتریس دی فازی شده به مقادیر قطعی برای دو استراتژی WO و WT…………………. 68
جدول 4-41: میزان اهمیت و تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بین ابعاد برای دو استراتژی WO و WT .. 69
جدول 4-42 ابعاد تاثیرگذار و تاثیر پذیر برای دو استراتژی WO و WT……………………………………… 70
جدول 4-43: ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی ST و WT……………………………………….. 71
جدول 4-44: حالت نرمال شده ی ماتریس فازی تاثیر مستقیم برای دو استراتژی ST و WT…………. 71
جدول 4-45: ماتریس تاثیر کل فازی منتج از ماتریس تاثیر مستقیم فازی برای ST و WT…………… 71
جدول 4-46: ماتریس دی فازی شده به مقادیر قطعی برای دو استراتژی ST و WT…………………….. 72
جدول 4-47: میزان اهمیت، تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بین ابعاد برای دو استراتژی ST و WT……….. 72
جدول 4-48: ابعاد تاثیرگذار و تاثیر پذیر برای دو استراتژی ST و WT ……………………………………… 73
جدول 4-49: اولویت استراتژی ها جهت اجرا از لحاظ اهمیت………………………………………………………… 75
فصل اول
کلیات پژوهش
1-1- مقدمه
امروزه توجه به مدیریت استراتژیک در دستیابی هر سازمان به اهداف خویش نقش مهمی دارد. تدوین استراتژی به عنوان زیربنای مدیریت استراتژیک زمینه ساز توجه سازمان به شرایطی است که در آن قرار دارد. البته با توجه به اینکه تحلیل های صورت گرفته بر مبنای ابزارهایی مانند SWOT جهت تدوین استراتژی دارای نقص هایی می باشد، پژوهش حاضر با در پیش گرفتن رویکردی جدید جهت برطرف کردن این کاستی ها گام برداشته است. در این پژوهش به تدوین و تلفیق استراتژی های سازمانی توسعه ی منطقه ای، با رویکرد قابلیت های پویا و همکاری استراتژیک پرداخته می شود. در این فصل، شرح و بیان مساله پژوهش، اهمیت، اهداف و سوالات، کاربرد و قلمرو پژوهش و اصطلاحات پژوهش و واژه های عملیاتی آن تشریح می گردند.
1-2- شرح و بیان مساله پژوهش
فقدان نظام برنامه ریزی بخشی – منطقه ای در کشور موجب شده است که برخی از مناطق رشد و توسعه شتابان داشته باشند و برخی دیگر از مناطق همچنان سیر قهقرایی را در مسیر توسعه طی کنند و اختلاف بین سطح توسعه یافتگی مناطق تشدید شود (سیف الدینی و همکاران، 1389: 91). اصولاً نابرابریهای منطقهای از دو زمینه اصلی نشأت میگیرد: نخست شرایط طبیعی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی هر منطقه و دوم تصمیمات سیاستگذاران و برنامهریزان اقتصادی. نکته قابل توجه آن است که با پیشرفت تکنولوژی، اهمیت عامل اول کمتر شده و بر اهمیت عامل دوم اضافه می شود. بنابراین در دنیای امروزی که پیشرفت تکنولوژی سریع و بالا میباشد، تصمیمات سیاستگذاران و برنامهریزان در ایجاد نابرابریهای منطقهای تأثیرگذار است (پریزادی و همکاران، 16:1391).
از طرفی علیرغم قابلیت های مهم و برجسته شهرستان های رستم و ممسنی مانند: نیروهای فراوان تحصیلکرده از جمله800 مقام و مدیر عالیرتبه و 4492 متخصص و تکنسین (سالنامه آماری استان فارس، 1386)، دارا بودن سوابق تاریخی پربار، موقعیت راهبردی مناسب به جهت قرار گرفتن در شاهراه های ارتباطی چندین استان بزرگ کشور و نزدیکی به مرزهای سه استان و خلیج فارس، برخوداری از خاک و شرایط اقلیمی بسیار مساعد جهت بهره برداری صنعتی و کشاورزی، عبور رودخانه فهلیان از مرکز شهرستان و آثار و ابنیههای فرآوان تاریخی و گردشگری مانند شهر هخامنشی لیدوما، آتشکده میل اژدها، تفرجگاه بوان و غیره، هنوز نتوانسته است به جایگاه مساعدی از لحاظ معیارهای توسعه و پیشرفت دست یابند و همین امر باعث مهاجرت افراد و نیروهای تحصیلکرده به خارج از شهرستان شده است. رضایی و همکاران (1390) در پژوهشی به بررسی وضعیت شاخص های توسعه شهرستان های رستم و ممسنی در مقایسه با دیگر شهرستانهای استان فارس با استفاده از شاخص HDI[1] پرداخته اند. نتایج این پژوهش را میتوان در جدول 1-1 ملاحظه کرد.
جدول (1-1): شاخصهای توسعه در شهرستان های رستم و ممسنی و رتبه آن در استان (رضایی و همکاران، 1390: 12 – 6)
| شهرستان | درصد توسعه | رتبه در استان | وضعیت | |
| شاخص توسعه اقتصادی | رستم | 15/0 | 26 | توسعه نیافته |
| ممسنی | 16/0 | 25 | توسعه نیافته | |
| شاخص توسعه خدماتی | رستم | 11/0 | 26 | توسعه نیافته |
| ممسنی | 18/0 | 21 | توسعه نیافته | |
| شاخص توسعه بهداشتی | رستم | 37/0 | 19 | توسعه نیافته |
| ممسنی | 56/0 | 7 | نیمه توسعه یافته | |
| شاخص توسعه آموزشی | رستم | 83/0 | 1 | توسعه یافته |
| ممسنی | 65/0 | 9 | نیمه توسعه یافته | |
| مجموع شاخص ها | رستم | – | – | توسعه نیافته |
| ممسنی | – | – | توسعه نیافته | |
این عوامل و آمارهای مستند نشان دهنده ی توسعه نیافتگی شهرستان های مورد مطالعه علی رغم وجود توانمندی های فراوان است که ضرورت یک برنامهریزی جدی و جامع را بیش از پیش آشکار میسازد. بنابراین به نظر می رسد با توجه به قابلیت های مختلف شهرستان های رستم و ممسنی می توان با شناخت فضاهای مؤثر آینده، باز تعریفی از نقش این دو شهرستان در فرآیند توسعه ارائه داد.
در حالی که معمولاً برای حل معضلات شهری و منطقه ای راه حل های آسانی از طریق برنامه ریزی های سنتی وجود ندارد، برنامه ریزی استراتژیک می تواند در دستیابی به برنامه ریزی سیستماتیک و پایدار از طریق درک فرصت ها و تهدیدها و امکانات و قوت ها و ضعف ها و. .. به مقامات محلی کمک شایسته ای بکند. در واقع برنامه ریزی استراتژیک را می توان در واکنش به نواقص طرح های جامع و تفصیلی و پرهیز از برنامه ریزی متمرکز، اصولاً به سمت برنامه ریزی فرآیندی، تصمیم سازی، برنامه ریزی محلی و مشارکت و تلفیق برنامه ریزی و اجرا نمود (مراد مسیحی، 1384: 58). آن چه که در سیر تطور برنامه ریزی شهری در کشورهای پیشگام در برنامه ریزی نشان داده شده است، تغییر و تحول به رویکرد سیستمی و سپس از طرح های جامع به سوی طرح های راهبردی است. این تطور برخاسته از بسط و گسترش نظریه سیستم ها بود. نظریه عمومی سیستم ها ثابت کرد که شهر هم چون یک کلیت واحد است (جمهیری و همکاران، 1387).
علاوه بر این بررسی ها نشان می دهد که بیش از 90 درصد استراتژی های اجرایی منتج شده از فرآیند برنامه ریزی استراتژیک در سازمانها با شکست مواجه می شوند و از دستیابی به اهداف اساسی خود باز می مانند (خداداد حسینی و همکاران، 1385: 215)، که این امر به دلیل هدف قرار دادن بهینه سازی بخشی و بی توجهی به برنامه ریزی متوازن جهت استفاده از قابلیت های بخش های مختلف است. از طرفی مدیران استراتژیک سازمانها در هنگام اجرای استراتژی های طراحی شده برای آن سازمان به پیاده سازی یکی از استراتژی های طراحی شده بنا بر روش خاصی مانند تجزیه و تحلیل سلسله مراتبی و تجزیه و تحلیل فازی اقدام می کنند و اجرای سایر استراتژی ها را یا به کلی کنار می گذارند و یا در لیست اقدامات فرعی قرار می دهند. این وضعیت منجر به وقوع بهینه سازی بخشی در اثر بی توجهی به نقاط ضعف، قوت، فرصت ها و تهدیدهایی می گردد که با توجه به آنها، سایر استراتژی های در اولویت قرار نگرفته تدوین گردیده است. رویکرد سیستمی به برنامه ریزی و اجرای برنامه ها به ما اعلام می کند که لازم است تا در طراحی سیستم مورد نظر اجرای سیستم به صورت قطعات جدای از یکدیگر دیده نشود بلکه باید ارتباط آن ها با یکدیگر هماهنگ، کارآ و مؤثر باشد. به علاوه هماهنگی با تأثیرات عملکرد اجزا و کل سیستم موجود در محیط سروکار دارد (جمهیری و همکاران، 1387). در این راستا تلفیق استراتژی های تدوین شده با توجه به نظریه ی همکاری استراتژیک و قابلیت های پویای سازمانی می تواند نقطه ی ضعف ناشی از اجرای استراتژی به صورت مفرد را کاهش دهد.
یکی از ویژگیهای قابلیت پویا توانایی موسسه در ایجاد و بهره برداری از روابط بین سازمانی به منظور دستیابی به منابع جدید می باشد. موسساتی با قابلیت شبکه سازی مطلوب با قرار گرفتن در مواضع استراتژیک، شبکه روابط سودمندی را با دیگر شرکا برقرار می کنند. مشارکتهای بین سازمانی از طریق تدوین استراتژی های مشترک جهت حصول به اهداف واحد یکی از قدرتمندترین عوامل ایجاد ارزش و جزو مهمترین ابزار کسب و کار محسوب می شوند. بسیاری از استراتژی ها هنگامی کارایی بیشتری دارند که مجموعه ای از استراتژهای مکمل برای آنها وجود داشته باشد و بدون توجه به قابلیت پویا و نقش مکمل و همکارانه ی سایر بخش ها امکان دستیابی به آنها وجود ندارد.
قابلیت های پویا شامل ظرفیت بنگاه برای شکل دادن به اکوسیستمی است که بنگاه آن را اشغال کرده است و برای توسعه ی محصولات و فرآیندهای جدید و برای طراحی و اجرای مدلهای تجاری پایدار می باشد. فرض بر این است که برتری در این ظرفیت های ترکیب باعث تقویت بنگاه برای نوآوری و کسب موفقیت آمیز ارزش های کافی در زمینه عملکرد مالی بلندمدت می شود. قابلیت پویا خود به شش نوع شامل قابلیت جذب، نوآوری، شبکه سازی، انطباق، ادغام و ادراک تقسیم می گردد. تلفیق استراتژی های توسعه ی منطقه ای با استفاده از انواع قابلیت های مذکور بخضوص قابلیت شبکه ای انجام می گیرد که به توانایی موسسات در ایجاد و بهره برداری از روابط بین سازمانی و یا روابط بین بخش های یک سازمان به منظور دستیابی به منابع جدید اشاره دارد. موسساتی با قابلیت شبکه سازی مطلوب با قرار گرفتن در مواضع استراتژیک می توانند شبکه روابط سودمندی را با دیگر شرکا برقرار می کنند، بگونه ای که از طریق این همکاری علاوه بر استفاده از نقاط قوت دیگران، نقاط ضعف خود را نیز پوشش دهند. در این راستا چند نظریه پرداز معتقدند که استراتژی زنجیره ای عبارت است از هدایت یک تعداد فعالیت وابسته به یکدیگر، در سطح فناوری، تجاری و مالی، که بطور منظم، ضمن تاکید بر یکدیگر و استفاده از صلاحیت های هم، حداکثر نتایج تزایدی را ایجاد می کنند (شمس، 1390: 414).
با وجود اینکه شهرستان های رستم و نورآباد ممسنی از جهت دارا بودن قابلیت های مختلف در وضعیت مناسبی قرار دارد، با استناد به آمار و شاخص های توسعه نتوانسته است به توسعه ی متوازنی در همه ی ابعاد دست یابد. پیشرفت و توسعه ی متوازن در همه ی ابعاد در صورتی حاصل می شود که بتوان از همه ی فرصت ها و نقاط قوت موجود در راستای پوشش دادن تهدیدها و نقاط ضعفی که وجود دارد استفاده کرد. با توجه به تعریف همکاری استراتژیک و قابلیت پویا، می توان استراتژی های مربوط به سازمانهای دخیل در توسعه ی محدوده را به گونه ای تدوین نمود که نقش مکملی برای یکدیگر در جهت حصول به هدف ایفا نمایند و ایجاد ارزش بیشتری کنند. از آنجا که در محدوده ی مورد مطالعه قابلیت های فراوانی در زمینه های مختلف از جمله کشاورزی، صنعتی، گردشکری و علمی وجود دارد، توجه به نقش مکملی که هر کدام از این بخش ها و سازمانهای متولی این بخش ها می توانند برای همدیگر ایفا کنند در چارچوب استراتژی های هماهنگ بین سازمانی در راستای دستیابی به هدف مشترک نقش بی بدیلی در مسیر دستیابی به پیشرفت و توسعه در همه ی ابعاد ایفا می کند.
بنابراین هدف این پژوهش عبارت است از تدوین و تلفیق استراتژی های بین سازمانی در شهرستان های رستم و نورآباد ممسنی در استان فارس با استفاده از رویکرد همکاری استراتژیک و قابلیت های پویا جهت بهره برداری از همه ی استراتژی های طراحی شده برای منطقه ی مورد بررسی، به گونه ای که بتوان حداکثر استفاده از نقاط قوت و فرصت ها صورت بگیرد، حداکثر نتایج تزایدی حاصل شود و همچنین بتوان تا جایی که ممکن است نقاط ضعف و تهدیدهای موجود نیز پوشش داده شود. بنابراین در پژوهش حاضر به دنبال پاسخگویی به دو پرسش می باشیم:
2-2- روشهای نگهداری و تعمیر…………………………………………………………………………………………………………………….3
الف- تعمیر واکنشی یا اضطراری (حرکت تا خرابی)………………………………………………………………………………………..4
ب- تعمیر اصلاحی……………………………………………………………………………………………………………………………………………4
ج- تعمیر از کارافتادگی…………………………………………………………………………………………………………………………………….4
د- نگهداری و تعمیر پیشگیرانه………………………………………………………………………………………………………………………..5
ه- نگهداری و تعمیر پیش اقدامانه……………………………………………………………………………………………………………………6
و- نگهداری و تعمیر بر اساس قابلیت اطمینان…………………………………………………………………………………………………6
ی- نگهدارى و تعمیر پیشبینانه بر اساس پایش وضعیت ……………………………………………………………………………….6
2-3- هدف از نگهدارى و تعمیر بر اساس پایش وضعیت………………………………………………………………………………..7
2-4- روشهای اجرای نگهدارى و تعمیر پیشبینانه بر اساس پایش وضعیت ……………………………………………….8
2-4-1- تحلیل روغن ……………………………………………………………………………………………………………………………………..8
2-4-2- تحلیل صوت ……………………………………………………………………………………………………………………………………..9
2-4-2-1-کمیتهای اندازهگیری صوت……………………………………………………………………………………………………….10
الف-کمیتهای فیزیکی………………………………………………………………………………………………………………………………….10
ب-کمیتهای لگاریتمی صدا………………………………………………………………………………………………………………………….10
2-4-2-2- وسایل اندازهگیری صوت (ترازسنج صوت) ………………………………………………………………………………..11
2-4-2-3- روشهای پایش وضعیت با استفاده از تحلیل صدا……………………………………………………………………..11
الف-پایش وضعیت بهوسیله صدا بهصورت پیوسته (لحظهای) ……………………………………………………………………..11
ب-پایش وضعیت بهوسیله صدا بهصورت دورهای………………………………………………………………………………………….11
2-4-3- تحلیل ارتعاشات……………………………………………………………………………………………………………………………….11
2-4-3-1- مشخصههای اصلی امواج ارتعاشی………………………………………………………………………………………………12
2-4-3-2- کمیتهای اندازهگیری ارتعاش……………………………………………………………………………………………………13
الف-کمیت های فیزیکی ……………………………………………………………………………………………………………………………….13
ب-کمیت های لگاریتمی ارتعاش………………………………………………………………………………………………………………….13
2-4-3-3- دلایل استفاده از سیگنالهای ارتعاشی در پایش وضعیت در ماشینآلات…………………………………13
2-4-3-4- شناسایی عیوب از طریق تحلیل ارتعاشات………………………………………………………………………………..14
2-4-3-5- امکانات موردنیاز برای اجرای تحلیل ارتعاشات…………………………………………………………………………14
2-4-3-6- روشهای پایش وضعیت به کمک تحلیل ارتعاش………………………………………………………………………14
الف- پایش وضعیت ارتعاش ماشینآلات بهصورت مانیتورینگ……………………………………………………………………..14
ب- پایش وضعیت ارتعاش ماشینآلات بهصورت دورهای………………………………………………………………………………14
2-4-4- تحلیل حرارت…………………………………………………………………………………………………………………………………..15
2-4-4-1- روشهای پایش وضعیت ماشینآلات با استفاده از تحلیل حرارت…………………………………………….15
الف- پایش وضعیت ماشینآلات بهوسیله حرارت بهصورت لحظهای و پیوسته……………………………………………15
ب- پایش وضعیت حرارت ماشینآلات بهصورت دورهای با استفاده از دمانگاری فروسرخ ………………………….15
2-5- پایش وضعیت تسمه به کمک تحلیل حرارت………………………………………………………………………………………15
2-6- پایش وضعیت تسمه با استفاده تحلیل ارتعاش و صدا…………………………………………………………………………16
2-7- مروری بر تحقیقات انجامشده………………………………………………………………………………………………………………17
فصل سوم (مواد و روشها)……………………………………………………………………………………………………………………….44
3-1- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………………..44
3-2- مواد تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………………………….44
3-2-1- میز آزمون پایش تسمه…………………………………………………………………………………………………………………..44
3-2-2- موتور الکتریکی………………………………………………………………………………………………………………………………..46
3-2-3- یاتاقان………………………………………………………………………………………………………………………………………………46
3-2-4- محور محرک سامانه تسمهای…………………………………………………………………………………………………………47
3-2-5- تسمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….47
3-2-6- پولی (چرخ تسمه) …………………………………………………………………………………………………………………………48
3-2-7- ارتعاشسنج……………………………………………………………………………………………………………………………………..48
3-2-8- صوتسنج………………………………………………………………………………………………………………………………………..49
3-2-9- میز محل نصب دستگاهها……………………………………………………………………………………………………………….51
3-3- روش تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………………………….51
فصل چهارم (نتایج، بحث و پیشنهادها )………………………...………………………………………………….55 4-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………..55
این مطلب را هم بخوانید :
4-2- طیف ارتعاشی تسمهها………………………………………………………………………………………………………………………….55
4-3- دادههای ارتعاشی………………………………………………………………………………………………………………………………….57
4-4- تجزیه واریانس دادههای ارتعاشی…………………………………………………………………………………………………………57
4-5- مقایسهی دادههای ارتعاشی تسمهها……………………………………………………………………………………………………59
4-6- طیف صوتی تسمهها……………………………………………………………………………………………………………………………..60
4-7- دادههای صوتی تسمهها………………………………………………………………………………………………………………………..61
4-8- تجزیه واریانس دادههای صوتی……………………………………………………………………………………………………………62
4-9- مقایسه نمودارهای دادههای صوتی تسمهها………………………………………………………………………………………..64
4-10- تغییرات ارتعاش و صدا در تسمه نو…………………………………………………………………………………………………..65
4-11- تغییرات ارتعاش و صدا در تسمه کهنه………………………………………………………………………………………………65
4-12- تغییرات ارتعاش و صدا در تسمه فرسوده………………………………………………………………………………………….66
4-13- نتیجهگیری………………………………………………………………………………………………………………………………………..67
4-14- پیشنهادها…………………………………………………………………………………………………………………………………………..69
فهرست منابع…………………………………………………………………..……………………………………………….70
پیوستها…………………………………………………………………………………..……………………………………..79
فهرست جدولها
| عنوان صفحه |
جدول4-1: مقادیر دادههای ارتعاشی تسمهها برحسب (m/s2)……………………………………………………………………57
جدول4-2: تجزیه واریانس تاثیر نوع تسمه بر میزان ارتعاش (m/s2)……………………………………………………….. 58
جدول4-3: نتایج آزمون دانکن برای مقایسه میانگین اثر نوع تسمه بر میزان ارتعاش (m/s2)…………………..58
جدول4-4: مقادیر دادههای صوتی تسمهها برحسب (db)…………………………………………………………………………..61
جدول4-5: تجزیه واریانس تاثیر نوع تسمه بر میزان صوت (db)…………………………………………………………………62
جدول4-6: نتایج آزمون دانکن برای مقایسه میانگین اثر نوع تسمه بر میزان صوت (db)…………………………..63
پیوست 1: مشخصات فنی الکتروموتور سه فاز تیپ 90LA……………………………………………………………………….79
پیوست 2: مشخصات فنی کلی ارتعاشسنج مدل (VB-8203)……………………………………………………………..80
پیوست 3: مشخصات الکتریکی ارتعاشسنج…………………………………………………………………………………………..81
پیوست 4: مشخصات الکتریکی ارتعاشسنج…………………………………………………………………………………………..82
پیوست 5: مشخصات صوتسنج…………………………………………………………………………………………………………………83
پیوست 6: مقادیر دادههای ارتعاشی……………………………………………………………………………………..84
پیوست 7: نتایج تجزیه واریانس اثر نوع تسمه بر میزان ارتعاش………………………………………………………………….84
پیوست 8: نتایج آزمون دانکن برای مقایسه میانگین اثر نوع تسمه بر میزان ارتعاش…………………………………84
پیوست 9: مقادیر دادههای صوتی………………………………………………………………………………………………………………..85
پیوست 10: نتایج تجزیه واریانس اثر نوع تسمه بر میزان ارتعاش……………………………………………………………….85
پیوست 11: نتایج آزمون دانکن برای مقایسه میانگین اثر نوع تسمه بر میزان ارتعاش………………………………85
پیوست 12: مقادیر اندازهگیری شده جرم و طول تسمهها…………………………………………………………………………..86
فهرست شکلها
| عنوان صفحه |
شکل2-1: منحنی وان حمام یا بستر رودخانه…………………………………………………………………………………………………5
شکل2-2: امواج ارتعاشات مکانیکی……………………………………………………………………………………………………………….12
شکل2-3: موتور و ابزارهای مورد استفاده جهت تعیین ضربه ……………………………………………………………………..23
شکل2-4: دستگاه جداسازی پسته با استفاده از انعکاس صدا………………………………………………………………………24
شکل2-5: موقعیت میکروفونهای اطراف انژکتور………………………………………………………………………………………….29
شکل2-6: میز آزمون جهت تحصیل دادههای ارتعاشی………………………………………………………………………………..30
شکل2-7: آزمون ارتعاشات پیچشی میللنگ خودرو……………………………………………………………………………………34
شکل2-8: موتور آزمون برای تشخیص عیب شمع………………………………………………………………………………………..38
شکل2-9: (الف) محل نصب ارتعاشسنجها (ب) موتور ……………………………………………………………………………40
شکل2-10: عیبیابی سوپاپها با روش انتشار صدا………………………………………………………………………………………43
شکل3-1: (الف) میز آزمون (ب) میز آزمون و میز دستگاهها ………………………………………………………………….45
شکل3-2: میز آزمون …………………………………………………………………………………………………………………………………….46
شکل3-3: الکتروموتور …………………………………………………………………………………………………………………………………..46
شکل3-4: (الف) یاتاقان (ب) محل یاتاقان………………………………………………………………………………………………..47
شکل3-5: محور محرک تسمهای…………………………………………………………………………………………………………………..47
شکل3-6: تسمه …………………………………………………………………………………………………………………………………………….47
شکل3-7: (الف)پولی دینام (ب) مدل سیستم محرک تسمهای ……………………………………………………………….48
شکل3-8: (الف) ارتعاشسنج (ب) ارتعاشسنج به همراه پراب آن ……………………………………………………………49
شکل3-9: صوتسنج و پراب آن ………………………………………………………………………………………………………………….50
شکل3-10: میز دستگاهها………………………………………………………………………………………………………………………………51
شکل3-11: اندازهگیری همزمان ارتعاش و صدا…………………………………………………………………………………………….53
شکل 3-12: محیط نرم افزار ارتعاشسنج …………………………………………………………………………………………………….53
شکل 3-13: محیط نرمافزار صوتسنج ………………………………………………………………………………………………………..54
شکل4-1: نمودار طیف ارتعاشی تسمهها……………………………………………………………………………………………………….56
شکل 4-2: نمودار مقادیر میانگین ارتعاش تسمهها……………………………………………………………………………………….59
شکل 4-3: نمودار طیف صوتی تسمهها…………………………………………………………………………………………………………61
شکل4-4: نمودار مقادیر میانگین صدای تسمهها………………………………………………………………………………………….64
کلمات کلیدی: تحلیل تکنیکال، شبکه عصبی فازی، پیشبینی، بورس اوراق بهادار تهران.
فهرست مطالب
فصل اول: کلیات پژوهش
مقدمه 1
1-1-شرح و بیان مساله پژوهشی 2
1-2-اهمیت و ارزش پژوهش 3
1-3-اهداف پژوهش 3
1-4-فرضیه های پژوهش 3
1-5-روش پژوهش 3
1-5-1- نوع مطالعه و روش بررسی فرضیهها 3
1-5-2- جامعه آماری 4
1-5-3- ابزار گردآوری دادهها 4
1-5-4- ابزار تجزیه و تحلیل 4
1-6-واژگان کلیدی 5
1-7- کلمات اختصاری 6
خلاصه 6
فصل دوم: مروری بر ادبیات موضوع
مقدمه 7
2-1- مفاهیم سرمایه گذاری 8
2-1-1- بازارهای مالی 8
2-1-1-1-انواع بازارهای مالی 8
2-1-1-2- بورس 9
2-1-1-2- 1- اهمیت بورس اوراق بهادار 9
2-1-1-2- 2- تاریخچه بورس اوراق بهادار تهران 10
2-1-2- مفهوم سرمایه گذاری 12
2-1-3- فرایند سرمایه گذاری 12
2-1-4- روش های سرمایه گذاری 13
2-1-5- سهام عادی 13
2-1-6- نظریه سرمایه گذاری در بورس 14
2-1-7- بازده سرمایه گذاری 14
2-1-8- کارایی بازار سرمایه و اهمیت آن در ارزیابی سهام 15
2-2- پیش بینی 16
2-2-1- روش های پیش بینی کیفی 16
2-2-2- روش های پیش بینی کمی 16
2-2-3- انتخاب روش پیش بینی 16
2-2-4- روش بنیادی 17
2-2-5- روش پیش بینی سری های زمانی کلاسیک 18
2-2-6- روش های تکنیکال یا فنی 19
2-3- سیستم فازی 24
2-3-1- منطق فازی 24
2-3-1-1- مجموعههای فازی 25
2-3-1-2- عملگرهای مجموعه فازی 25
2-4- شبکه عصبی فازی 26
2-4-1- شبکههای عصبی مصنوعی 26
2-4-2- تاریخچه شبکههای عصبی مصنوعی 26
2-4-3- ویژگی و قابلیتهای شبکههای عصبی مصنوعی 27
2-4-4- تعریف شبکه عصبی قازی 28
2-4-5- نرونهای فازی 28
2-4-6- قوانین فازی 30
2-4-7-سیستمهای استنتاج فازی 30
2-4-7-1- روشهای فازی ساز 32
2-4-7-2- روشهای غیر فازی ساز 35
2-4-7-3- سیستم استنتاج ممدانی 37
این مطلب را هم بخوانید :
2-4-7-3- سیستم استنتاج تاکاگی-سوگنو 38
2-4-8-شبکه های عصبی فازی چند لایه 39
2-4-9- شبکه ANFIS 39
2-4-9-1- مزایای ANFIS 41
2-4-10- فرایند یادگیری در شبکه 42
2-4-10-1- الگوریتمیادگیری پس انتشار خطا 42
2-4-10-2- ایجاد ساختار اولیه FIS 43
2-4-10-3- فرایند یادگیری در شبکه ANFIS 44
2-4-11- اندازه گیری خطا در شبکههای عصبی 44
2-4-12- نرمالسازی خطی دادهها در فاصله [L,H] 46
2-5- پیشینه موضوع 47
2-5-1- بررسی کارآیییا عدم کارآیی بازار 47
2-5-2- امکان سنجی بکارگیری شاخصهای تحلیل تکنیکال در پیشبینی روند قیمت سهام 48
2-5-3- مروری بر پژوهشات صورت گرفته در زمینه پیشبینی متغیرهای اقتصادی و مالی با استفاده از سیستمهای هوشمند 49
2-5-3-1- پژوهشات داخلی 49
2-5-3-2- پژوهشات خارجی 52
خلاصه 61
فصل سوم: روش پژوهش
مقدمه. 62
3-1- اهداف پژوهش. 63
3-2- متغیرهای پژوهش. 63
3-3- فرضیه های پژوهش. 65
3-4- نوع پژوهش. 65
3-5- روش پژوهش. 66
3-6- جامعه آماری. 73
3-7- ابزار گردآوری داده ها. 73
3-8- ابزار تجزیه و تحلیل. 75
3-9- قلمرو پژوهش. 75
خلاصه. 75
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل دادهها
مقدمه 76
4-1- انتخاب متغیرهای ورودی 77
4-1-1- نرمال سازی داده ها 77
4-1-2- شناسایی متغیرهای ورودی شبکه 77
4-2- پیش بینی شاخص های تحلیل تکنیکال با استفاده از شبکه عصبی فازی 81
4-2-1- انتخاب داده های آزمون و آموزش 81
4-2-2- طراحی شبکه عصبی فازی 81
4-2-3- ارزیابی عملکرد شبکه 82
4-2-3-1- ارزیابی عملکرد شبکه بر اساس معیار MSE 82
4-2-3-2- ارزیابی عملکرد شبکه بر اساس معیار RMSE 85
4-3- بررسی درصد صحت پیش بینی شبکه عصبی فازی 87
4-4- بررسی معناداری تفاوت میانگین بازدهی روش های معاملاتی 89
خلاصه 93
فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادها
مقدمه 94
6-1- خلاصه پژوهش 95
6-2- نتایج پژوهش 95
6-2- محدودیت های پژوهش 97
6-3- پیشنهادها 97
خلاصه 98
منابع فارسی 99
منابع انگلیسی 103
پیوست1 107
پیوست2 117
فهرست جدولها
جدول (1-1): کلمات اختصاری 6
جدول (2-1): خلاصه پیشینه تحقیقات داخلی 59
جدول (2-2): خلاصه پیشینه تحقیقات خارجی 60
جدول(3-1): متغیرهای استفاده شده توسط محققین قبلی. 63
جدول (3-2): نحوه تصمیمگیری بر اساس شاخص RSI 69
جدول (3-3): نحوه تصمیمگیری بر اساس SMA-P. 70
جدول (3-4): نحوه تصمیمگیری بر اساس MACD-SL. 70
جدول (3-5): نحوه تصمیمگیری بر اساس EMA-P. 71
جدول (3-6): نحوه تصمیمگیری بر اساس SO.. 72
جدول (3-7): نحوه تصمیمگیری بر اساس سیگنال نهایی. 72
جدول (3-8): اطلاعات نمونه مورد بررسی. 75
جدول (4-1): متغیرهای ورودی شبکههای عصبی فازی پیشبین متغیرهای وابسته 78
جدول(4-2): تعداد و درصد فراوانی حضور متغیرهای مستقل در شبکههای عصبی فازی 80
جدول (4-3): نتایج آزمون مقایسه میانگین 88
جدول(4-4): میانگین بازده روزانه سهامهای مورد بررسی در حالت پیش از کسر هزینههای معاملاتی 90
جدول(4-5): میانگین بازده روزانه سهامهای مورد بررسی در حالت پس از کسر هزینههای معاملاتی 91
جدول (4-6): نتایج مطالعه توصیفی بازده روزانه روش های مختلف 92
فهرست شکلها
شکل(2-1): سیستم فرضی مشتمل بر چند سری زمانی ورودی و یک سری زمانی خروجی 19
شکل (2-2): میانگین متحرک ساده50 و200 روزه. 21
شکل(2-3): MACD 22
شکل (2-4): RSI 23
شکل (2-5): شاخص KD 24
شکل (2-6): مدل کلی نرون فازی 28
شکل(2-7): نرون فازیAND 30
شکل(2-8): نرون فازی OR 30
شکل(2-9): اجزای سیستم استدلال فازی…………… 31
شکل(2-10): یک نمونه تابع عضویت مثلثی 33
شکل(2-11): یک نمونه تابع عضویت ذوزنقهای……… 34
شکل(2-12): یک نمونه تابع عضویت گوسی…………. 34
شکل(2-13): یک نمونه تابع عضویت زنگی شکل……… 35
شکل(2-14): روش مرکز مجموعهای سطوح 35
شکل(2-15): روش نیمساز 36
شکل(2-16): روشهای ماکزیمم عضویت 36
شکل(2-17): سیستم استدلال فازی ممدانی با سه متغیر ورودی و یک متغیر خروجی 38
شکل(2-18): سیستم استنتاج فازی تاکاگی- سوگنو 39
شکل (2-19): شبکه عصبی فازی با نرون AND 39
شکل(2-20): شبکه عصبی فازی با نرون OR 39
شکل(2-21): شبکه ANFIS 41
شکل(2-22): مدل تان و همکاران (2008) 54
شکل(2-23): معماری شبکه LVQ 55
شکل(2-24): معماری شبکه PNN 56
شکل(2-25): معماری شبکه FNN 56
شکل (3-1): مدل محقق ساخته پژوهش حاضر. 67
شکل (3-2): فرایند اجرای پژوهش حاضر. 74
شکل(4-1): معماری شبکه ANFIS 80
نمودار(4-1): MSE داده های آموزش 82
نمودار(4-2): نمودار مقادیرواقعی و پیش بینی شده SO حفاری برای دادههای آموزش 83
نمودار(4-3): نمودار مقادیرواقعی و پیشبینی شده SMA-P فاذر برای دادههای آموزش 83
نمودار(4-4): MSE داده های آزمون 84
نمودار(4-5): نمودار مقادیرواقعی و پیشبینی شده SO کچاد برای دادههای آزمون 85
نمودار(4-6): نمودار مقادیرواقعی و پیشبینی شده MACD-SL شنفت برای دادههای آزمون 85
نمودار(4-7): RMSE دادههای آموزش 86
نمودار(4-8): RMSE دادههای آزمون 87
نمودار(4-9): درصد صحت پیشبینی دادههای آزمون 88
نمودار(4-10): تعداد معاملات هر سهم 92
فصل اول
کلیات پژوهش
مقدمه
پژوهش حاضر به منظور انجام یک پژوهش علمی صورت گرفته است. بدین منظور جهت بررسی مساله مربوطه، میبایست طرح پژوهش مناسبی تهیه شودکه مسالهی پژوهش در آن به خوبی تعریف، فرضیههای آن به درستی تدوین، روش گردآوری اطلاعات و تجزیه و تحلیل آن مشخص باشد. لذا در این فصل ابتدا به طور مختصر به تشریح و بیان موضوع پرداخته میشود. در ادامه اهمیت و ضرورت انجام پژوهش مورد بررسی قرار میگیرد. سپس به بیان فرضیههای پژوهش، اهداف اساسی از انجام پژوهش پرداخته شده و در ادامه، روش انجام پژوهش، قلمرو پژوهش و ابزار مورد استفاده در پژوهش برای تجزیه و تحلیل اطلاعات بیان شدهاند و هم چنین واژهها و اصلاحات تخصصی تعریف میشوند. در انتها، به علت کاربرد زیاد از حروف اختصاری در طول متن، تعاریف و عبارات کامل اصطلاحات پر کاربرد در یک جدول به نمایش گذارده شده است.
1-1-شرح و بیان مساله پژوهشی
همواره سرمایهگذاری و انباشت سرمایه در تحول اقتصادی کشور نقش بسزایی داشته است. اهمیت این عامل و نقش مؤثر آن را میتوان به وضوح درسیستم کشورهایی با نظام سرمایهداری مشاهده کرد. بدون شک بورس یکی از مناسب ترین جایگاهها جهت جذب سرمایههای کوچک و استفاده از آنها جهت رشد یک شرکت، در سطح کلان و نیز رشد شخصی فرد سرمایه گذار است (فلاح شمس و اصغری، 1388). از آنجایی که هدف و تعریف سرمایهگذاری، به تعویق انداختن مصرف جهت مصرف بیشتر و بهتر در آینده است؛ افراد سرمایهگذار انتظار دستیابی به سود مورد انتظار خود را دارند (طلوعی اشلقی و حق دوست، 1388). بنابراین جهت دستیابی به بازده مورد انتظار میبایست خرید و فروش در بهترین زمان ممکن و در حجم مناسب صورت گیرد. یکی از مسائل مهم در زمینه مدیریت سرمایهگذاری، تعیین زمان مناسب خرید و فروش سهام است. این مساله توجه محققان را برای سالهای مدیدی جلب نمودهاست. علت توجه بدین مساله، کسب منافع مهم مالی است که از یک مدل پیشبینی موفق بدست میآید. برای دستیابی به این منافع تلاشهای بسیاری صورت گرفته و از سخت افزارها و نرم افزارها، تحلیلهای متفاوت مالی و مانند اینها ابداع شده و مورد استفاده قرارگرفته است. متخصصان بازار سرمایه برای سالیان متمادی بازار را مطالعه نمودهاند و الگوهایی را فرا گرفتهاند و پیش بینیها را براساس آن انجام میدهند. آنها ترکیبی از تشخیص الگو و تجربه مبتنی بر مشاهده روابط علّت و معلول را بکار میبرند (کیو[1] و همکاران ، 2001). با این وجود در روندهای مالی، اغلب شرایطی بوجود میآید که قوانین را بهم میریزد و پیش بینی را توسط روشهای مذکور دشوار میسازد (حنیفی و همکاران، 1388). در منطق و نیز در علم همواره شکافی بین تئوری و تفسیر نتایج حاصل از جهان نادقیق به علت ابهام و کاستی اطلاعات واقعی دیده میشود. از زمان ارائه نظریه مجموعههای فازی گامی موثر در جهت رفع این مساله برداشته شده است. مفاهیمی وجود دارند که از دید نرم افزاری مبهم و نادقیق هستند اما برای انسان کاملا قابل درک و پذیرفتنی است ( خاتمی، 1387). ادغام مجموعههای فازی و شبکههای عصبی یکی از اقداماتی است که جهت شناسایی شرایط مبهم و عدم اطمینان به مدلهای پیشبینی صورت میگیرد. شبکههای عصبی مصنوعی یکی از روشهای بدیع و در حال تحول است که در موضوعات متنوعی
کلمات کلیدی: بتن سبک خودمتراکم، الیاف فولادی، لیکا، مقاومتهای مکانیکی، آزمایش حرارتی، آزمایش یخزدگی و آبشدگی
فهرست مطالب
عنوان صفحه
1-2- اهداف تحقیق.. 4
1-7- دلایل گسترش بتن خودمتراکم.. 10
1-8- کاربردهای بتن خودمتراکم.. 10
1-9- بررسی ویژگیهای بتن خودمتراکم.. 11
1-9-1- رئولوژی بتن خودمتراکم.. 11
1-9-2- کارایی بتن خودمتراکم.. 12
1-10- معرفی بتن سبک خودمتراکم.. 13
1-11- نحوه سبک سازی بتن خودمتراکم.. 14
1-11-1- استفاده از دانههای منبسط شده پلی استایرن.. 15
1-11-2- استفاده از ساختار سلولی (فوم) 15
1-11-3- استفاده از انواع سنگدانههای سبک با منشأ طیبعی و مصنوعی.. 17
1-11-4- معرفی سبکدانه لیکا 18
1-11-4-1- فرآیند تولید لیکا 18
1-11-5- معرفی سبکدانه اسکریا و پومیس…. 20
عنوان صفحه
فصل دوم: معرفی مواد پوزولانی، مواد جایگزینی و مصالح
2-2- میکروسیلیس و نانوسیلیس (دودهای سیلیسی) 26
2-2-2- خصوصیات شیمیایی میکروسیلیس…. 27
2-2-3- تأثیر میکروسیلیس بر خواص بتن.. 28
2-2-3-5- مقاومت در برابر آب دریا و اثرات جزر و مد ………………………………………………………………………………………….31
2-4- تأثیر مس باره بر بتن خود متراکم.. 34
2-5- تاثیر ضایعات لوله های PVC بر بتن خود متراکم.. 36
2-6- تاثیر خاکستر بادی بر بتن خودمتراکم.. 40
2-7- تاثیر ضایعات خرده لاستیک بر بتن خود متراکم.. 42
این مطلب را هم بخوانید :
عنوان صفحه
2-9-1- آزمایش دانهبندی مصالح سنگی.. 45
2-13-2- ویژگیهای فیزیکی الیاف… 53
2-13-3- شیوه قرار گرفتن و توزیع الیاف در ماتریس…. 54
2-13-4- موارد مصرف محصولات سیمانی تقویت شده با الیاف… 55
2-13-5- ضرورت استفاده از الیاف… 55
2-13-6- انواع الیاف از لحاظ شکل و اندازه قطری آنها 57
2-14- بتن مسلح به الیاف فولادی.. 58
2-14-1- مزایا و خواص بتن الیافی مسلح به الیاف فولادی.. 59
4-14-2- نحوه ساخت الیاف فولادی.. 61
2-14-3- کاربردهای بتن مسلح به الیاف فولادی.. 61
2-14-4- تاریخچه الیاف فولادی و تحقیقات انجام شده در این زمینه. 62
فصل سوم: آزمایشهای بتن تازه و سخت شده
عنوان صفحه
3-5- آزمایش قیف V شکل و زمان 5 دقیقه. 72
3-10- آزمایش پایداری الک GTM…. 81
3-11- آزمایش جعبه پرکنندگی (Fill). 81
عنوان صفحه
3-12- آزمایش سنگدانه و ملات… 82
3-13- محدودههای ارائه شده و توصیه شده در EFNARC… 82
3-14- آزمایشهای بتن سختشده…………………………………………………………………………………………………………………………..85
3-14-1-1- آزمایش نمونههای مکعبی.. 87
3-14-1-2- شکست نمونههای فشاری.. 88
3-14-4- آزمایش حرارتی بتن.. 94
3-14-4-1- اثر دمای بالا بر مصالح.. 96
3-14-4-2- اثر دمای بر بتن.. 97
3-14-4-3- تحقیقهای پیشین صورت گرفته. 102
3-14-7- تست یخزدگی و آبشدگی بتن.. 104
فصل چهارم: طرح اختلاط بتن خودمتراکم معمولی و سبک
4-3- روش طرح اختلاط Void –Bulk Density.. 113
4-4- روشی ساده برای ارائه طرح اختلاط بتن خود متراکم.. 115
4-5- ارائه طرح اختلاط با توجه به نتایج حاصل شده از تحقیقات پایاننامه. 119
فصل پنجم: ایجاد طرحهای اختلاط و شروع آزمایشها
عنوان صفحه
5-3- بررسی کلی طرحهای اختلاط و انتخاب طرح شاهد. 142
5-4- انتخاب طرح شاهد و ادامه آزمایشها 150
5-4-1- افزودن الیاف فولادی به طرح شاهد. 150
5-4-1-1- افزودن الیاف به میزان 5/0% حجمی بتن.. 151
5-4-1-2- افزودن الیاف به میزان 1% حجمی بتن.. 152
5-4-1-3- افزودن الیاف به میزان 5/1% حجمی بتن.. 153
5-4-1-4- تفسیر نتایج اثر الیاف بر خصوصیات بتن تازه. 153
5-4-1-5- تفسیر نتایج اثر الیاف بر خصوصیات مکانیکی بتن.. 160
5-6- آزمایش یخزدگی و آبشدگی بتن.. 179
عنوان صفحه
6-2- اثر الیاف بر رفتار بتن تازه. 183
6-3- اثر الیاف بر رفتار مکانیکی بتن.. 183
6-4- اثر الیاف بر مقاومت حرارتی بتن.. 185
6-5- اثر الیاف بر یخزدگی و آبشدگی بتن.. 185
فهرست شکلها
عنوان صفحه
شکل1-1- پل معلق Akashi-Kaiko ژاپن.. 5
شکل 1-2-دیواره های مخازن LNG… 6
شکل 1-3- برج Landmark یوکوهاما – ژاپن.. 6
شکل 1-4- بازار midsummer در لندن.. 7
شکل 1-5- سر در دانشگاه علم و صنعت… 7
شکل 1-6- تصاویری از روان سنجهای با صفحههای موازی و استوانهای هممحور. 11
شکل 1-7 وزن مخصوص تقریبی و طبقهبندی استفاده از بتنهای سبکدانه. 17
شکل 1-9- ابعاد سبکدانه اسکریا 22
شکل 1-10- شکل سبکدانه اسکریا 23
شکل 1-11- سبکدانه اسکریا با چگالی پایین.. 23
شکل 1-12- شکل سبکدانه پومیس…. 24
شکل 1-13- ابعاد سبکدانه پومیس…. 24
شکل 1-14- انواع سبکدانههای مورد استفاده در بتن.. 25
شکل 2-1- درصدهای استفاده از مسباره و اثر آن بر اسلامپ مرجع.. 35
شکل 2-3- اثر افزودن PVC بر جریان اسلامپ… 38
شکل 2-4- اثر افزودن PVC بر جریان اسلامپ با گذر زمان.. 38
شکل 2-5- اثر افزودن PVC بر زمان جریان اسلامپ T50 با گذر زمان.. 39
شکل 2-6- تصاویر میکروسکوپیک از خاکستر بادی.. 40
شکل 2-7- نتایج مقاومت فشاری با افزایش ددرصد خاکستر بادی مرجع.. 42
عنوان صفحه
شکل 2-8- نسبت استفاده از فوقروانکننده به ازای افزایش خرده لاستیک…. 43
شکل 2-9- کاهش مقاومت بتن با افزایش درصد خرده لاستیک 43
شکل 2-10- فوقروانکننده مصرفی در این تحقیق.. 45
شکل 2-11- منحنی دانهبندی و محدودههای مشخص شده دانهبندی ASTM…. 47
شکل 2-14- انسداد بتن توسط لیکای درشت… 50
شکل 2-15- بروز پدیده جداشدگی در بتن ناشی از مصرف لیکای درشت… 51
شکل 2-16- مصالح بهکار رفته در طرح اختلاط.. 52
شکل 2-17- انواع الیاف از لحاظ شکل فیزیکی.. 57
شکل 2–18- الیاف فولادی دوپا 58
شکل3-1- آزمایش جریان اسلامپ… 68
شکل 3-2– آب انداختگی و جداشدگی ذرات بتن.. 69
شکل 3-3- شکل اسلامپ کوچک 70
شکل 3-4- تصاویری از حلقه J. 72
شکل 3–7- تصاویری از آزمایش جعبه L.. 76
شکل 3–8- انسداد جعبه L توسط دانهها 77
شکل 3–10- تصاویری از آزمایش جعبه U… 79
شکل 3–11- آزمایش جداشدگی بتن.. 80
شکل 3-12- آزمایش پایداری الک…. 81
عنوان صفحه
شکل 3– 13- نحوه شکسته شدن صحیح بتن در آزمایش مقاومت فشاری.. 88
شکل 3– 14- نحوه شکسته شدن ناصحیح بتن در آزمایش مقاومت فشاری.. 89
شکل 3-15- شکسته شدن صحیح نمونه فشاری مکعبی در تست مقاومت فشاری.. 89
شکل 3–16- شکست نمونههای مردود مقاومت فشاری.. 89
شکل 3–18- آزمایش مقاومت کششی غیرمستقیم.. 91
شکل 3–19- مقاومت خمشی بتن با یک نقطه بارگذاری در وسط تیر. 93
شکل 3–20- مقاومت خمشی بتن با چهار نقطه بارگذاری.. 93
شکل 3–21- مقاومت خمشی بتن با یک و دو نقطه بارگذاری در وسط تیر، استانداردهای مختلف… 94
شکل 3-22- منحنیهای مختلف زمان- دما در استانداردهای مختلف… 95
شکل 3-23- انواع منحنیهای زمان- دما 96
شکل 3-24- هدایت گرمایی بتن با مصالح مختلف… 97
شکل 3-25- مقایسه آنالیز حرارتی بتن با عملکرد بالا و بتن خودمتراکم.. 99
شکل 3-26- مقایسه کاهش وزنی بتن با عملکرد بالا و بتن خودمتراکم طی آنالیز حرارتی.. 100
شکل 3-27- سرعت کاهش آب بتن با عملکرد بالا و خودمتراکم.. 101
شکل 3-28- خطوط سیاه نشان دهنده جداشدن سنگدانهها 102
شکل 3-29- کرنش حاصله در شوک حرارتی.. 105
شکل 3 -30- ترکهای ایجاد شده در اثر سیکل حرارتی 105
شکل 4-1- تخمین اولیه نسبت آب به مواد پودری.. 110
شکل 4-2- اسلامپ و قیف V به کار رفته برای طرح اختلاط.. 110
شکل 4-3- عوامل تأثیرگذار بر طرح اختلاط.. 112
شکل 4-4- تفاوت عمده بتن معمولی و بتن خودمتراکم.. 112
شکل 4-5- اثر خمیر سیمان بر سنگدانهها 113
عنوان صفحه
شکل 4-6- تخمین فضای بین سنگدانهها با نسبت درشتدانه به کل سنگدانه. 114
شکل 4-7- نمودار اثر نسبت روانکننده به قوامدهنده بر جریان اسلامپ… 119
شکل 4-8- اثر نسبت روانکننده به قوامدهنده بر اختلاف ارتفاع جعبه U… 120
شکل 4-9- تخمین اولیه مصالح از روی جریان اسلامپ… 120
شکل 4-10- تخمین اولیه مصالح از روی اختلاف ارتفاع جعبه U… 121
شکل 4-11- تخمین اولیه مصالح از روی مقاومت فشاری 28 روزه. 122
شکل 5-1- طرح اختلاط 1………………………………………………………………………………………………………………………. 126
شکل 5-2- نمونههای طرح اختلاط 1 و بروز جداشدگی……………………………………………………………………………… 127
شکل 5-3- طرح اختلاط 2 و بروز بلوکاژ……………………………………………………………………………………………………. 128
شکل 5-4- طرح اختلاط 2 و بروز جداشدگی…………………………………………………………………………………………….. 128
شکل 5-5- بتن طرح اختلاط 3……………………………………………………………………………………………………………….. 130
شکل 5-6- آزمایش جعبه U و نمونه ساخته شده طرح اختلاط 3……………………………………………………………….. 130
شکل 5-7- آزمایش حلقه J و جعبه L طرح اختلاط 4……………………………………………………………………………….. 131
شکل 5-8- نمونه¬های طرح اختلاط 4…………………………………………………………………………………………………….. 132
شکل 5-9- بتن طرح اختلاط 5 و آزمایش جعبه L……………………………………………………………………………………. 133
شکل 5-10- آزمایش حلقهJ و نمونه فشاری طرح اختلاط 5………………………………………………………………………. 133
شکل 5-11- آزمایش جعبه L و جریان اسلامپ طرح اختلاط 6………………………………………………………………….. 135
شکل 5-12- نمونههای فشاری طرح اختلاط 6………………………………………………………………………………………….. 135
شکل 5-13- آزمایش حلقه J و بتن طرح اختلاط 7………………………………………………………………………………….. 137
شکل 5-14- نمونه فشاری و آزمایش جعبه L طرح اختلاط 7…………………………………………………………………….. 137
شکل 5-15- آزمایش جریان اسلامپ و حلقه J ………………………………………………………………………………………… 138
شکل 5-16- آزمایش جعبه L و قیف V طرح اختلاط 8…………………………………………………………………………….. 139
شکل 5-17- آزمایش حلقه J و قیف V طرح اختلاط 9………………………………………………………………………………. 140
عنوان صفحه
شکل 5-18- نمونه فشاری و جریان اسلامپ طرح اختلاط 9. 140
شکل 5-19- آزمایش حلقه J و جریان اسلامپ طرح اختلاط 10. 141
شکل 5-20- آزمایش جعبه L و قیف V طرح اختلاط 10. 142
شکل 5-21- نتایج آزمایش جریان اسلامپ… 143
شکل 5-22- زمان تخلیه بتن از قیف V.. 144
شکل 5-23- اختلاف ارتفاع آزمایش حلقه J. 144
شکل 5-24- اختلاف ارتفاع آزمایش جعبه U.. 145
شکل 5-25- نتایج آزمایش جریان اسلامپ… 146
شکل 5-26- روند تغییرات اختلاف ارتفاع حلقه J در برابر قطر اسلامپ… 147
شکل 5-27- روند تغییرات اختلاف ارتفاع جعبه U در برابر نسبت آب به پودر. 147
شکل 5-28- روند تغییرات اختلاف ارتفاع جعبه U در برابر جریان اسلامپ 148
شکل 5-29- مقاومتهای مکانیکی طرحها 149
شکل 5-30- روند افزایش مقاومت فشاری 7 روزه به 28 روزه. 149
شکل 5-32- تأثیر الیاف بر زمان T50 بتن.. 154
شکل5 -33- تأثیر افزایش درصد الیاف بر قطر جریان اسلامپ… 154
شکل 5-34- تأتیر الیاف بر اختلاف ارتفاع در آزمایش حلقه J. 155
شکل5–35- اثر افزایش الیاف بر زمان تخلیه آزمایش قیف V.. 155
شکل 5-36- بتن حاوی 5/0% حجمی الیاف فولادی.. 156
شکل 5-37- آزمایش جعبهU بتن 5/0% الیافی.. 157
شکل 5-38- آزمایش حلقهJ برای بتن 1% الیافی.. 157
شکل 5-39- بروز پدیده انسداد برای بتن 1% الیافی.. 158
شکل 5-40- بتن حاوی 5/1% الیاف فولادی.. 158
عنوان صفحه
شکل 5-41- انسداد بتن دارای 5/1% الیاف… 159
شکل 5-42- الیاف فولادی مصرفی در طرحها 159
شکل 5-43- الیاف فولادی مصرفی در طرحها 160
شکل 5-44- روند افزایش مقاومت فشاری درصدهای مختلف الیاف… 161
شکل 5-45- مقایسه مقاومت فشاری 7 روزه بتنهای الیافی.. 161
شکل 5-46- مقایسه مقاومت فشاری 28 روزه بتنهای الیافی.. 162
شکل 5-47- مقایسه مقاومت فشاری 90 روزه بتنهای الیافی.. 162
شکل 5-48- مقایسه مقاومتهای فشاری بتنهای الیافی در سنین مختلف… 163
شکل 5-49- روند افزایش مقاومت کششی درصدهای مختلف بتن الیافی.. 164
شکل 5-50- مقایسه مقاومت کششی 7 روزه بتنهای الیافی.. 164
شکل 5-51- مقایسه مقاومت کششی 28 روزه بتنهای الیافی.. 165
شکل 5-52- مقایسه مقاومت کششی 90 روزه بتنهای الیافی.. 165
شکل 5-53- مقایسه مقاومت کششی بتنهای الیافی در سنین مختلف… 166
شکل 5-54- اثر الیاف بر تحمل نیروی وارده در آزمایش خمشی تیر بتنی.. 167
شکل 5-55- تیرهای بتنی الیافی با شکست نرم در آزمایش خمش…. 168
شکل 5-56- نمونه بتن الیافی مقاومت فشاری بعد از اعمال بار. 168
شکل 5-57- نمونه بتن الیافی مقاومت کششی بعد از اعمال بار. 168
شکل 5-58- آنالیز حرارتی بتن خودمتراکم و بتن با عملکرد بالا.. 169
شکل 5-59- منحنی زمان- دمای نمونه منفجر شده 170
شکل 5-60- نمونه منفجر شده در منحنی زمان – دمای شکل 5-59. 170
شکل 5-61- نمودار زمان- دمای اعمال شده. 171
شکل 5-62- مقاومت فشاری نمونهها پس از آزمایش حرارت… 174
شکل 5-63- مقاومت فشاری نسبی نمونهها و نسبت رطوبت پس از آزمایش حرارتی.. 174
عنوان صفحه
شکل 5-64- وزن نسبی نمونههای فشاری پس از آزمایش حرارتی.. 175
شکل 5-65- مقاومت کششی نمونهها پس از آزمایش حرارتی.. 176
شکل 5-66- مقاومت کششی نسبی نمونهها و نسبت رطوبت پس از آزمایش حرارتی.. 176
شکل 5-67- وزن نسبی نمونههای کششی پس از آزمایش حرارتی.. 177
شکل 5-68- مدت زمان دوام بتن در برابر حرارت ناگهانی C○ 950. 178
شکل 5–69- نتایج آزمایش فشاری نمونههای تحت سیکل حرارتی و طبیعی.. 180
شکل 5-70- مقایسه نیروی وارده در آزمایش خمشی نمونههای تحت سیکل حرارتی و طبیعی.. 181
شکل 5-71- نیروی وارده در آزمایش خمشی نمونههای تحت سیکل حرارتی و نمونههای طبیعی.. 182
شکل 5-72- نیروی نسبی وارده در آزمایش خمش نمونههای تحت سیکل حرارتی به نمونههای طبیعی.. 182
فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول 1-1- مشخصات مکانیکی بتن فوم متناسب با چگالی.. 16
جدول 1-2- کاربردهای بتن فوم متناسب با چگالی.. 16
جدول 1-4- تجزیه شیمیایی اسکریا 22
جدول 2-1- تجزیه شیمیایی میکروسیلیس…. 28
جدول 2-2- طرحهای بتنی مرجع.. 29
جدول 2-3- مقاومت طرحهای بتنی مرجع…………………………………………………………………………………………………. 29
جدول 2-4 ترکیبات شیمیایی متاکائولین…………………………………………………………………………………………………… 33
جدول 2-5- نتایج بتن تازه طرح اختلاطهای منبع………………………………………………………………………………………. 33
جدول 2-6- اکسیدهای موجود در سرباره مس……………………………………………………………………………………………. 35
جدول 2-7- آنالیز شیمیایی خاکستر بادی…………………………………………………………………………………………………… 41
جدول 2-8- مدول نرمی ماسه مصرفی………………………………………………………………………………………………………… 48
جدول 2–9- مشخصات مکانیکی انواع الیاف………………………………………………………………………………………………… 54
جدول 2–10- موارد استفاده از انواع الیاف……………………………………………………………………………………………………. 55
جدول 2–11- محدوده قطر انواع الیاف……………………………………………………………………………………………………….. 58
جدول 3-1 نتایج جریان اسلامپ بتن تازه طبق طبقهبندی مؤسسه EFNARC…………………………………………… 69
جدول 3–2- دستهبندی بتن بر اساس نتایج T50……………………………………………………………………………………….. 74
جدول 3– 3- مشخصههای آزمایشهای بتن تازه…………………………………………………………………………………………. 82
جدول 3– 4- محدوده مجاز آزمایشهای بتن تازه خودمتراکم……………………………………………………………………….. 83
جدول 3-5- محدوده مجاز آزمایشهای بتن تازه خودمتراکم.. 83
جدول 3–6- نقص بتنهای خارج از محدوده مجاز. 84
عنوان صفحه
جدول 3–7- نقص بتنهای خارج از محدوده مجاز. 84
جدول 3-8- راهکارهای رفع نقصهای بتن تازه خودمتراکم.. 85
جدول 4-1- طرح اختلاطهای به کار رفته در آمریکا، کانادا و ژاپن.. 111
جدول 4-2- وزن مخصوص مصالح سنگی.. 114
جدول 4-3- طرح اختلاط بر اساس مقاومت 28 روزه. 118
جدول 5-1- طرح آزمایشها…………………………………………………………………………………………………………………….. 124
جدول 5-2- طرح کلی اختلاطها……………………………………………………………………………………………………………… 125
جدول 5-3- طرح اختلاط 1…………………………………………………………………………………………………………………….. 125
جدول 5-4- نتایج آزمایشهای بتن تازه……………………………………………………………………………………………………. 125
جدول 5-5- نتایج آزمایشهای بتن سختشده………………………………………………………………………………………….. 126
جدول 5-6- طرح اختلاط 2…………………………………………………………………………………………………………………….. 127
جدول 5-7- نتایج آزمایشهای بتن تازه……………………………………………………………………………………………………. 127
جدول 5-8- نتایج آزمایشهای بتن سختشده………………………………………………………………………………………….. 128
جدول 5-9- طرح 3 اختلاط…………………………………………………………………………………………………………………….. 129
جدول 5-10- نتایج آزمایشهای بتن تازه…………………………………………………………………………………………………. 129
جدول 5-11- نتایج آزمایشهای بتن سختشده………………………………………………………………………………………… 129
جدول 5-12- طرح اختلاط 4…………………………………………………………………………………………………………………… 130
جدول 5-13- نتایج آزمایشهای بتن تازه…………………………………………………………………………………………………. 131
جدول 5-14- نتایج آزمایشهای بتن سختشده. 131
جدول 5-16- نتایج آزمایشهای بتن تازه. 132
جدول 5-17- نتایج آزمایشهای بتن سختشده. 132
عنوان صفحه
جدول 5-18- ششمین طرح اختلاط.. 134
جدول 5-19- نتایج آزمایشهای بتن تازه. 134
جدول 5-20- نتایج آزمایشهای بتن سختشده. 134
جدول 5-21- طرح اختلاط 7…………………………………………………………………………………………………………………… 136
جدول 5-22- نتایج آزمایشهای بتن تازه…………………………………………………………………………………………………. 136
جدول 5-23- نتایج آزمایشهای بتن سختشده………………………………………………………………………………………… 136
جدول 5-24- طرح اختلاط 8…………………………………………………………………………………………………………………… 137
جدول 5-25- نتایج آزمایشهای بتن تازه…………………………………………………………………………………………………. 138
جدول 5-26- نتایج آزمایشهای بتن سختشده………………………………………………………………………………………… 138
جدول 5-27- طرح اختلاط 9…………………………………………………………………………………………………………………… 139
جدول 5-28- نتایج آزمایشهای بتن تازه…………………………………………………………………………………………………. 139
جدول 5-29- نتایج آزمایشهای بتن سختشده………………………………………………………………………………………… 139
جدول 5-30- طرح اختلاط 10………………………………………………………………………………………………………………… 140
جدول 5-31- نتایج آزمایشهای بتن تازه…………………………………………………………………………………………………. 141
جدول 5-32- نتایج آزمایشهای بتن سختشده………………………………………………………………………………………… 141
جدول 5-33- نتایج آزمایشها بتن تازه همه طرحها………………………………………………………………………………….. 142
جدول 5-34- نتایج آزمایشهای بتن سختشده همه طرحها 143
جدول 5-35- مقادیر پیشنهادی بتن سبک خودمتراکم.. 148
جدول 5-36- طرح اختلاط منتخب… 150
جدول 5-37- محدوده آزمایشهای بتن تازه. 150
جدول 5-38- مقاومتهای مکانیکی طرح منتخب… 150
جدول 5-39- مشخصات الیاف به کار رفته. 151
عنوان صفحه
جدول 5-40- نتایج آزمایشهای بتن تازه با 5/0% الیاف… 151
جدول 5-41- نتایج آزمایشهای مکانیکی بتن با 5/0% الیاف… 151
جدول 5-42- نتایج آزمایشهای بتن تازه با 1% الیاف… 152
جدول 5-43- نتایج آزمایشهای مکانیکی بتن با 1% الیاف… 152
جدول 5-44- نتایج آزمایشهای بتن تازه با 5/1% الیاف… 153
جدول 5-45- نتایج آزمایشهای مکانیکی بتن با 5/1% الیاف… 153
جدول 5-46- درصد تغییرات پارامترهای خودتراکمی درصدهای مختلف الیاف… 156
جدول 5-47- مقاومت فشاری سنین مختلف بتن الیافی.. 161
جدول 5-48- درصد تغییرات مقاومت فشاری بتن الیافی.. 163
جدول 5-49- درصد تغییرات مقاومت کششی بتن الیافی.. 166
جدول 5-50- درصد تغییرات نیروی وارده در آزمایش خمشی تیر بتنی با درصدهای مختلف الیاف… 167
جدول 5–51- مقاومت نمونهها پس از آزمایش حرارتی.. 172
جدول 5–52- درصد کاهش وزن نمونهها در اثر آزمایش حرارتی.. 173
جدول 5–53- زمان مقاومت بتن الیافی در برابر حرارت ناگهانی C○ 950. 178
جدول 5-54- درصد کاهش وزن نمونهها در اثر آزمایش یخزدگی و آبشدگی.. 179
جدول 5-55- تغییرات مقاومت فشاری نمونههای تحت سیکل حرارتی.. 180
فصل اول
معرفی بتن خودمتراکم
مقدمه
بتن به عنوان پر مصرفترین مصالح ساختمانی در تمامی دنیا شناخته میشود که استفاده از آن همچنان در حال افزایش است. با گسترش استفاده از بتن، اقتصاد و دوام و کیفیت آن اهمیت ویژهای مییابد. در سازههای بتنی برای رسیدن به مقاومت مورد نیاز و کاهش تخلخل و هوای درون بتن، همچنین حصول پایایی، بتن به روشهای مختلف لرزانده میشود. با استفاده روزافزون از بتن و کمبود کارگران ماهر ساختمانی و مشکلات عدیده در اجرا و متراکم سازی بتن، از جمله سروصدا و هزینه بالای امور اجرایی، بالأخص در موارد با تراکم بالای آرماتور، تراکم بتن به طور کامل و رضایت بخش صورت نگرفته و سبب ایجاد مشکلاتی در مقاومتهای مکانیکی بتن میگردد. لذا ساخت بتنی بدون نیاز به امور اجرایی برای متراکم کردن، رویای تکنولوژیستهای بتن بوده تا بتوانند با استفاده از مواد افزودنی مختلف و تغییر در درصدهای مصالح به کار رفته، به این مهم دست یابند و با ایجاد بتن خودمتراکم این نقیصه را رفع کنند [1].
ایده بتن خودمتراکم اولین بار در سال 1986 در ژاپن توسط شخصی به نام Okamura مطرح گردید [2] و به تدریج از ژاپن به اروپا و سایر نقاط جهان توسعه یافت. برای بهبود کارایی بتن خودمتراکم، ناگزیر از فوقروانکنندهها استفاده میشود. استفاده بیش از حد از مواد شیمیایی روانکننده برای روانی بتن میتواند سبب ایجاد جداشدگی در ذرات بتن و عدم کارایی آن شود. استفاده از فوقروانکنندههای نسل جدید و فیلر در بتن، ضمن ایجاد روانی لازم در بتن، از جداشدگی ذرات بتن جلوگیری کرده و بتنی کارا را به ارمغان میآورد.
از سویی هزینههای بالای ساخت و ساز، به خصوص هزینههای تحمیل شده از سوی بار مرده، طراحان و مجریان را به فکر کاهش بار مرده به کار رفته در سازهها، به خصوص سازههای مرتفع، و به تبع آن کاهش هزینههای ساخت و ساز انداخته است. ایجاد و استفاده از بتن سبک با استفاده از سنگدانههای سبک، راهی برای کاهش این بار مرده میباشد که تلفیق این خاصیت با خاصیت خودتراکمی، سبب ایجاد بتن سبک خودمتراکم میشود. از مزایای استفاده از بتن خودمتراکم میتوان به موارد زیر اشاره کرد [3]:
1- افزایش سرعت اجرای سازههای بتنی
2- اطمینان از تراکم کافی در مناطق با تراکم بالای آرماتور
3- کاهش آلودگی صوتی
4- بالا رفتن کیفیت محصول نهایی
5- صرفهجویی اقتصادی ناشی از کاهش نیروی انسانی اجرایی و کاهش بار مرده سازه
علیرغم تحقیقات انجام شده در مورد بتن خودمتراکم متأسفانه تاکنون استانداردی برای استفاده حداکثر از مزیت خودتراکمی بتن، تهیه نگردیده است [3]. هر چند در برخی مناطق جهان، آییننامههایی برای استفاده از این نوع بتن وجود دارد که از جمله عبارتند از EFNAC در اروپا، AFGC در فرانسه و NCS در نروژ. امروزه در بسیاری از پروژههای بزرگ دنیا از بتن [1]SCC استفاده میشود. به همین سبب حصول اطمینان از مقاومت بالای این نوع بتن بسیار حائز اهمیت میباشد. یکی از روشهای بالا بردن مقاومت بتنهای خودمتراکم، استفاده از مواد پوزولانی میباشد. یکی از مواد پوزولانی مورد استفاده در بتن